Sự việc này là dấu hiệu cho thấy sự hợp tác của Washington trong cuộc đàn áp tham nhũng mà Bắc Kinh đang thực hiện.

CCDI cho biết nghi phạm vừa được “dẫn độ” là Yang Jinjun, 1 trong 100 tội phạm kinh tế bị chính phủ Trung Quốc truy nã hồi tháng 4 vừa qua. 100 tội phạm này nằm trong “danh sách đen” của chiến dịch Lưới Trời (Sky Net) do Chủ tịch Tập Cận Bình phát động tháng 3 năm nay nhằm thu hồi tài sản “bẩn” của những quan chức tham nhũng chạy trốn ra nước ngoài.

“Kế hoạch cưỡng chế Yang Jinjun hồi hương là một bước tiến quan trọng trong cuộc chiến chống tham nhũng và sự hợp tác giữa cơ quan thực thi pháp luật Mỹ - Trung cũng như đặt nền móng vững chắc để 2 bên tiếp tục hợp tác trong lĩnh vực này” – CCDI đăng thông báo trên trang web của cơ quan.

Ông Yang trốn sang Mỹ năm 2001, trước là tổng giám đốc Công ty Minghe ở TP Ôn Châu. Ông ta bị truy nã về tội tham nhũng và hối lộ, đồng thời bị Tổ chức Cảnh sát Hình sự Quốc tế (Interpol) đưa vào tầm ngắm.

Li Huabo (giữa), một trong 100 tội phạm kinh tế bị dẫn độ từ nước ngoài về Trung Quốc ngày 9-5-2015. Ảnh: Tân Hoa Xã

Bắc Kinh từ lâu phàn nàn rằng cuộc chiến chống tham nhũng của họ bị cản trở bởi các nước phương Tây “miễn cưỡng” ký hiệp ước dẫn độ. Trung Quốc cũng không ký hiệp ước này với Mỹ hoặc Canada, 2 điểm đến phổ biến của giới quan tham trong nước.

Các nhóm nhân quyền cho biết Trung Quốc thường tra tấn tù nhân và tử hình đa số các trường hợp tham nhũng. Một số nước không ký hiệp ước dẫn độ với Bắc Kinh bởi họ muốn bảo toàn hệ thống tư pháp. Mỹ từng tuyên bố Trung Quốc phải đưa ra các bằng chứng xác thực về tội phạm muốn Washington hợp tác dẫn độ thì mới cho phép điều tra.

Trong khi đó, CCDI vẫn âm thầm thúc đẩy cuộc chiến chống tội phạm tham nhũng xuyên biên giới bằng 2 chiến dịch Săn Cáo (Fox Hunt) và Lưới Trời, hồi hương khoảng 900 quan tham từ tháng 7-2014, theo Bộ Công an Trung Quốc.

Trong cuộc đàm phán tại Mỹ nhằm chuẩn bị cho chuyến công du Mỹ của Chủ tịch Tập Cận Bình, ông Mạnh Kiến Trụ, bí thư Ủy ban Chính pháp Trung Quốc, đã yêu cầu Mỹ cho dẫn độ 2 công dân Trung Quốc Lệnh Hoàn Thành và Quách Văn Quý có liên quan đến điều tra tham nhũng trong nước.

Tham gia đàm phán có các quan chức cấp cao Mỹ, gồm Bộ trưởng An ninh Nội địa Jen Johnson, Giám đốc FBI James Comey và Cố vấn An ninh Quốc gia Susan Rice, theo báo South China Morning Post (Hồng Kông).

Doanh nhân Lệnh Hoàn Thành là em trai của Lệnh Kế Hoạch, cựu Chánh văn phòng trung ương đảng Cộng sản Trung Quốc. Ông này được cho là đang trốn ở Mỹ sau khi anh trai bị bắt để điều tra các cáo buộc vi phạm pháp luật và kỷ luật, trong đó có việc tiếp cận trái phép một lượng lớn “thông tin mật”.

Quách Văn Quý là một doanh nhân bất động sản bị tố cáo có dính dáng đến Mã Kiện, cựu Thứ trưởng Bộ Công an Trung Quốc. Ông Mã đã bị bắt giữ để điều tra tham nhũng và nhiều người cho rằng vụ việc có liên quan đến Lệnh Kế Hoạch.

P.Nghĩa (Theo Reuters)