Với chức năng giám sát tối cao của cơ quan chuyên trách của Quốc hội, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường ngay khi nhận được tin về vụ nổ đã lập tức yêu cầu tỉnh Hà Tĩnh và các bộ, ngành liên quan báo cáo vụ việc. Với cương vị "tư lệnh" lĩnh vực môi trường, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường cũng cho rằng vụ nổ ở Formosa là một sự cố đáng tiếc.

Sự cố tại Formosa xảy ra ngay chỉ một ngày sau khi siêu dự án FDI với tổng vốn đầu tư lên tới cả chục tỉ USD, dự án lớn nhất từ trước tới nay tại nước ta, đi vào hoạt động. Trước đó, trong quá trình xây dựng, tại dự án Formosa cũng đã xảy ra nhiều sự cố khiến hàng chục người thiệt mạng. Trong đó, đặc biệt nghiêm trọng là việc gây ra sự cố môi trường biển miền Trung vào tháng 6-2016. Sự cố này làm ảnh hưởng nghiêm trọng tới môi trường biển các tỉnh ven biển miền Trung, tác động tới cuộc sống của hàng triệu người dân… Formosa đã phải lên tiếng xin lỗi, bồi thường việc xử lý môi trường biển và thiệt hại của người dân khoảng 11.500 tỉ đồng (500 triệu USD).

Nhằm phòng ngừa những nguy cơ, sự cố có thể xảy ra, việc xây dựng và vận hành tại dự án Formosa đã chịu sự giám sát chặt chẽ của các cơ quan chức năng từ trung ương tới địa phương. Cơ quan quản lý nhà nước cao nhất về môi trường đã đưa Formosa vào diện giám sát đặc biệt trong thời gian 3 năm. Trước khi nhà máy Formosa đi vào vận hành nhiều ngày, đã có một đoàn công tác gồm các chuyên gia, đại diện 3 trung tâm giám sát và quan trắc môi trường do một tổng cục phó dẫn đầu "nằm vùng" tại Hà Tĩnh.

Vậy mà sự cố đáng tiếc vẫn xảy ra. Tất nhiên, sự cố này theo đánh giá là không nguy hiểm, xảy ra ở một công trình phụ trợ và không ảnh hưởng hoạt động của cả nhà máy. Tuy nhiên, đây cũng là sự cảnh báo cần phải luôn hết sức cẩn trọng bởi sự cố có thể xảy ra bất cứ lúc nào tại công trình lớn như Formosa.

Formosa là một dự án đặc biệt lớn, có những đóng góp nhất định với nền kinh tế, đặc biệt là đối với một tỉnh nghèo, còn nhiều khó khăn như Hà Tĩnh. Song, dự án này chỉ thực sự phát huy hết hiệu quả tích cực khi được xây dựng và vận hành an toàn, hiệu quả. Với một siêu dự án như Formosa, nếu hiệu quả sẽ có những đóng góp đáng kể song nếu xảy ra sự cố cũng lại có thể gây hậu quả rất lớn mà sự cố môi trường biển miền Trung là điều không thể để lặp lại.

Luôn luôn cẩn trọng và cẩn trọng tối đa với những đại dự án như Formosa.


PHẠM DƯƠNG