Chuyện trò từ làng Sen

Các bạn Lào nói: “Làng quê Bác Hồ đẹp thật”, “Thuở nhỏ Bác Hồ sống giản dị quá”. Nữ văn sĩ Phiulavăn, nguyên tổng biên tập Báo Phụ nữ Lào, nói: “Hôm qua dự liên hoan tại Bộ Tư 1ệnh Quân khu 4, tôi thấy đoàn Lào tặng đoàn Việt bức ảnh Bác Hồ chúc rượu nhân ngày sinh Bác Xuphanuvông, tôi xúc động muốn trào nước mắt. Hôm nay lại được đến thăm quê Bác Hồ”.

Chị Khămlă, Trưởng Ban tiếng Việt Đài phát thanh Lào, nói: “Từ lúc bảy tuổi em đã được về Hà Nội học. Bây giờ, cứ lúc nào được nghỉ phép, em lại về Hà Nội, việc đầu tiên là rủ các bạn học cũ vào lăng viếng Bác Hồ’’. Anh Buaxay, phóng viên Báo Paxaxon, kể: “Ở Lào cũng vậy, mỗi khi các chiến sĩ tình nguyện Việt Nam đến thủ đô Viêng Chăn, việc trước tiên là đến lăng viếng Bác Xuphanuvông. Người Việt ở khắp nơi trên đất nước Lào cũng thế, mỗi lần về Viêng Chăn đều mang hoa quả, hương đèn đến lăng viếng Bác Xupha”...

Khămphới, phóng viên đài truyền hình, vỗ vai tôi: “Lần này lên Viêng Chăn, anh nhớ đến Phôaxaạt thăm Viện Bảo tàng cố Chủ tịch Xuphanuvông”. Nhà riêng của Bác Xupha đã được Bảo tàng Cách mạng Cayxỏn và Bảo tàng Hồ Chí Minh giúp xây dựng thành Bảo tàng Xuphanuvông. Phóng viên Báo Thanh niên Xiămphon cho biết anh vừa từ cố đô Luôngphabang về, trên đó đang khẩn trương xây dựng một trường đại học mang tên Bác Xuphanuvông, khi hoàn thành có thể nhận được 10.000 sinh viên vào học.

Năm ngoái, đến thăm TP Thàkhẹc, thủ phủ tỉnh Khăm muộn, tôi đã thấy nhân dân Thàkhẹc chuẩn bị dựng tượng đài Cố Chủ tịch Xuphanuvông - nơi Người đã làm tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang, chỉ huy 600 tay súng của liên quân Lào-Việt đánh Pháp bảo vệ TP Thàkhẹc. Tiến sĩ Xinava cho biết làm tượng đài này không chỉ có riêng Hoàng thân Xupha mà chung quanh Người còn có hình ảnh quân dân Lào - Việt cùng Người đứng dậy chống thực dân Pháp trong những ngày đầu tiên của cuộc kháng chiến trên đất nước Lào.

Hôm nay ngay trước sân nhà Bác Hồ, anh em Lào - Việt đã xúm xít bên nhau kể chuyện mối tình hữu nghị son sắt Lào - Việt. Ai cũng có kỷ niệm sâu sắc về Lào, về Việt Nam. Tôi nhớ Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Lào ở Việt Nam, ngài Bunthon, hôm khai mạc “Liên hoan Hữu nghị nhân dân Việt - Lào” đã phát biểu: “Đảng, chính phủ và nhân dân Lào nhận thức sâu sắc rằng: Mọi thắng lợi cách mạng của nhân dân Lào trong chiến tranh cứu nước và trong bảo vệ xây dựng phát triển đất nước hiện nay đều gắn liền với sự ủng hộ giúp đỡ quý báu của Đảng, Chính phủ và nhân dân Việt Nam anh em”.

Là người lính đã cầm súng chiến đấu chống kẻ thù chung trên đất nước Lào, tôi nghĩ rằng nhân dân Việt Nam cũng phải biết ơn nhân dân Lào. Có gì quý báu hơn tính mạng, nhà cửa, tài sản, ruộng vườn mà người dân Lào đã bỏ tất cả, chịu vào sống trong hang đá tránh máy bay, đại bác của địch; chịu hy sinh tất cả để nhường cho Việt Nam mở đường vận chuyển người, vũ khí, lương thực đi ngang qua các làng bản Lào vào chiến trường đánh Mỹ, giải phóng miền Nam.

Cuộc truyện trò ở làng Sen, anh em Lào - Việt càng hiểu nhau thêm, gắn bó với nhau hơn. Và cũng qua cuộc “Liên hoan hữu nghị nhân dân Việt - Lào lần này, càng củng cố thêm nhận thức của chúng tôi về tình hữu nghị đặc biệt Việt - Lào mà không nơi nào trên thế giới có được.