Nhiều vấn đề nóng tại Đối thoại Shangri-La

Đối thoại Shangri-La (SLD) lần thứ 23 diễn ra tại Singapore từ ngày 29 đến 31-5, quy tụ các bộ trưởng quốc phòng, chỉ huy quân sự và chuyên gia an ninh từ nhiều nước.

Do Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS, có trụ sở tại Anh) tổ chức, SLD là hội nghị quốc phòng và an ninh hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Trong nhiều năm qua, diễn đàn này được xem là nơi quan trọng để các nước trao đổi quan điểm về quốc phòng, an ninh và thúc đẩy hợp tác nhằm ứng phó các thách thức mới. Với tổng cộng 6 phiên toàn thể và 3 phiên đặc biệt, SLD năm nay diễn ra trong bối cảnh xung đột đang tiếp diễn ở Trung Đông và châu Âu, cùng với những hoài nghi về cam kết dài hạn của Mỹ đối với khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Theo kênh Channel NewsAsia, một chủ đề nổi bật tại diễn đàn là an ninh hàng hải. Vấn đề này trở nên cấp bách hơn khi hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz - tuyến đường sống còn đối với nguồn cung năng lượng toàn cầu - đang bị gián đoạn. Ngay tại khu vực Đông Nam Á, eo biển Malacca cũng có thể trở thành chủ đề thảo luận sau phát biểu trước đó của một bộ trưởng Indonesia về khả năng áp phí đối với tàu thuyền qua lại. Tuy nhiên, quan chức này sau đó lên tiếng khẳng định Indonesia không có ý định thực hiện kế hoạch trên.

Một nội dung thảo luận quan trọng khác là các ưu tiên chiến lược của Mỹ, với bài phát biểu ngày 30-5 của Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth dự kiến tập trung vào chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của chính quyền Tổng thống Donald Trump. Các đồng minh trong khu vực dự kiến theo dõi xem liệu Mỹ có tiếp tục duy trì cam kết với khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương hay không giữa lúc xuất hiện nỗi lo Washington có thể bị dàn trải quá mức hoặc ngày càng bị phân tâm do phải đồng thời xử lý các cuộc khủng hoảng chồng chéo ở Trung Đông và căng thẳng kéo dài tại châu Âu.

Cuộc xung đột Trung Đông đã gây xáo trộn kinh tế toàn cầu, đẩy giá dầu tăng mạnh và làm gia tăng áp lực lạm phát đối với nhiều nền kinh tế châu Á phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng. Bà Meia Nouwens, chuyên gia của IISS, nhận định với kênh Channel NewsAsia rằng những diễn biến an ninh hiện ảnh hưởng trực tiếp đến dòng chảy năng lượng và sự ổn định kinh tế ở châu Á. Theo bà Nouwens, nhiều quốc gia tham dự SLD 2026 có thể sẽ đặt câu hỏi về cam kết của Mỹ đối với khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Tuy nhiên, chuyên gia này vẫn tin rằng Washington sẽ tiếp tục duy trì cam kết mạnh mẽ đối với khu vực này, và đó cũng sẽ là thông điệp chủ chốt mà Mỹ muốn gửi đi.

Tại cuộc gặp trước thềm diễn đàn hôm 29-5, ông Hegseth và Thủ tướng Singapore Lawrence Wong tái khẳng định mối quan hệ đối tác quốc phòng lâu dài và cùng có lợi giữa hai nước, đồng thời trao đổi về tình hình địa chính trị, các vấn đề an ninh khu vực và cam kết duy trì hòa bình, ổn định, thịnh vượng trong khu vực. Cũng trong khuôn khổ diễn đàn, theo trang Bloomberg, ông Hegseth dự kiến gặp người đồng cấp đến từ các nước Thái Lan, Malaysia, Philippines, Nhật Bản, Úc, New Zealand…