Sau khi đề án cấp chứng chỉ hành nghề cho nghệ sĩ, người mẫu trong lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn của Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch (VH-TT-DL) được đưa ra góp ý và cho biết thời hạn thực hiện vào tháng 1-2014 (Báo Người Lao Động ngày 4-6), giới nghệ sĩ và người mẫu phản ứng nhiều chiều.
 

Ca sĩ Hoàng Quyên,  bước ra từ cuộc thi Vietnam Idol 2012  đang hành nghề, cho biết cô ủng hộ việc ca sĩ phải có chứng chỉ hành nghề

 Ảnh: HOÀNG LAN ANH

Đồng thuận

Là giọng ca gạo cội, NSND Thanh Hoa cho rằng nhiều nghệ sĩ trẻ hiện nay không có sự nghiêm túc cũng như trách nhiệm với nghề. Vì thế, để họ có trách nhiệm hơn với công việc của mình, phải có thẻ hay chứng chỉ hành nghề. Tấm thẻ ấy không chỉ là sự vinh dự của mỗi nghệ sĩ mà còn là công cụ để cơ quan nhà nước quản lý đội ngũ này tốt hơn, nếu sai phạm sẽ bị rút thẻ, cấm diễn.

Ca sĩ Phương Nga cho rằng đề án cấp chứng chỉ hành nghề cho nghệ sĩ của Bộ VH-TT-DL là một động thái tốt. Theo “họa mi” này, phải có chứng chỉ để phân biệt ai là ca sĩ, ai không, chứ không thể “hát vớ hát vẩn” cũng có thể phong mình là ca sĩ. “Phải có cống hiến, được công chúng ghi nhận mới dám xưng nghệ sĩ” - Phương Nga nói. Cô cũng cho hay rất ủng hộ quan điểm cấp thẻ hành nghề của nhà nước.

Dưới góc độ một ca sĩ trẻ, Hoàng Quyên, Á quân Vietnam Idol 2012, cũng cho biết đối với những người đam mê âm nhạc chân chính, có thẻ hành nghề là một vinh dự. “Điều này tốt cho cả nghệ sĩ cũng như khán giả, bởi khi có thẻ hành nghề, nghệ sĩ phải có trách nhiệm hơn với tấm thẻ của mình. Không ai muốn bị cấm diễn hay tước thẻ vì những sai phạm” - giọng ca trẻ Hoàng Quyên tâm sự. Cùng quan điểm, ca sĩ Nam Cường cho rằng vài năm nay, có không ít ca sĩ dùng xì-căng-đan để được nổi tiếng, thậm chí những giọng ca trẻ mới vào nghề cũng tìm cách tạo xì-căng-đan  để được nhiều người biết đến. “Với tấm thẻ hành nghề, nghệ sĩ có ý thức hơn khi lên sân khấu cũng như trước công chúng. Tôi tin là việc tước thẻ, cấm diễn sẽ loại trừ được nhiều con sâu làm rầu nồi canh trong làng nhạc, để nghệ sĩ cạnh tranh nhau bằng khả năng, bằng nghề chứ không phải bằng xì-căng-đan như đang diễn ra” - Nam Cường nói.

Điều không tưởng

Tuy nhiên, không phải ai cũng có quan điểm đồng thuận. Ca sĩ Ngọc Khuê chia sẻ có thể thẻ hành nghề cần với ai đó, riêng cô thì không. Nguyễn Đình Thanh Tâm, giọng ca cá tính bước ra từ cuộc thi Sao Mai - Điểm hẹn 2012, thẳng thắn: Chứng chỉ hành nghề này chỉ mang tính hình thức, hiệu quả như thế nào chưa hình dung được. “Mỗi người có một cách làm nghề, một cách tiếp cận khán giả. Tôi thấy có những người, dù không qua trường lớp đào tạo chuyên nghiệp nào nhưng  lại được rất nhiều khán giả yêu mến, họ vẫn hoạt động hiệu quả mà không cần thẻ hành nghề” - Thanh Tâm cho hay. Anh cũng nhấn mạnh hoạt động âm nhạc thế nào là phụ thuộc vào những người tổ chức chương trình chứ không phải ca sĩ”.

Ca sĩ Phương Thanh cho rằng không cần thiết phải có chứng chỉ hành nghề: “Việc bắt buộc ca sĩ có chứng chỉ hành nghề là không hợp lý, chúng ta cứ cấp tới cấp lui, mất thời gian và làm phiền hà nghệ sĩ quá nhiều. Cấp thẻ với mục đích chấn chỉnh tình trạng hoạt động nghệ thuật lộn xộn là chủ quan, không giải quyết được gì. Nếu cần chấn chỉnh thì các cơ quan chức năng chấn chỉnh ngay từ gốc, đó là mạnh tay trong việc xử phạt. Ví dụ hát nhép hay mặc hở hang thì phạt nặng, cấm biểu diễn là xong. Việc cấp một cái thẻ mà hy vọng chấn chỉnh được tình trạng bát nháo là điều không tưởng”.

Ca sĩ Quốc Thiên cho rằng: “Muốn chấn chỉnh hoạt động biểu diễn, cơ quan quản lý không chỉ quan tâm đến việc cấp thẻ hành nghề cho nghệ sĩ mà cần tập trung vào khâu kiểm tra, thẩm định nội dung các chương trình biểu diễn nghệ thuật nhiều hơn”.

Theo ca sĩ Vy Oanh: “Trước đây, Bộ VH-TT-DL cũng đã cấp thẻ hành nghề cho nghệ sĩ nhưng sau đó bãi bỏ vì có quá nhiều bất cập và hạn chế. Vì thế lần này nếu đã làm thì làm cho tới nơi tới chốn, đừng ban hành ra rồi hủy bỏ, vừa mất công sức, thời gian vừa mất tiền bạc và gây nhiều phiền hà, nhất là với những nghệ sĩ lâu năm.

Lo ngại nảy sinh tiêu cực

Ca sĩ Ánh Tuyết nói: “Tôi hoàn toàn không ủng hộ với quyết định cấp chứng chỉ hành nghề cho nghệ sĩ, người mẫu trong lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn vì quá trình thực hiện sẽ muôn vàn khó khăn. Nếu làm tốt thì sẽ loại trừ được nghệ sĩ “ảo”, còn nếu làm không tốt thì sẽ nảy sinh tiêu cực. Nhưng tôi chắc chắn là rất khó khả thi. Cái gì cũng có thể mua, từ giải thưởng đến danh hiệu thì liệu “cái thẻ hành nghề” này có tránh được tình trạng tiêu cực không? Hay cứ bắt buộc phải có thẻ rồi những người không được cấp sẽ tìm mọi cách để mua thẻ cho bằng được, như vậy thì có được hay không được cấp thì mọi người cũng có thẻ dễ dàng”.

Ca sĩ Ánh Tuyết phân tích: “Với những nghệ sĩ lớn tuổi, không còn sức biểu diễn, họ đâu cần thẻ hành nghề để làm gì. Với những nghệ sĩ cỡ như tôi đã gắn bó với nghề mấy chục năm, tất nhiên cũng phải làm đơn để xin được cấp thẻ. Nhưng hành nghề hơn nửa đời người mà giờ phải đi xin cái thẻ hành nghề thì có vẻ bị “tổn thương” quá. Tôi thấy mình không cần thiết phải có thẻ đó. Còn với những ca sĩ trẻ từ các game show bước ra thì việc cấp chứng chỉ hành nghề sẽ như thế nào? Nếu không cấp vì chưa đủ quá trình, chưa được thẩm định thì vô tình làm mất đi cơ hội được làm ca sĩ của họ trong khi họ cũng có tài năng và đi hát tràn lan”

 Theo ca sĩ Ánh Tuyết, nếu dùng số tiền khổng lồ để chi cho việc cấp thẻ không cần thiết như thế này thì phí quá, chi bằng dùng tiền đó để giúp đỡ nghệ sĩ nghèo hay đầu tư phát triển tài năng trẻ thì tốt hơn.

Không nghiêm sẽ loạn

Theo Thứ trưởng Bộ VH-TT-DL Hồ Anh Tuấn, việc cấp chứng chỉ sẽ rất thông thoáng, nghệ sĩ cứ đăng ký là được cấp chứng chỉ hành nghề mà không phải qua một hội đồng thẩm định nào. Quy định này, ngay lập tức bị những người trong cuộc phản đối. Ông Quốc Chiêm, Phó Giám đốc Sở VH-TT-DL Hà Nội, cho rằng đã là chứng chỉ thì phải dựa vào trình độ, khả năng nhất định của nghệ sĩ. Nếu cấp mà không thẩm định khả năng của nghệ sĩ thì không sao quản lý được. NSƯT Lê Chức, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam, phản đối quyết liệt sự “thông thoáng” này. Theo ông, nghệ sĩ phải đạt được một trình độ nhất định mới được cấp thẻ chứ không phải cứ có yêu cầu là được đáp ứng. Nếu việc cấp thẻ không làm nghiêm thì hoạt động càng hỗn loạn.


HOÀNG LAN ANH - MINH NGA