Làm giả hồ sơ để đưa trẻ em ra nước ngoài

Công an tỉnh Nam Định vừa khởi tố vụ án làm giả con dấu tài liệu cơ quan Nhà nước, làm giả hồ sơ trẻ sơ sinh cho người nước ngoài nhận làm con nuôi. Sau khi phát hiện nhiều đường dây chuyên thu gom trẻ em bị bỏ rơi, khuyết tật, trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn... để làm thủ tục cho đi nước ngoài làm con nuôi.

Bảo mẫu chưa được đào tạo chuyên môn

Theo thông tin ban đầu, từ năm 2006 đến nay, đường dây này đã đưa khoảng 300 trẻ em từ sơ sinh đến 5 tuổi, dưới danh nghĩa “Trung tâm Trợ giúp nhân đạo và Dạy nghề cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn” tại các huyện Ý Yên, Trực Ninh của tỉnh Nam Định, ra nước ngoài làm con nuôi.

Ông Nguyễn Văn Vinh, Giám đốc Sở LĐ-TB-XH tỉnh Nam Định, cho biết: “Các trung tâm trên không trực thuộc sự quản lý của Sở LĐ-TB-XH tỉnh mà thuộc thẩm quyền quản lý của cấp huyện nói trên. Thời gian gần đây, phát hiện những dấu hiệu bất thường, lãnh đạo UBND tỉnh Nam Định đã yêu cầu chúng tôi thẩm tra và báo cáo”.

Trung tâm Trợ giúp nhân đạo và Dạy nghề cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn huyện Ý Yên, được thành lập theo Quyết định số 535/QĐ-UB, ngày 1-3-2006 của chủ tịch UBND huyện Ý Yên. Trụ sở và nơi quản lý nuôi dưỡng đối tượng đặt tại khuôn viên của Ủy ban Dân số, Gia đình và Trẻ em Ý Yên (cũ). Giám đốc của trung tâm này, nguyên là chủ nhiệm Ủy ban Dân số, Gia đình và Trẻ em kiêm nhiệm, có 4 bảo mẫu làm việc theo hợp đồng thời vụ, không qua đào tạo chuyên môn. Cơ sở vật chất gồm có 5 gian nhà cấp 4 và một số trang thiết bị, không đủ điều kiện để chăm sóc trẻ em, đặc biệt là trẻ sơ sinh.

Theo báo cáo miệng của trung tâm này, kinh phí hoạt động do 3 tổ chức nước ngoài tài trợ. Từ tháng 4-2006 đến nay, trung tâm này đã tiếp nhận trẻ mồ côi, chủ yếu là trẻ sơ sinh bị bỏ rơi tại trạm y tế trên địa bàn hoặc các trạm y tế khác đưa đến. Đến ngày 21-6-2008, trung tâm đã bàn giao 100 trẻ cho các tổ chức con nuôi nước ngoài, hiện còn lại 11 trẻ bị bỏ rơi từ 2 -5 tháng tuổi chưa kịp làm thủ tục. Trưởng Phòng Chăm sóc, bảo vệ trẻ em – Sở LĐ-TB-XH tỉnh Nam Định Nguyễn Đình Nguyên cho biết thêm, cơ quan điều tra đang tiến hành làm rõ những vấn đề liên quan đến hoạt động của các trung tâm này. Tại Trung tâm Bảo trợ xã hội huyện Trực Ninh, được thành lập từ tháng 2-2005 đến năm 2008, đã tiếp nhận 242 trẻ em bị bỏ rơi. Trong đó, 221 trẻ em đã được đưa ra nước ngoài làm con nuôi, 3 làm con nuôi trong nước. Tại thời điểm bị kiểm tra, có khoảng 5 sản phụ đang ăn ở tại trung tâm này chờ sinh nở.

Trung tâm... nhận trẻ bị bỏ rơi

Ngày 12-7, khi chúng tôi tìm đến trung tâm này - căn nhà cấp 4 phía sau trụ sở Ủy ban Dân số huyện, bảo mẫu Nguyễn Thị Tầm thông báo lãnh đạo trung tâm đi vắng! 11 cháu bé trong độ tuổi từ 2 - 5 tháng, bị bỏ rơi đang nằm trên những chiếc giường cũ kỹ. Bà Tầm thật thà nói bà làm nông dân từ bé, đến nay ngoài 50 tuổi, bà không biết gì về kỹ năng trông trẻ ngoài bản năng làm mẹ của mình. Mỗi tháng, bà được trung tâm trả lương 600.000 đồng. Chị Tạ Thị Hằng (quê ở huyện Vụ Bản, Nam Định), một bảo mẫu khác, cũng xác nhận có nhiều phụ nữ gần đến lúc sinh nở, đến ở tại trung tâm, sinh xong để lại con cùng lá đơn đề nghị trung tâm lo cho tương lai của đứa trẻ. Thường những cháu bé được trung tâm nhận về, được làm mọi thủ tục để đưa đi làm con nuôi người nước ngoài rất nhanh, nên từ khi thành lập đến nay, không có thời điểm nào tồn lại đến 11 cháu như hiện nay.

Qua những tài liệu được cung cấp, chúng tôi tìm đến nhà chị Nguyễn Thị L. (SN 1990) ở xã Yên Trị, huyện Ý Yên. Giống như những bà mẹ có con giao lại cho trung tâm, L. nói mình có thai ngoài ý muốn. Biết trung tâm nhận trẻ em bỏ rơi, cô xin vào đây, đẻ xong, giao con. Gần đây mới quay lại trung tâm làm bảo mẫu. Một bảo mẫu khác, chị Vũ Thị Chen (SN 1988, ở xã Yên Nhân, huyện Ý Yên) cũng trả lời tương tự.