Thước đo

Dư luận quan tâm tới phát biểu của người lãnh đạo cao nhất của TP Hà Nội bởi nó thể hiện sự nghiêm túc trong việc triển khai thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 về một số vấn đề cấp bách trong công tác xây dựng Đảng hiện nay. Quan trọng hơn, phát biểu này đề cập vấn đề khiến dư luận cả nước bức xúc lâu nay. Đó là tình trạng cán bộ cứ ung dung tại vị cho dù đơn vị mà họ lãnh đạo “có vấn đề” (thậm chí rất nghiêm trọng) hay chẳng còn chút uy tín nào.

Có thể dẫn ra rất nhiều trường hợp mà cho đến khi “xảy ra chuyện” hay bị các cơ quan chức năng phanh phui những chuyện tiêu cực động trời thì mới thấy đặt câu hỏi đại loại như “vì sao việc nghiêm trọng vậy mà không ai biết?”, “lãnh đạo thế mà sao không thấy có ý kiến gì?”. Các đơn vị, cơ quan này có đầy đủ các tổ chức, đoàn thể cũng như thực hiện đầy đủ chế độ phê bình và tự phê bình, vậy sao không phát hiện và ngăn chặn được tiêu cực tham nhũng hay sai trái từ sớm, trước khi nó trở nên quá nghiêm trọng, gây thiệt hại nặng nề? Câu trả lời không khó. Đó là việc kiểm điểm và phê bình chỉ là hình thức.

Do vậy, có thể thấy rằng phê bình, tự phê bình hay lấy phiếu tín nhiệm rất quan trọng, song sẽ không có nhiều ý nghĩa nếu đó chỉ là hình thức. Quan trọng hơn hết là chất lượng của việc kiểm điểm, phê bình và lấy phiếu tín nhiệm. Ngay bản thân việc làm tích cực này cũng có thể biến tướng theo 2 khuynh hướng tiêu cực. Thứ nhất và phổ biến hơn cả là việc làm hình thức. Thứ hai là lợi dụng việc này để tranh chấp nội bộ, phục vụ các lợi ích cá nhân hay của một nhóm người.

Muốn  việc phê bình và tự phê bình thực sự có hiệu quả, đúng thực chất thì phải phát huy được dân chủ. Trong môi trường này, mỗi thành viên đều có thể nói thẳng suy nghĩ của mình mà không phải lo sợ bị chụp mũ, quy kết hay trả thù... Khi mỗi thành viên cùng thẳng thắn nhìn nhận và đánh giá đúng về nhau thì việc lấy phiếu tín nhiệm mới đúng thực chất.

Nói cách khác, để việc lấy phiếu tín nhiệm, đánh giá đúng cán bộ thì cần phải có thước đo chuẩn xác. Thước đo ấy là việc thực hiện nghiêm túc quy chế dân chủ ở cơ sở.