Ngày 15-3, TAND TP HCM xét xử sơ thẩm vụ án hoán đổi khu đất ở địa chỉ số 57 Cao Thắng (57 Cao Thắng) lấy khu đất ở địa chỉ 185 Hai Bà Trưng (185 Hai Bà Trưng, quận 3, TP HCM).

"Qua mặt" UBND TP HCM bằng giấy tờ photocopy

Bị cáo Nguyễn Thành Tài (nguyên Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP HCM) ra tòa về tội "Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng". Cùng ra tòa về tội danh trên có 8 đồng phạm, gồm các bị cáo: Vy Nhật Tảo, nguyên Giám đốc Trung tâm Ca nhạc nhẹ TP HCM; Trần Nam Trang, nguyên Phó Giám đốc Sở Tài chính TP; Nguyễn Thành Rum, nguyên Giám đốc Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch TP; Lê Tôn Thanh, nguyên Phó Giám đốc Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch TP; Đào Anh Kiệt, nguyên Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường TP; Nguyễn Thanh Nhàn, nguyên Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường TP; Huỳnh Kim Phát và Lê Văn Thanh, đều là nguyên Phó Chánh Văn phòng UBND TP HCM.

Cùng các bị cáo trên, bị cáo Dương Thị Bạch Diệp, Giám đốc Công ty Diệp Bạch Dương, ra tòa về tội "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản".

Theo cơ quan công tố, năm 2008, bị cáo Dương Thị Bạch Diệp thỏa thuận với bị cáo Vy Nhật Tảo (khi đó là Giám đốc Trung tâm Ca nhạc nhẹ TP HCM) phương án mang tài sản thuộc sở hữu tư nhân (57 Cao Thắng) đổi lấy tài sản thuộc sở hữu nhà nước là khu đất 185 Hai Bà Trưng (trụ sở Trung tâm Ca nhạc nhẹ TP). Bị cáo Diệp chỉ cung cấp bản photocopy giấy tờ sở hữu khu đất 57 Cao Thắng thể hiện hiện trạng tài sản không tranh chấp, chưa thế chấp. Thực tế, bị cáo thế chấp tài sản này ở Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank), Chi nhánh TP HCM, vay 8.700 lượng vàng.

Sau khi hoán đổi thành công và nhận giấy tờ sở hữu khu đất 185 Hai Bà Trưng, bị cáo Diệp không trả nợ cũ mà mang tài sản đến ngân hàng khác, tiếp tục vay vốn. Đại diện VKS kết luận: "Bị cáo có hành vi gian dối chiếm đoạt tài sản thuộc sở hữu nhà nước - khu đất 185 Hai Bà Trưng, có giá trị hơn 186 tỉ đồng".

Thời điểm xảy ra vụ việc, bị cáo Nguyễn Thành Tài là phó chủ tịch Thường trực UBND TP HCM. Dù không phụ trách xử lý, sắp xếp lại tài sản nhà nước nhưng bị cáo vẫn ký văn bản chấp thuận phương thức hoán đổi hai khu đất. Không chỉ vậy, bị cáo Tài không sát sao chỉ đạo kiểm tra, xác minh điều kiện pháp lý khu đất 57 Cao Thắng. Sai lầm trên dẫn đến hậu quả tài sản nhà nước thất thoát. 8 bị cáo (khi đó là lãnh đạo, cán bộ nhà nước) không rà soát hiện trạng tài sản. Sai phạm đó tạo điều kiện giúp bị cáo Diệp lừa đảo, trục lợi.

Xét xử vụ hoán đổi khu đất công ở TP HCM: Phủ nhận quen biết nhưng thừa nhận có gặp (!) - Ảnh 1.

Các bị cáo tại phiên tòa ngày 15-3. Ảnh: HOÀNG TRIỀU

Sai lầm vì tin cấp dưới

Trước tòa, bị cáo Nguyễn Thành Tài xác định cáo trạng truy tố đúng nhưng có một số nội dung chưa rõ. Bị cáo Nguyễn Thành Tài trình bày giữ cương vị phó chủ tịch Thường trực UBND TP HCM thời kỳ đó, bị cáo luôn mong muốn thực hiện tốt nhiệm vụ. Trước lúc bị cáo về hưu, khu nhà đất 185 Hai Bà Trưng vẫn là tài sản nhà nước. Bị cáo đã rất nỗ lực làm việc nhằm tránh sai sót trong quá trình hoán đổi đất. Vì tin tưởng cấp dưới nên bị cáo không trực tiếp thẩm định tình trạng pháp lý tài sản số 57 Cao Thắng.

Bị cáo Vy Nhật Tảo thừa nhận một phần trách nhiệm khi để việc chuyển đổi hai khu đất thất bại. Bị cáo giải thích không biết đối tác (bị cáo Diệp) đã thế chấp khu đất 57 Cao Thắng trước khi tiến hành đổi tài sản. Từ khi biết sự thật, bị cáo Vy Nhật Tảo liên tục yêu cầu bị cáo Diệp trả giấy tờ gốc khu đất nhưng giám đốc Công ty Diệp Bạch Dương chỉ hứa hẹn. Bị cáo Vy Nhật Tảo khẳng định bản thân không hưởng lợi.

Trong khi đó, bị cáo Dương Thị Bạch Diệp bác bỏ toàn bộ cáo trạng. "Cáo trạng quy chụp, vu oan cho tôi. Tôi không hề quen biết những bị cáo đang ngồi ở phiên tòa này nhưng cáo trạng quy kết tôi quen biết rồi nhờ vả họ trong quá trình chuyển đổi hai khu đất" - bị cáo Diệp nói.

Bị cáo Diệp khai nhận trụ sở Công ty Diệp Bạch Dương sát bên trụ sở Trung tâm Ca nhạc nhẹ TP HCM. Bị cáo nghe… một người bán nước cho biết trung tâm này đang tìm kiếm đối tác với mục đích hợp tác nâng cấp, cải tạo trụ sở nên đã gặp bị cáo Tảo (khi đó là giám đốc trung tâm) bàn bạc, thỏa thuận hợp tác.

Bị cáo Diệp khăng khăng chưa từng thế chấp khu đất 57 Cao Thắng ở Agribank Chi nhánh TP HCM mà… có người làm giả hợp đồng công chứng vay tiền có tài sản bảo đảm là khu đất nêu trên (?).

Hôm nay (16-3), cơ quan tiến hành tố tụng tiếp tục thẩm vấn các bị cáo.

Truy nã bà Đào Thị Hương Lan

Liên quan đến vụ án, bà Đào Thị Hương Lan, nguyên Giám đốc Sở Tài chính TP HCM, có hành vi đề xuất yêu cầu các bên liên quan cung cấp thủ tục pháp lý nhằm hợp thức hóa hồ sơ đổi hai khu đất theo thẩm quyền, trình tự. Dù biết hiện trạng tài sản không vướng tranh chấp, thế chấp là điều kiện tiên quyết để có thể thực hiện hoán đổi nhưng bà Lan không đề xuất chỉ đạo cũng như không trực tiếp kiểm tra tình trạng pháp lý khu đất 57 Cao Thắng. Với hành vi trên, nguyên giám đốc Sở Tài chính TP HCM phạm vào tội "Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng". Tuy nhiên, bà Lan bỏ trốn khỏi địa phương từ năm 2018 (trước khi bị khởi tố bị can), cơ quan điều tra đã phát lệnh truy nã. Hiện Bộ Công an đã ra quyết định tạm đình chỉ điều tra bị can đối với Đào Thị Hương Lan.

Di Lâm