Kết quả này có được phần lớn nhờ hiệu quả của các lớp tập huấn cho trẻ em và những CLB Trẻ phòng ngừa giảm nhẹ thiên tai do chương trình phòng ngừa thiên tai của Ủy ban châu Âu (Dipecho) trợ giúp.


Gần 3 năm trở lại đây, chị Phạm Thị Thúy An, cán bộ của Tổ chức Cứu trợ trẻ em, đã liên tục lặn lội đến các trường, xã vùng lũ tại tỉnh Tiền Giang mở các lớp bồi dưỡng, tập huấn và thành lập các CLB Trẻ phòng ngừa giảm nhẹ thiên tai. Ở thôn Tân Phong, xã Tân Hội, huyện Cai Lậy - Tiền Giang, chị An đã như người nhà của người dân trong thôn, nhất là đám trẻ.

Nằm ngoài đê nên mỗi năm mùa mưa lũ đến là cả thôn Tân Phong ngập chìm trong nước suốt 2 tháng. Từ những kiến thức, kỹ năng được học trong CLB, em Trần Văn Tho, lớp 5 Trường Tiểu học Tân Hội, đã cứu được một em nhỏ trong thôn. Tho kể lại: “Mùa lũ năm trước, Tân Hội ngập chìm trong nước. Lúc đó nhà hàng xóm có bé Lan, 4 tuổi, rơi xuống nước. Với kiến thức được học ở CLB, em đã bình tĩnh kéo được Lan lên bờ”.


Gần gũi cùng các học trò nhỏ nhiều năm, chị Thúy An và đối tác của dự án phòng ngừa giảm nhẹ thiên tai cho trẻ vùng lũ đã nhận thấy lâu nay, những vấn đề tưởng chừng đơn giản như xây cầu bắc qua kênh rạch, nhiều khi nếu không lắng nghe sáng kiến của học sinh thì sẽ không phát huy hiệu quả.


Trang bị áo phao cho trẻ em vùng lũ ở xã Mỹ Tân, huyện Cái Bè - Tiền Giang


Từ sáng kiến của Trường Tiểu học Lê Văn Nhạc (xã Mỹ Tân, huyện Cái Bè - Tiền Giang) là xây cầu vượt lũ không được nhỏ hơn 1,8 m và đường dẫn không quá cao để các phương tiện lưu thông được dễ dàng, nhiều nơi đã làm theo để xây những cây cầu vượt lũ.


Từ sự trợ giúp của Dipecho và một số tổ chức khác, trong đó có Tổ chức Cứu trợ trẻ em, hàng ngàn áo phao đã đến được với trẻ em vùng lũ ở Tiền Giang, Bến Tre. Cùng với đó là các lớp tập bơi cho trẻ, tập huấn kỹ năng sống và thích nghi khi mùa lũ đến.

Có mặt tại buổi dạy tập bơi của lớp mầm non xã Mỹ Tân, Cái Bè - Tiền Giang, chúng tôi được tận mắt chứng kiến các bé nai nịt gọn gàng trong chiếc áo phao tập bơi dưới kênh. Từ chỗ sợ sông nước, các bé mầm non đã mạnh dạn hơn rất nhiều.


Còn tại Trường THCS Tân Thiềng (Chợ Lách - Bến Tre), từ sự giúp đỡ của Trung tâm Phòng chống thiên tai châu Á, học sinh đã được bày cách đóng bè bằng thân chuối và dùng những vật dụng trong nhà để thoát hiểm trong dòng lũ, cũng như cách che chắn, bảo vệ tài sản trong nhà.

Cứ hết năm học là Trường THCS Tân Thiềng lại tập trung 100% học sinh để tham gia ngày hội Trường học an toàn lũ. Tận mắt chứng kiến cảnh náo nức, sôi động của hàng trăm học sinh trong các bài tập, bài thi đắp đê khẩn cấp, tạo bè từ thân chuối, chuyển đồ thật nhanh hay vẽ tranh cổ động, kịch, thi bơi và sơ cứu, chúng tôi có cảm giác trẻ em ở đây đã sống chung được với lũ.


Tính từ cuối năm 2007 đến nay, đã có 27 xã ở ĐBSCL với 216.000 người, trong đó có 86.400 trẻ em, được hưởng lợi từ dự án phòng ngừa giảm nhẹ thiên tai cho trẻ.

Trẻ chết nước còn rất ít

Theo ông Nguyễn Thiện Pháp, Chánh Văn phòng Ban Chỉ huy Phòng chống lụt bão tỉnh Tiền Giang, tỉnh có 4 huyện phía Tây là Cái Bè, Cai Lậy, Tân Phước, Châu Thành và một phần TP Mỹ Tho chịu ảnh hưởng của lũ mỗi năm. Trước đây, cứ mỗi mùa lũ đến, số trẻ chết nước chiếm trên 80% số người chết do nguyên nhân này, có năm lên tới trên 50 em. “Trong 2 năm trở lại đây, khi các tổ chức thuộc mạng lưới của nhóm quốc tế giảm nhẹ thiên tai tại VN đến Tiền Giang giúp đỡ người dân phòng chống lũ lụt và giảm thiểu thiên tai, thiệt hại về người và tài sản giảm rõ nét, số trẻ tử vong do sông nước còn rất ít”- ông Pháp cho biết.

Bài và ảnh: Bảo Trân