Dân số tăng, chất lượng cuộc sống sẽ giảm

Hiện dân số cả nước đã lên tới trên 82 triệu người. Tỉ lệ tăng dân số năm 2004 ước tính 1,44%. Với đà tăng dân số “vượt mức” này Việt Nam sẽ không giữ được tỉ lệ tăng dân số ở mức 1,22% theo Chiến lược dân số 2001-2010 mà Chính phủ đã phê duyệt.

Với những điểm chưa chặt chẽ và có tính nước đôi của Pháp lệnh Dân số và sự buông lỏng, lơ là quản lý như vừa qua thì việc dân số lên tới trên 82 triệu người như hiện nay không có gì đáng ngạc nhiên. Điều này sẽ tác động không nhỏ đến toàn cảnh kinh tế, xã hội đất nước và chắc chắn chất lượng cuộc sống sẽ giảm sút.

Trẻ ra đời trong một năm bằng số dân một tỉnh

Theo thống kê của Ủy ban Dân số Gia đình và Trẻ em (DSGĐ&TE), trung bình mỗi năm dân số cả nước tăng 1,2 triệu người. Với mức tăng này, số trẻ em ra đời mỗi năm sẽ ngang với số dân của một tỉnh. Ông Hồ Chí Hùng, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Tài chính, Ủy ban DSGĐ&TE, cho biết ước tính mỗi ngày cả nước có khoảng 5.000- 7.000 trẻ ra đời, số trẻ này tương đương với số dân của một xã và trong một tháng số trẻ ra đời sẽ tương đương với số dân một huyện. Đây là tỉ lệ tăng đột biến trong 10 năm qua.

Trong 10 năm 1992-2002, tỉ lệ tăng dân số đã giảm từ 2,2% xuống 1,32%, số con trung bình của một phụ nữ giảm từ 3,5 xuống còn 2,28. Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Thiện Trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban DSGĐ&TE, chính những thành công ấy đã dẫn đến tâm lý chủ quan, lơi lỏng công tác kiểm tra ở các cấp. Mức tăng dân số 1,44% của năm 2004 tức là bằng 3 đến 4 năm phấn đấu liên tục giảm, như vậy thành quả đạt được trong 10 năm qua dường như đã bị phá vỡ.

Sẽ trở lại chế tài với người sinh con thứ 3?

Ông Nguyễn Văn Tân, Chánh Văn phòng Ủy ban DSGĐ&TE, cho biết nguyên nhân của hiện trạng này cũng đã được nhiều lần nhắc tới và cũng được nhiều cán bộ cấp cao của Chính phủ thừa nhận, đó chính là Pháp lệnh Dân số ra đời tháng 5-2003 chưa chặt chẽ và có nhiều sơ hở. Ông Tân thừa nhận, thành quả của chương trình dân số từ năm 1991- 2000 hầu như đều phải dựa vào hình thức xử phạt, cưỡng ép chứ chưa xuất phát từ ý thức của mỗi người. Do vậy khi buông lỏng, lơ là trong khoảng thời gian ngắn thì nếp cũ cũng bị phá vỡ. Việc sớm sửa đổi các văn bản pháp luật quy định hiện hành không phù hợp với việc thực hiện mục tiêu, chính sách dân số, mỗi gia đình chỉ có 1-2 con là một trong những biện pháp đặc biệt quan trọng để ngăn chặn sự gia tăng đột biến của dân số. Cũng cần phải có biện pháp với người sinh con thứ ba, như việc áp dụng các hình thức kỷ luật nặng như buộc thôi việc, khai trừ ra khỏi Đảng cho đến khiển trách cán bộ, đảng viên hay phạt tiền đối với người dân các vùng nông thôn...

50 tỉ đồng cho công tác kế hoạch sinh đẻ

Thống kê mới nhất về dân số trên địa bàn TPHCM cho thấy, tính đến đầu tháng 10-2004 toàn TP đã lên tới trên 6,1 triệu người. Tính bình quân mỗi năm, có thêm gần 196.000 người, tương đương với số dân một số quận của TP. Tại Hà Nội, theo số liệu điều tra mới nhất của Công an TP, tổng dân cư trên địa bàn thủ đô đã vượt ngưỡng 3 triệu người. Mức tăng dân số ở hai TP trên bao gồm cả số trẻ em mới sinh ra và người chuyển từ các địa phương khác đến.

Từ sức ép của sự gia tăng dân số, năm 2005, Ủy ban DSGĐ&TE dành khoảng 50 tỉ đồng cho công tác này với mục đích kiềm chế được mức sinh.