Nghi can thứ 11 trong vụ gián điệp Nga ở Mỹ tên Christopher R Metsos, 55 tuổi, đã bị bắt trên đảo Cyprus hôm 29-6 (giờ địa phương). Metsos bị truy nã ở Mỹ vì tình nghi hoạt động gián điệp và rửa tiền.
 
Theo BBC, cảnh sát Cyprus cho biết người này bị bắt tại sân bay Larnaca khi định bay đến Budapest (Hungary). Metsos đã đóng 20.000 euro tiền bảo lãnh để được tại ngoại. Tuy nhiên, ông ta không được phép rời khỏi nước này. Bên cạnh đó, nhà chức trách Mỹ đã được thông báo để quá trình dẫn độ có thể bắt đầu.
 
Đài CNN cho biết theo cáo trạng tại tòa, Metsos đã nhận tiền từ một đặc vụ Nga và chôn số tiền đó tại một công viên ở phía Bắc bang Virginia. Sau đó, hai nghi can khác xuất hiện để đào tiền lên.
 
Theo hãng tin RIA Novosti (Nga), nguồn tin từ FBI cho biết cơ quan này không có kế hoạch bắt giữ các nghi can gián điệp Nga vào ngày 27-6, nhưng do một người trong số này, Richard Murphy, định rời khỏi Mỹ vào hôm đó nên FBI đã hành động. 
 
Mikhail Semenko, một trong 11 nghi can gián điệp Nga bị bắt ở Mỹ. Ảnh: TOP NEWS

Hãng tin AP cho biết các chuyên gia tình báo cho rằng 11 nghi can vừa bị bắt có thể là một phần trong kế hoạch lâu dài của Nga nhằm tạo quan hệ với những người có thể nắm thông tin trọng yếu - không hẳn là về vũ khí hay những kế hoạch chiến lược của Mỹ mà là về tài chính, kinh doanh và công nghệ.
 
Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Nga ra tuyên bố khẳng định việc bắt giữ 11 nghi can gián điệp Nga là vô căn cứ và không có mục đích thích đáng.
 
Tuyên bố có đoạn: “Chúng tôi không hiểu nguyên nhân vì sao Bộ Tư pháp Mỹ lại ra tuyên bố công khai theo tinh thần chiến tranh lạnh. Những vụ việc như vậy đã xảy ra trong quá khứ. Thật đáng tiếc, sự việc xảy ra trong bối cảnh chính phủ Mỹ thông báo tái lập quan hệ Nga-Mỹ”.
 
Ngoài ra, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov nhấn mạnh: “Chúng tôi vẫn chưa nhận được lời giải thích... Tôi hy vọng Nga sẽ nhận được một lời giải thích”.
 
 
Theo RIA Novosti, Bộ Ngoại giao Nga xác định những người bị bắt là công dân Nga đã có mặt trên lãnh thổ Mỹ vào những thời điểm khác nhau và họ không hề có bất cứ hành động nào nhằm chống lại lợi ích của nước Mỹ. Moscow hy vọng họ sẽ được đối xử tốt khi bị giam giữ và nhà chức trách Mỹ sẽ đồng ý cho luật sư Nga gặp họ.
 
Cảm tưởng của cựu điệp viên Liên Xô
 
Theo CNN, cựu điệp viên Oleg Kalugin, đã từng chỉ huy các hoạt động của cơ quan tình báo Liên Xô (KGB) ở Mỹ vào thập niên 1970, nhận định ông không cho rằng Tổng thống (TT) Nga Dmitry Medvedev được thông tin về các vụ bắt giữ trên khi ông đến thăm Nhà Trắng vào ngày 24-6.
 
Thế nhưng, ông có cảm tưởng rằng TT Barack Obama đã biết và điều đó được phản ánh trong cuộc trò chuyện khá gượng gạo với TT Medvedev. Kalugin nói lúc này ông cảm thấy có điều gì đó đang được trù liệu.
 

Chính phủ Mỹ, Nga nỗ lực hạn chế tổn thất

 
Chính phủ Mỹ và Nga hôm 30-6 nỗ lực hạn chế tổn thất từ vụ bắt giữ 11 người bị cáo buộc làm gián điệp cho Kremlin giữa lúc có những lo ngại vụ việc sẽ phương hại đến mối quan hệ song phương đang được cải thiện. Theo hãng tin AFP, Nhà Trắng đã từ chối công khai lên án Moscow sau vụ bắt giữ nói trên và khẳng định vụ việc sẽ không tổn hại đến mong muốn tái khởi động quan hệ với Kremlin của Tổng thống (TT) Barack Obama. Nhà Trắng nói thêm rằng TT Obama đã biết về vụ gián điệp trước khi ông gặp TT Nga Dmitry Medvedev vào tuần rồi nhưng không đề cập nó và cũng không có phản ứng nào.
 
Trong khi đó, Thủ tướng Nga Vladimir Putin bày tỏ hy vọng rằng mối quan hệ giữa hai nước sẽ không bị tổn hại bởi nghi án gián điệp này. Dẫn một nguồn tin ngoại giao, báo Kommersant (Nga) cho biết các quan chức đã được lệnh hạn chế đưa ra những bình luận công khai về vụ việc để tránh làm tình hình thêm căng thẳng.
 
Dù vậy, báo chí Nga vẫn đồng loạt lên tiếng chỉ trích việc bắt giữ 11 nghi can gián điệp ở Mỹ. Đã xuất hiện những nhận định rằng vụ bắt giữ được giật dây bởi những thành phần bên trong nước Mỹ muốn làm mất uy tín chính sách của TT Obama đối với nước Nga.

Hoàng Phương

LỤC SAN