Oslo - nơi bình yên không còn là xa xỉ

Và chính vì vậy, để hiểu Oslo, người ta buộc phải dành nhiều thời gian. Tôi hiện sống và làm việc tại Đức hơn 2 năm, còn người thân lại ở Na Uy. Những lần qua lại giúp tôi có cơ hội tiếp xúc với Oslo vào nhiều thời điểm trong năm - từ mùa xuân trong lành, mùa hè rộn ràng hoạt động ngoài trời, đến mùa đông dài với cái lạnh và màn đêm kéo dài.

Gọn gàng, trầm tĩnh

Sinh ra và lớn lên ở TP HCM - một đô thị mà nhịp sống gần như không có điểm dừng - nên Oslo mang đến cho tôi trạng thái hoàn toàn khác. Ít ồn ào hơn, ít vội vã hơn, song vẫn tràn đầy sức sống và năng lượng phát triển

Ấn tượng đầu tiên của tôi về Oslo là cảm giác "khó hiểu". Không phải ai cũng dễ tiếp cận được kiến trúc đương đại của Bắc Âu. Các công trình tối giản, hình khối lạ, đôi khi phá vỡ những chuẩn mực quen thuộc. Nhưng càng ở lâu, tôi càng nhận ra đó là một phong cách rất nhất quán - hiện đại, tiết chế và mang bản sắc riêng.

Thời tiết lại là một câu chuyện khác. Na Uy lạnh phần lớn thời gian trong năm. Những ngày nhiệt độ âm sâu, tuyết phủ dày, việc sinh hoạt có thể trở nên bất tiện. Đặc biệt, mùa đông với thời gian ánh sáng ngắn - hơn 14 giờ đã tối - là một thử thách rõ ràng về thể chất và tinh thần. Nếu không chuẩn bị trước, cảm giác cô đơn rất dễ đến. Con người Na Uy dường như có phần giống thời tiết ở đây. Những lần gặp đầu tiên, họ khá khép kín, giữ khoảng cách và giao tiếp vừa đủ. Song nếu có dịp tiếp xúc lâu hơn, sẽ thấy họ chân thành và sẵn sàng giúp đỡ. Sự yên tĩnh mà Oslo mang lại không phải là lạnh lùng, mà là cách tôn trọng không gian riêng của nhau.

Một ngày ở Oslo bắt đầu bằng điều rất… thực tế: mặc đủ ấm để có thể bước ra ngoài. Tôi hay di chuyển bằng phương tiện công cộng đến khu trung tâm, uống một ly latte nóng và ăn nhẹ với bánh croissant trước khi đi bộ dọc theo phố Karl Johans gate. Đây là nơi hiếm hoi bạn cảm nhận rõ nhịp sống đô thị - cửa hàng, người qua lại và những nụ cười có phần cởi mở hơn thường lệ.

Từ đó, bạn có thể ghé qua Tòa Thị chính Oslo (Rådhuset) và Cung điện Hoàng gia Na Uy (Det kongelige slott) - những địa điểm không cầu kỳ phô diễn nhưng mang giá trị lịch sử và biểu tượng rõ nét. Buổi chiều, từ pháo đài Akershus (Akershus festning) nhìn xuống thành phố, Oslo hiện ra gọn gàng, trầm tĩnh. Và khi đêm xuống, khu Aker Brygge bên bến cảng trở thành điểm dừng chân quen thuộc với những nhà hàng ven biển.

Cân bằng là sự lựa chọn

Nhịp làm việc tại Oslo khiến tôi ấn tượng. Ngày làm việc thường bắt đầu lúc 9 giờ và kết thúc tầm 17 giờ. Đáng nói là sau thời điểm đó, đa số mọi người không mang công việc về nhà. Việc liên lạc ngoài giờ không phổ biến và đôi khi còn bị xem là thiếu tôn trọng. Người Na Uy có thể tranh luận thẳng thắn nhưng luôn giữ sự tôn trọng, thể hiện rõ quan điểm mà không áp đặt.

Họ không làm việc ít hơn, họ chỉ không cho phép công việc chiếm hết không gian sống. Một gia đình điển hình có thể bắt đầu ngày từ 7 giờ, đưa con đến trường, làm việc, buổi chiều đón con về và cùng ăn tối. Các sinh hoạt lặp lại đều đặn, tưởng chừng đơn giản nhưng tạo nên một cảm giác ổn định lâu dài. Cuối tuần, họ thoải mái vui với thiên nhiên: đi bộ, đạp xe, đến hồ hoặc các trang trại ngoại ô. Quan sát họ, tôi học được cách tôn trọng cảm xúc và nhu cầu của bản thân, biết tạo ranh giới rõ ràng giữa sự nghiệp và đời sống cá nhân.

Cộng đồng người Việt tại Oslo khá đa dạng dù chưa có sự liên kết mạnh. Có du học sinh, lao động thời vụ, những gia đình định cư lâu năm và thế hệ trẻ sinh ra tại đây. Mỗi nhóm có cách sinh hoạt riêng và kết nối trong phạm vi nhỏ. Ngôn ngữ không phải rào cản lớn nhưng việc hòa nhập phụ thuộc nhiều vào khả năng thích nghi với văn hóa và môi trường.

Câu chuyện của anh trai tôi là ví dụ. Từ một du học sinh, anh dần xây dựng cuộc sống ổn định tại Oslo sau hơn 8 năm. Hành trình không dễ dàng nhưng điều anh nhắc đến nhiều nhất lại là sự biết ơn - dành cho những con người anh gặp và môi trường tạo điều kiện để anh phát triển. Oslo cho tôi góc nhìn sâu sắc: rằng không phải lúc nào cuộc sống nhanh hơn cũng tốt hơn. Oslo không dành cho tất cả. Nó có thể khiến ta cô đơn, mà cũng có thể giúp ta tìm thấy sự cân bằng mà mình chưa từng có. Giữa thế giới đầy chuyển động, có lẽ Oslo không đem đến câu trả lời tuyệt đối mà chỉ lặng lẽ gợi mở cho ta biết vẫn có thể sống đủ đầy mà không cần đánh đổi sự bình yên, không cần hấp tấp sợ bị tụt lại.