Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam do Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dẫn đầu tham dự Hội nghị Cấp cao kỷ niệm 20 năm thiết lập quan hệ Đối tác Đối thoại ASEAN - Nga tại TP Sochi - Nga trong 2 ngày 19 và 20-5.

Tại các phiên họp của hội nghị diễn ra trong ngày 20-5, các nhà lãnh đạo ASEAN và Nga đã trao đổi về tình hình khu vực và quốc tế, kiểm điểm quan hệ Đối thoại ASEAN - Nga trong 20 năm qua và những định hướng lớn cùng các biện pháp cụ thể nhằm đưa quan hệ đối tác lên tầm cao mới. Về chính trị - an ninh, Nga đã tích cực tham gia vào tất cả diễn đàn, tiến trình khu vực quan trọng do ASEAN khởi xướng và dẫn dắt, đóng vai trò ngày càng quan trọng đối với hòa bình, ổn định và phát triển ở khu vực. Về kinh tế, thương mại hai chiều tăng hơn 5 lần trong 10 năm qua đạt trên 20 tỉ USD.


Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dự phiên toàn thể Hội nghị Cấp cao kỷ niệm 20 năm thiết lập quan hệ Đối tác Đối thoại ASEAN - Nga. Ảnh: VGP

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dự phiên toàn thể Hội nghị Cấp cao kỷ niệm 20 năm thiết lập quan hệ Đối tác Đối thoại ASEAN - Nga. Ảnh: VGP

Theo TTXVN, các nhà lãnh đạo cũng cho rằng hai bên cần nỗ lực hơn nữa để đưa quan hệ hợp tác đi vào chiều sâu và mang lại lợi ích thiết thực, nhất là trong các lĩnh vực ưu tiên của ASEAN và Nga có thế mạnh. Để tạo khuôn khổ và cơ sở vững chắc cho việc tăng cường hợp tác ASEAN - Nga trong thời gian tới, hội nghị đã thông qua Tuyên bố Sochi và ghi nhận 5 văn kiện quan trọng gồm: Kế hoạch Hành động toàn diện ASEAN - Nga giai đoạn 2016-2020; Báo cáo khuyến nghị chính sách của Nhóm các nhân vật nổi tiếng ASEAN - Nga; Kế hoạch hành động ASEAN - Nga về khoa học, công nghệ và đổi mới; Báo cáo tình hình thực hiện Chương trình làm việc về thương mại và đầu tư ASEAN - Nga giai đoạn 2016-2020; Chương trình làm việc ASEAN - Nga về hợp tác nông nghiệp và an ninh lương thực.

Trao đổi về các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm, các nhà lãnh đạo ASEAN bày tỏ mong muốn Nga tiếp tục tham gia tích cực vào các cơ chế hợp tác của ASEAN, ủng hộ lập trường và vai trò trung tâm của ASEAN ở khu vực. Hai bên cũng chia sẻ quan tâm, tầm quan trọng và lợi ích chung của việc bảo đảm hòa bình, ổn định, an ninh an toàn hàng hải và hàng không ở biển Đông đối với hòa bình và phát triển ở khu vực và thế giới; đề cao lập trường nguyên tắc của ASEAN giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế, không sử dụng và đe dọa sử dụng vũ lực, tự kiềm chế, không có các hành động làm phức tạp thêm tình hình, thực hiện đầy đủ và hiệu quả Tuyên bố về ứng xử của các bên ở biển Đông (DOC) và sớm hoàn tất Bộ Quy tắc ứng xử ở biển Đông (COC).

Trong khuôn khổ hội nghị, các nhà lãnh đạo ASEAN và Nga đã tiếp các đại diện doanh nghiệp ASEAN và Nga tham dự Diễn đàn Doanh nghiệp ASEAN - Nga, gặp đại diện của Ủy ban hợp tác Á - Âu (EAEU), Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO) và Ban Thư ký ASEAN về tiến trình hội nhập kết nối kinh tế Á - Âu với khu vực Đông Nam Á.

3 đề xuất của Việt Nam

Trong phát biểu tham luận tại hội nghị, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh ASEAN và Nga có lợi ích chung và nhu cầu cần đẩy mạnh hơn nữa quan hệ đối thoại trong thời gian tới. Để thúc đẩy hợp tác hai bên ngày càng phát triển thực chất và toàn diện hơn, Thủ tướng đã đề xuất các định hướng hợp tác lớn bao gồm: tăng cường hợp tác chính trị - an ninh, nhất là trong lĩnh vực an ninh biển, chống khủng bố và tội phạm xuyên quốc gia; phát huy tối đa tiềm năng và thế mạnh của mỗi bên thúc đẩy quan hệ kinh tế thương mại, đầu tư, năng lượng và du lịch, trong đó có việc đàm phán Hiệp định Thương mại tự do ASEAN - Nga, kết nối doanh nghiệp; tăng cường hợp tác văn hóa - xã hội, ưu tiên phát triển giáo dục, khoa học công nghệ, giao lưu văn hóa, trao đổi sinh viên và thanh niên, ứng phó biến đổi khí hậu và phòng chống thiên tai.

Thủ tướng cũng nhấn mạnh hòa bình, an ninh ở biển Đông có ý nghĩa thiết yếu đối với hòa bình, an ninh khu vực và toàn cầu, do vậy cần bảo đảm an ninh, an toàn, tự do hàng hải và hàng không; không sử dụng vũ lực hoặc đe dọa sử dụng vũ lực; giải quyết tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình, tôn trọng các tiến trình ngoại giao và pháp lý phù hợp với luật pháp quốc tế. Thủ tướng bày tỏ mong muốn Nga tiếp tục ủng hộ việc duy trì hòa bình, an ninh, an toàn, tự do hàng hải, hàng không và giải quyết hòa bình các tranh chấp ở biển Đông trên cơ sở luật pháp quốc tế và các thỏa thuận khu vực. Về phần mình, Việt Nam sẵn sàng đóng góp tích cực trong nỗ lực đưa quan hệ ASEAN - Nga lên tầm cao mới.

Bên lề hội nghị, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã có các cuộc gặp song phương với Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long, Thủ tướng Malaysia Najib Tun Rajak, Thủ tướng Thái Lan Prayuth Chan-ocha.

Xuân Mai

Hoàng Phương