Một số tang vật của vụ án Nguyễn Thị Bằng An dùng sổ đỏ giả lừa đảo. Ảnh: Nguyễn Quyết
Vụ việc thị xã Sơn Tây - Hà Nội bị “mất tích” 483 phôi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) chưa kịp lắng xuống thì vừa qua, Công an TP Hà Nội tiếp tục phá một đường dây làm sổ đỏ giả từ phôi thật để chiếm đoạt 17 tỉ đồng của ngân hàng và người dân. Đáng chú ý, đây không phải là vụ lừa đảo đầu tiên.

Đủ kiểu lừa bằng sổ đỏ dỏm

Công an thị xã Sơn Tây vừa khởi tố vụ án, khởi tố bị can, thực hiện lệnh bắt tạm giam 3 tháng đối với Nguyễn Thị Minh Nguyệt (SN 1977, ngụ phường Ngô Quyền, thị xã Sơn Tây), văn thư kiêm thủ quỹ Phòng Tài nguyên và Môi trường (TN-MT) thị xã Sơn Tây.
Bà Nguyệt đã can chữ ký của lãnh đạo địa phương để in lên sổ đỏ rồi chiếm đoạt hơn 100 triệu đồng của một số hộ dân đến làm thủ tục cấp sổ đỏ.

Trước đó, từ ngày 4 đến 16-3, Đội Chống hàng giả thuộc Phòng CSĐT tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ - Công an TP Hà Nội đã bắt 5 đối tượng trong đường dây làm giả sổ đỏ, gồm: Nguyễn Thị Bằng An (SN 1959, ngụ quận Cầu Giấy - Hà Nội), Nguyễn Thanh Thủy và Vũ Đức Quỳnh (cùng SN 1982 và cùng quê ở huyện Khoái Châu - Hưng Yên), Đỗ Văn Xương (SN 1957, ngụ phường Lộc Vượng, TP Nam Định), Trần Đức Phúc (SN 1948, ngụ phường Năng Tĩnh - TP Nam Định).

Từ năm 2009, Nguyễn Thị Bằng An thông qua Thủy, Quỳnh, Xương nhờ Phúc làm giả 8 sổ đỏ cho một mảnh đất hơn 450 m2 ở phường Dịch Vọng Hậu, quận Cầu Giấy với tổng chi phí 50 triệu đồng. Mảnh đất này vốn của bố mẹ An và đã được cấp sổ đỏ. Từ 8 sổ đỏ tự chế trên, An đã lừa bán cho 3 người được 4 mảnh đất “ảo”, qua đó chiếm đoạt hơn 17 tỉ đồng.

Cách đây không lâu, một cán bộ Phòng TN-MT của thị xã Phúc Yên - Vĩnh Phúc đã mang 8 sổ đỏ giả được làm từ phôi thật đem bán đất “ảo” cho nhiều người. Trước đó, đối tượng này đã lấy trộm một số phôi sổ đỏ, tự in thông tin lên đó để đem lừa đảo, chiếm đoạt gần 6 tỉ đồng.
Cùng chiêu trò này, Lê Bá Quỳ (huyện Gia Lâm - Hà Nội) đã móc ngoặc với một nhân viên Phòng TN-MT huyện Gia Lâm lấy trộm 20 phôi sổ đỏ. Từ số phôi thật, Quỳ đã thuê người chế ra hàng loạt sổ đỏ giả để thế chấp ngân hàng, vay của 10 cá nhân, 3 doanh nghiệp và 5 ngân hàng với số tiền lên tới gần 80 tỉ đồng.

Qua mặt ngân hàng, công chứng

Trung tá Hà Hùng, Đội trưởng Đội Chống hàng giả thuộc Phòng CSĐT tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ - Công an TP Hà Nội, cho biết các vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản bằng thủ đoạn sử dụng sổ đỏ giả đang có dấu hiệu gia tăng.
Đáng ngại hơn, với thủ đoạn làm giả sổ tinh vi, không chỉ cá nhân mà ngay cả doanh nghiệp, tổ chức tín dụng cũng có thể trở thành “con mồi” của loại tội phạm này. Tuy chỉ sử dụng công nghệ in lưới nhưng sổ đỏ mà các đối tượng lừa đảo làm ra giống như sổ đỏ thật.

Còn trong vụ lừa đảo của Lê Bá Quỳ, cơ quan chức năng phát hiện có sự giúp sức từ chính cán bộ doanh nghiệp, ngân hàng chịu trách nhiệm thẩm định tài sản hay cơ quan chứng thực. Trong vụ án này có một cán bộ ngân hàng bị truy tố.

Trong vụ Nguyễn Thị Bằng An và Trần Đức Phúc, không chỉ cán bộ Phòng TN-MT bị qua mặt mà một phòng công chứng tư nhân tại quận Long Biên - Hà Nội cũng vội vàng công chứng mà không xác minh từ hồ sơ gốc. Có thực tế đang diễn ra là nhiều phòng công chứng tư chỉ đặt mục tiêu thu nhiều phí mà buông lỏng các quy định thẩm tra.
Thêm vào đó, đối với việc công chứng sổ đỏ hiện nay không quy định vùng, địa bàn nên những người có nhu cầu công chứng sổ đỏ có thể mang giấy tờ đến bất cứ văn phòng nào để xác nhận. Trong khi các văn phòng công chứng tư lại chưa nối mạng với cơ quan quản lý để cập nhật thông tin về sổ đỏ.

Công an cũng khó phân biệt

Theo Cục Đăng ký và Thống kê - Tổng cục Quản lý đất đai (Bộ TN-MT), kết quả kiểm tra tại nhiều địa phương cho thấy việc quản lý, sử dụng phôi sổ đỏ ở một số địa phương còn lỏng lẻo và đã để xảy ra hiện tượng mất phôi dẫn đến gian dối trong cấp sổ đỏ. Tuy vậy, ông Trần Hùng Phi, Cục trưởng Cục Đăng ký và Thống kê, cho biết ngoài Hà Nội, hiện nay vẫn chưa có báo cáo về tình trạng mất phôi sổ đỏ ở tỉnh, thành khác. Trả lời báo chí, chính ông Phi cũng thừa nhận đối với sổ đỏ giả được làm từ phôi sổ đỏ thật ngay cả công an cũng khó phân biệt.

Nhóm phóng viên