Ngày 18-11, TAND tỉnh Quảng Nam đã mở phiên xử sơ thẩm vụ án 4 phu vàng chết ngạt ở hầm vàng xảy ra vào ngày 12-4 tại thôn Dung, thị trấn Thạnh Mỹ, huyện Nam Giang, tỉnh Quảng Nam.

Cứu nhau, 4 người cùng thiệt mạng

HĐXX đã tuyên phạt bị cáo Văn Thị Hoài Thương (SN 1980; ngụ thôn Dung, thị trấn Thạnh Mỹ, huyện Nam Giang, tỉnh Quảng Nam) 24 tháng tù về tội “Vi phạm các quy định về thăm dò, khai thác tài nguyên”, 6 tháng tù về tội “Chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép hoặc sử dụng vật liệu nổ”. Bị cáo Thương là vợ ông Nguyễn Ngọc Quang, nguyên Đội trưởng Đội CSGT Công an huyện Nam Giang.

Các bị cáo Cụt Văn Hoanh (SN 1987; ngụ xã Bảo Thắng, huyện Kỳ Sơn, tỉnh Nghệ An), Và Bá Nhìa (SN 1984; ngụ xã Mường Lống, huyện Kỳ Sơn) cùng bị 9 tháng tù về tội “Vi phạm các quy định về thăm dò, khai thác tài nguyên”. Cùng bị truy tố về tội danh trên, Cụt Văn Bình (SN 1998, em ruột Hoanh) bị phạt 7 tháng 3 ngày tù (bằng thời gian bị tạm giam, được trả tự do tại tòa).

Văn Thị Hoài Thương và các bị cáo tại phiên tòa sáng 18-11
Văn Thị Hoài Thương và các bị cáo tại phiên tòa sáng 18-11

Theo cáo trạng, năm 2015, Văn Thị Hoài Thương thuê nhân công khai thác vàng trái phép tại đồi Chó Trắng, thôn Dung. Do đầu tư nhiều nhưng không thu được sản phẩm nên đến tháng 12-2015, Thương tạm dừng khai thác. Đầu năm 2016, được Nguyễn Kim Vui (SN 1988, ngụ thôn Dung) gợi ý, Thương tiếp tục đầu tư tiền, giao cho Vui khai thác vàng ở địa điểm trên. Vui gọi Hoanh, Nhìa, Bình và 3 anh em ruột Cụt Hải Sơn (SN 1982), Cụt Phò Pheng (SN 1983), Cụt Văn Ngọ (SN 1987, cùng ngụ xã Bảo Thắng) vào làm công, trả lương 4 triệu đồng/người/tháng.

Ngày 8-4, nhóm của Vui bắt đầu khai thác vàng bằng hình thức sử dụng khoan hơi, vật liệu nổ để đánh lấy đá trong hầm ra xay cho chảy qua máng ngân, lọc lấy vàng. Khoảng 16 giờ ngày 12-4, Sơn, Vui vào hầm dài 30 m, sâu 9 m để nhét 6 quả bộc phá tự chế vào các vị trí. Sau đó, cả nhóm ra khỏi hầm để Pheng kích điện cho bộc phá nổ. Một lúc sau, Sơn vào hầm thì bị ngạt khí cacbon monoxit (CO). Vui, Pheng, Ngọ, Bình lần lượt dùng dây xuống hầm để cứu Sơn nhưng cũng bị ngạt theo. Khi được đưa ra khỏi hầm vàng, Vui và 3 anh em Sơn, Pheng, Ngọ đều đã chết. Bình được đưa đi cấp cứu kịp thời nên giữ được tính mạng.

Qua điều tra, cơ quan chức năng thu giữ 39 kíp nổ điện, hơn 1,4 kg thuốc nổ. Số vật liệu này Thương đưa tiền cho Vui mua, cất giữ và sử dụng vào việc khai thác vàng.

Xin giảm án cho bị cáo

Tại phiên tòa, các bị cáo Thương, Hoanh, Nhìa, Bình thừa nhận hành vi phạm tội của mình. Do gia cảnh khó khăn nên đại diện hợp pháp của 3 anh em Pheng, Ngọ, Bình đều không đến dự tòa mà ủy quyền cho luật sư.

Đáng chú ý, trước đó, ngoài số tiền mai táng, ông Cụt Phò Quyên (cha Pheng) yêu cầu bồi thường cho vợ chồng ông 80 triệu đồng. Cụt Mẹ Pheng (vợ Pheng) yêu cầu bồi thường cho mình và 4 con nhỏ 130 triệu đồng, Cụt Mẹ Hải (vợ Sơn) yêu cầu bồi thường cho mình và 6 con 130 triệu đồng. Theo tính toán của cơ quan chức năng, số tiền mà Thương phải bồi thường về tổn thất tinh thần và cấp dưỡng cho 10 người con của Pheng, Hải khi đến 18 tuổi và 2 vợ chồng ông Quyên lên đến hơn 1,7 tỉ đồng. Tuy nhiên, luật sư đại diện cho 3 anh em Pheng cho biết gia đình Pheng thống nhất chỉ yêu cầu Thương bồi thường với tổng số tiền 245 triệu đồng. Tại tòa, Thương và chồng đã đồng ý bồi thường số tiền trên trong vòng 15 ngày kể từ ngày tòa tuyên án và tòa đã chấp nhận thỏa thuận này.

Luật sư đại diện cho 3 anh em Pheng cũng xin giảm tội cho Thương và các bị cáo. Riêng người nhà của Vui không yêu cầu Thương bồi thường thêm và cũng xin giảm án cho Thương.

Đối với mức án của các bị cáo, kiểm sát viên giữ quyền công tố tại tòa đề nghị xử phạt Thương từ 24 đến 30 tháng tù về tội “Vi phạm các quy định về thăm dò, khai thác tài nguyên”, 12 đến 18 tháng tù về tội “Chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép hoặc sử dụng vật liệu nổ”. Các bị cáo Bình, Nhìa, Hoanh bị đề nghị từ 15 đến 30 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội “Vi phạm các quy định về thăm dò, khai thác tài nguyên”. Tuy nhiên, HĐXX đã tuyên mức án như đã nói trên.

Vợ mang tội, chồng vạ lây

Trong vụ án này, ông Ka Phu Tân, Chủ tịch UBND thị trấn Thạnh Mỹ, bị xác định thiếu trách nhiệm vì không tổ chức kiểm tra, xử lý việc khai thác vàng trái phép trên địa bàn mình quản lý. Tuy nhiên, do chưa đến mức phải truy cứu trách nhiệm hình sự nên cơ quan điều tra kiến nghị UBND huyện Nam Giang xử lý hành chính đối với ông Tân. Đối với ông Nguyễn Ngọc Quang (chồng Thương), Công an huyện Nam Giang cho biết đã cách chức Đội trưởng Đội CSGT Công an huyện Nam Giang, điều chuyển sang làm cán bộ hành chính.

Bài và ảnh: TRẦN THƯỜNG