Mỹ và Nga đang thương lượng một cuộc trao đổi, trong đó 10 nghi can gián điệp Nga bị bắt cuối tháng 6 vừa qua sẽ được thả, đổi lại phía Nga sẽ trả tự do cho Igor Sutyagin, nhà nghiên cứu vũ khí người Nga 45 tuổi, bị kết án năm 2004 vì tội làm gián điệp cho CIA. Đó là thông tin từ một giới chức Mỹ (không nêu tên) đăng trên báo Washington Post ngày 8-7.

 
Ngoài ra, giới chức này nói thêm, cuộc đàm phán giữa hai chính phủ đã khởi động vào tuần trước, ngay sau khi các nghi can gián điệp Nga bị bắt. Trong khi đó, hãng tin RIA Novosti (Nga) cho biết Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ phụ trách các vấn đề chính trị William Burns và đại sứ Nga ở Mỹ Sergei Kislyak đã thảo luận về xì-căng-đan gián điệp kể trên vào ngày 7-7 ở Washington. 
 
Nhà nghiên cứu Igor Sutyagin tại phiên tòa ngày 7-4-2004 ở Moscow. Ảnh: AP

Hơn nữa, theo hãng tin AP, ở Moscow, Anna Stavitskaya, luật sư bào chữa cho Sutyagin, nhấn mạnh rằng thân chủ của bà và các nghi can gián điệp Nga ở Mỹ sẽ được trao đổi. Một chi tiết đáng chú ý là ngày 5-7 vừa qua, Sutyagin đã được chuyển về nhà tù Lefortovo ở Moscow và thân nhân được phép vào thăm.
 
Báo Washington Post thuật lại lời luật sư Stavitskaya kể rằng Sutyagin được đưa vào một căn phòng đã có mặt mấy người Mỹ và một số sĩ quan Nga. Một sĩ quan người Nga nói: “Chúng tôi muốn trao đổi anh”.
 
Hãng tin AP nhận định cả Nga lẫn Mỹ đều không muốn xì-căng-đan gián điệp làm tổn hại mối quan hệ và cả hai bên đều muốn tránh một phiên tòa kéo dài có thể lộ ra thông tin nhạy cảm cho giới truyền thông toàn cầu.
 
Trong khi đó, các giới chức Nga và Mỹ từ chối bình luận về cuộc trao đổi trên. Tuy nhiên, Yury Kobaladze, cựu phát ngôn viên của Cục Tình báo nước ngoài Nga, nhận định trao đổi sẽ là một cách tuyệt diệu để thoát ra khỏi một tình huống rất phức tạp.
 
Còn anh của Igor Sutyagin là Dmitry Sutyagin kể rằng em trai anh nói cuộc trao đổi có khả năng xảy ra là ý tưởng của phía Mỹ. Anh quả quyết rằng người Mỹ đã đưa ra danh sách những người được trao đổi với các nghi can gián điệp bị bắt ở Mỹ gần đây. Em của anh có tên trong số này. Thêm vào đó, báo Kommersant ngày 8-7 cho biết trong danh sách có cả Sergei Skripal, cựu đại tá tình báo quân sự Nga, bị kết án 13 năm tù vì làm gián điệp cho Anh.
 

Các cuộc trao đổi trong lịch sử

- Ngày 10-2-1962: Francis Gary Powers (phi công Mỹ) và Rudolf Ivanovich Abel (tình báo Liên Xô ở Mỹ) được trao đổi bí mật ở biên giới giữa Đông và Tây Đức.

 
- Ngày 11-10-1963: Hai người Mỹ Marvin William Makinen và Walter M. Ciszek được trao đổi với vợ chồng điệp viên người Nga Ivan D. Egorov và Alexsandra.
 
- Ngày 22-4-1964: Greville Maynard Wynne, người Anh, được trao đổi với Konon Trofimovich Molody, sĩ quan Nga.
 
- Ngày 27-4-1979: Liên Xô thả 5 tù nhân Mỹ để đổi lấy 2 điệp viên Valdik A. Enger và Rudolf P. Chernyayev.
 
- Ngày 11-6-1985: Mỹ và khối Đông Âu trao đổi 29 người bị buộc tội làm gián điệp.
 
- Tháng 9-1986: Nhà báo Mỹ Nicholas Daniloff và Gennadiy Zakharov, người Liên Xô bị buộc tội làm gián điệp, được trao đổi.

(Nguồn: AP)

 
LỤC SAN