Trung tâm đăng kiểm xe cơ giới ra đời với sứ mệnh là nơi xác tín sự an toàn cho xe cơ giới cho xã hội.  Đó cũng là nơi cung cấp sự đảm bảo giúp tài xế thoải mái với vô lăng. Những chữ ký từ trung tâm đồng thời khiến người dân lưu thông trên đường, sinh sống 2 bên đường vững tâm vì nghĩ giảm thiểu nguy cơ gặp nạn bất thình lình bởi những phương tiện cẩu thả trong thiết kế, tuỳ tiện trong thông số kỹ thuật, láo lếu trong vận tải số lượng hàng hoá.

Sứ mệnh lớn lao là thế nhưng thực tế các trung tâm ấy hoạt động ra sao, đã thực hiện đúng quy định pháp luật và kỳ vọng của xã hội dành cho hay chưa?... Những câu hỏi này chỉ có thể được trả lời thông qua cuộc tổng rà soát khách quan, khoa học. Tuy nhiên, trước khi cuộc tổng rà soát mong đợi này được tiến hành, ít nhất "nồi canh đăng kiểm" đã có dấu hiệu loe ngoe vài "con sâu". 

Đăng kiểm nhúng chàm: Quả bom được kích hoạt - Ảnh 1.

Công an khám xét Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới 50-07V

Theo đó, trong tháng này, đến ngày 17-12, Công an TP HCM đang lấy lời khai hàng chục người liên quan tới những sai phạm tại Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới 50-07V (phường Bình Hưng Hoà, quận Bình Tân).

Trước đó, hôm 9-12, VKSND TP HCM đã phê chuẩn Quyết định khởi tố vụ án, khởi tố 18 bị can các tội đưa hối lộ, môi giới hối lộ, nhận hối lộ và giả mạo trong công tác xảy ra tại Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới 62-03D (huyện Đức Hòa, tỉnh Long An) và Trung tâm Đăng kiểm 50-15D (TP Thủ Đức). 

Điều tra bước đầu cho thấy 2 trung tâm có hành vi lập danh sách đăng kiểm nhưng không làm việc tại trung tâm. Để hợp thức hóa, nhóm người đã giả mạo chữ ký của đăng kiểm viên để ký vào các hồ sơ kiểm định cho các phương tiện cơi nới thùng xe. Các xe này được đăng kiểm trái quy định rồi tham gia giao thông gây mất an toàn giao thông. 

Thử hình dung, mỗi ngày một trung tâm gian dối nhiệm vụ ký bảo lãnh an toàn cho vài xe vi phạm, con số ấy nhân với số tuần, số tháng,  số năm, số thời gian nó hoạt động thì nghĩ đến thôi đã sợ. Và thông tin sau đây sẽ là một phần để minh chứng: Theo báo cáo của Cục CSGT, chỉ từ ngày 20-6 đến 20-9-2022, lực lượng CSGT toàn quốc đã phát hiện, xử lý gần 800.000 trường hợp vi phạm. Trong đó, tính riêng các lỗi liên quan phương tiện vận tải hàng hóa cơi nới thùng xe, chở hàng quá trọng tải, quá khổ là 47.224 trường hợp.

Các lỗi về phanh, đèn, độ bám của lốp chưa tính, các nạn nhân của tai nạn giao thông có nguyên nhân từ xe không đảm bảo tiêu chuẩn kiểm định chưa được thống kê… Tuy vậy, cũng đã phần nào phác họa bức tranh về sự bất lương – Từ bất lương lưu thông đến bất lương kiểm định!

Cần nhấn mạnh lại, chuyện tiêu cực tại một số trung tâm đăng kiểm từ lâu đã âm ỉ như ngọn lửa hoang và độc tựa ung nhọt sắp vỡ. Kiểu giao dịch gian dối đối với an toàn của phương tiện là một trong những nguyên nhân chủ yếu mà không thể chấp nhận được trong những tai nạn trên đường. Dàn lãnh đạo các trung tâm đăng kiểm háo tiền mà bỏ qua trách nhiệm kiểm định kia chắc chắn không thể vô can, thậm chí cả những người trên họ nữa…

Trong bối cảnh như vậy, sự vào cuộc quy mô, nhanh chóng, kịp thời và cực kỳ cần thiết của lực lượng công an đã giúp người dân tạm thở phào. Vấn đề còn lại là lôi toàn bộ những mảng u ám của công tác kiểm định xe cơ giới bấy lâu nay ra ánh sáng của lòng chính trực.

Cho nên, danh sách hàng chục nhân vật bị khởi tố tại 3 trung tâm kia chắc chắn chưa dừng lại. Nếu bị xác định có tội, họ sẽ phải ra trước tòa án nhân dân, phải đối diện với tòa án lương tâm. Ngoài ra, còn một "tòa án" nữa không thể không đứng ra sám hối. Đó là tòa án văn hóa.

Trong đó gồm văn hóa nghề nghiệp, văn hóa đồng loại, văn hóa đồng bào và văn hóa loại trừ những thứ xấu xa.

Họ phải bị xử lý nghiêm, đương nhiên rồi! Song để xóa hẳn nguy cơ bất lương trong kiểm định xe cơ giới tái diễn, cơ quan chức năng cần tính đến chuyện xét xử nhiều hơn những chủ xe, tài xế vì lợi mà móc ngoặc với phía kiểm định.

Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới 50-07V trực thuộc Cục Đăng kiểm Việt Nam - Bộ GTVT, do ông N.N.S (ngụ TP Thủ Đức) làm giám đốc, 2 phó giám đốc là ông N.H.Q và T.H.T.

Riêng Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới 50-15D hoạt động từ năm 2019, do ông N.T.V (ngụ TP Thủ Đức) làm giám đốc.

Bài: TUẤN ANH; đồ họa: ANH THANH