Ngày 29-1, VKSND Cấp cao tại TP HCM cho biết vừa kháng nghị bản án hình sự phúc thẩm của TAND tỉnh Bình Dương và một phần bản án sơ thẩm của TAND thị xã Thuận An (tỉnh Bình Dương) đối với bị cáo Lê Văn Thi (SN 1979, ngụ tỉnh Bình Dương) về tội "Mua bán trái phép chất ma túy".

Ban đầu có tội, sau vô tội

Theo kết luận điều tra, rạng sáng 18-11-2014, Công an thị xã Thuận An phát hiện Nguyễn Văn Hoàng cùng 2 người khác lưu thông trên đường thuộc địa bàn phường Hưng Thịnh, thị xã Thuận An có biểu hiện nghi vấn sử dụng trái phép chất ma túy.

Lực lượng công an đã mời tất cả về trụ sở làm việc. Nguyễn Văn Hoàng khai đã nhiều lần mua ma túy của Trịnh Quang Thọ để sử dụng cùng Huy Hoàng và Hữu Phúc.

Qua theo dõi, trưa 18-11-2014, công an phát hiện Thọ được Thi điều khiển xe máy chở đến một quán cà phê ở khu dân cư Chánh Nghĩa, TP Thủ Dầu Một, Bình Dương. Ít phút sau, Thọ và Thi từ quán cà phê ra bãi giữ xe. Thọ lấy một gói ma túy ra cầm trên tay chuẩn bị bán cho Nguyễn Văn Hoàng thì bị công an bắt giữ. Công an thu trong người Thọ 32 gói ni-lông chứa thành phần ma túy với tổng trọng lượng hơn 8,2 g.

Công an thiếu sót, tòa tuyên vô tội - Ảnh 1.

Tại cơ quan công an, Thọ và Thi khai nhận là bạn thân, cùng đi chơi chung và cùng sử dụng ma túy. Đầu năm 2014 đến tháng 11-2014, Thọ nhiều lần đến khu vực Ngã tư Ga (quận 12, TP HCM) mua ma túy, sau đó mang về phân thành nhiều gói nhỏ để sử dụng và bán lại cho những người nghiện khác trên địa bàn thị xã Thuận An và TP Thủ Dầu Một kiếm lời. Thi là người giúp sức cho Thọ bán ma túy nên mỗi khi có người gọi mua, Thi chở Thọ đi giao. Thọ trả công cho Thi bằng cách cho ăn uống và sử dụng ma túy chung.

Kết quả điều tra và xét hỏi tại phiên tòa sơ thẩm ngày 14-7-2015 của TAND thị xã Thuận An đã xác định Thi 11 lần chở Thọ đi bán ma túy. TAND thị xã Thuận An đã tuyên phạt Thọ 8 năm 6 tháng tù và Thi 7 năm 6 tháng tù về tội "Mua bán trái phép chất ma túy".

Tuy nhiên, xét xử phúc thẩm ngày 18-9-2015, TAND tỉnh Bình Dương tuyên hủy bản án sơ thẩm của TAND thị xã Thuận An để điều tra lại do vi phạm tố tụng.

Xử sơ thẩm lần 2 vào ngày 17-11-2016, TAND thị xã Thuận An tuyên phạt Trịnh Quang Thọ 8 năm 6 tháng tù về tội "Mua bán trái phép chất ma túy", đồng thời tuyên Lê Văn Thi không phạm tội, trả tự do cho bị cáo tại tòa.

Sau đó, ngày 30-11-2016, VKSND thị xã Thuận An ban hành quyết định kháng nghị, yêu cầu hủy bản án hình sự sơ thẩm của TAND thị xã Thuận An để điều tra lại theo tố tụng chung. Ngày 11-4-2017, TAND tỉnh Bình Dương xử phúc thẩm do có kháng nghị của VKS và không chấp nhận kháng nghị, giữ nguyên bản án sơ thẩm của TAND thị xã Thuận An, vẫn tuyên Lê Văn Thi không phạm tội.

Sau khi bản án có hiệu lực pháp luật, ngày 26-4-2017, VKSND tỉnh Bình Dương có văn bản yêu cầu kháng nghị giám đốc thẩm, hủy 2 bản án của TAND thị xã Thuận An và TAND tỉnh Bình Dương để điều tra lại. Theo VKS, tài liệu điều tra đã chứng minh Lê Văn Thi là đồng phạm với vai trò giúp sức cho Trịnh Quang Thọ. Việc TAND 2 cấp ở Bình Dương tuyên phạt Lê Văn Thi không phạm tội là phiến diện, không phù hợp với tình tiết khách quan của vụ án, bỏ lọt tội phạm.

Không làm thay đổi sự thật

Tại các phiên tòa, Lê Văn Thi thay đổi lời khai, không thừa nhận có hành vi dùng xe máy chở Thọ đi bán ma túy. Tuy nhiên, trước đó, khi nhiều lần được lấy lời khai, hỏi cung có người bào chữa tham gia thì Thi đã khai nhận mình và Thọ là người nghiện; để có ma túy sử dụng, Thi đã chở Thọ đi bán ma túy.

Theo tài liệu phóng viên có được, trong quá trình bắt, thu giữ vật chứng, khởi tố, lập hồ sơ vụ án, Cơ quan CSĐT Công an thị xã Thuận An đã có nhiều thiếu sót. Cụ thể, công an thu giữ của Thi 500.000 đồng, điện thoại và xe máy nhưng lập biên bản ghi thu của Thọ, đồng thời không mô tả tên, loại điện thoại. Công an thu giữ của Thọ 31 gói ma túy nhưng không lập biên bản niêm phong ngay mà đưa về trụ sở mới làm việc này. Công văn đề nghị phê chuẩn quyết định khởi tố bị can và lệnh tạm giam ghi không đúng về giờ bắt giữ các đối tượng.

Bên cạnh đó, nội dung quyết định khởi tố vụ án và quyết định trưng cầu giám định ghi Lê Văn Thi bị bắt quả tang nhưng thực tế Thi bị bắt khẩn cấp. Hồ sơ vụ án tồn tại 2 quyết định khởi tố vụ án có cùng số, cùng ngày ban hành. Một số biên bản lấy lời khai, hỏi cung bị can do cảnh sát khu vực, điều tra viên và cán bộ điều tra lập nhưng những người này không ký tên.

Đặc biệt, cán bộ điều tra chỉnh sửa nội dung biên bản lấy lời khai của Nguyễn Văn Hoàng (người mua ma túy) từ "13 giờ" thành "11 giờ" nhưng không có xác nhận của Hoàng...

Tuy nhiên, theo VKSND Cấp cao tại TP HCM, căn cứ điều 4 Thông tư liên tịch số 01/2010/TTLT-VKSNDTC-BCA-TANDTC, những thiếu sót nêu trên của CQĐT không phải là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng hình sự. Những thiếu sót này cũng không xâm hại nghiêm trọng đến quyền, lợi ích hợp pháp của người tham gia tố tụng hoặc làm ảnh hưởng đến việc xác định sự thật khách quan và toàn diện của vụ án. 

"Sai lầm nghiêm trọng"

VKSND Cấp cao tại TP HCM nhận định: TAND thị xã Thuận An và TAND tỉnh Bình Dương tuyên phạt tù Trịnh Quang Thọ nhưng lại căn cứ vào những thiếu sót của công an để tuyên Lê Văn Thi không phạm tội là sai lầm nghiêm trọng, phiến diện, không phù hợp với những tình tiết khách quan, bỏ lọt tội phạm.

Từ những nhận định này, VKSND Cấp cao tại TP HCM đã ban hành quyết định kháng nghị, đề nghị Ủy ban Thẩm phán TAND Cấp cao tại TP HCM xét xử giám đốc thẩm tuyên hủy bản án phúc thẩm của TAND tỉnh Bình Dương và một phần bản án sơ thẩm của TAND thị xã Thuận An về trách nhiệm hình sự của Lê Văn Thi để điều tra, xét xử lại theo quy định của pháp luật.

Phạm Dũng