“Bẫy người” trên sông nước Cà Mau

Cống hoang phế giữa lòng sông

Đến nay vẫn chưa thống kê được có bao nhiêu cái “bẫy” đang hiện hữu trên mọi ngõ ngách của sông nước Cà Mau. Đó là hàng loạt cống thủy lợi hoang phế. Những chiếc cống này được xây dựng và đưa vào sử dụng cách đây trên 20 năm, do Chi cục Thủy lợi Cà Mau quản lý. Đây là hệ thống cống thuộc chương trình giữ nước ngọt để các huyện phía Nam Cà Mau trồng lúa. Có tất cả 83 cống với quy mô rất kiên cố, do Nhà nước đầu tư. Có hai loại cống là xây dựng cơ bản và thời vụ. Cống thời vụ mỗi cái tốn hàng trăm triệu đồng, còn cống xây dựng cơ bản có giá trị vài tỉ đồng. Đến năm 2000, khi tỉnh Cà Mau có chủ trương chuyển dịch kinh tế vùng Nam Cà Mau sang nuôi tôm, các cống ngăn mặn để trồng lúa không còn tác dụng, bị bỏ phế dịch chuyển dần ra giữa lòng sông vì nạn sạt lở bờ, trở thành nỗi kinh hoàng cho những người điều khiển phương tiện giao thông đường thủy. Nguy hiểm đến vậy, nhưng hơn 8 năm qua, các cơ quan chức năng vẫn loay hoay không biết xử lý ra sao. Nghe đâu nguyên nhân sâu xa là phải chờ kinh phí hàng tỉ đồng để bóc dỡ những “cái bẫy” đã gây nên những vụ chết người này.

“Sát thủ” của người và ghe, thuyền

Nước ròng, các cống bỏ phế trồi lên khỏi mặt nước, ghe thuyền đi qua có thể nhìn thấy. Khi nước lớn, những chiếc cống này chìm khuất dưới mặt nước và trở thành những “sát thủ” đối với ghe thuyền qua lại.

Người dân sống gần khu vực có những cái “bẫy” kiên cố này cho biết cứ năm, ba bữa lại thấy ghe, thuyền bị chìm do vướng vào cống ngầm, gây thương tích nặng cho người trên ghe. Chỉ riêng cống Giao Vàm, xã Lợi An, huyện Trần Văn Thời, trong thời gian gần đây đã gây ra ít nhất 7 vụ tai nạn giao thông đường thủy làm chết 2 người.

Mặc dù các cống ngầm này rất nguy hiểm đối với ghe, thuyền qua lại nhưng không có bất kỳ biển cảnh báo nào. Theo ông Trần Quốc Nam, Chi cục phó Chi cục Thủy lợi Cà Mau, từ khi 83 chiếc cống ngăn mặn mất tác dụng và bị trôi ra giữa sông, đã có nhiều trường hợp người dân bị chết do điều khiển ghe, tàu đụng vào cống, người bị thương thì... không thể thống kê.

Số thương vong do các công trình này gây ra là nhiều, tuy nhiên số thiệt hại này lại không nằm trong các báo cáo của Ban An toàn giao thông tỉnh Cà Mau nhiều năm qua. Thậm chí, ông Lê Đức Lành, chuyên viên tổng hợp báo cáo của Ban An toàn giao thông tỉnh Cà Mau, còn cho rằng: “Những năm qua tai nạn giao thông đường thủy có chiều hướng giảm, tuy nhiên đó chỉ là những vụ va chạm giữa phương tiện với phương tiện. Ngoài ra, không có vụ nào do vướng các chướng ngại vật trên sông (!?)”.

Ông Nguyễn Long Hoai, Chi cục trưởng Chi cục Thủy lợi Cà Mau, cho biết: “Hiện nay đã tiến hành bóc dỡ được một nửa số lượng cống thủy lợi hư hỏng trên sông, dự kiến đến hết tháng 9 này sẽ dọn sạch số còn lại. Kinh phí cho việc tháo dỡ này là 1,3 tỉ đồng”.