Tôm hùm nhí được ngư dân ở huyện Bình Sơn khai thác, bán lại cho thương lái. Ảnh: Niêm Hà
Đang tất bật vá lại mảnh lưới mành (loại lưới dày lỗ nhỏ) chuẩn bị cho chuyến ra khơi mới, ngư dân Lê Đức Tuấn (thôn Châu Thuận Biển, xã Bình Châu, huyện Bình Sơn - Quảng Ngãi) phấn khởi, khoe hai đêm trước, ông kiếm ngót nghét gần 300 triệu đồng nhờ mẻ lưới đầy ắp tôm hùm con.

Bắt tôm nhí, thu bạc tỉ

Ông Tuấn nhớ lại: “Ai ngờ tôm hùm nhí lại vào lưới mình nhiều đến vậy. Nhìn thấy số tôm con ngày một nhiều trong các thùng xốp, cha con tôi vui trong bụng suốt dọc đường từ biển trở vào đất liền”.

Không chỉ riêng tàu ông Tuấn mà hàng chục ngư dân khác ở các xã lân cận cũng bội thu. Theo ông Tuấn, nhiều ngư dân ở xã Bình Thuận, xã Bình Châu mới thực sự trúng lớn. Đặc biệt là những ngư dân “săn” tôm ở khu vực biển quanh Nhà máy Lọc dầu Dung Quất. Có ghe chỉ cần một đêm ra khơi đã thu về gần 400 triệu đồng.

Ngư dân Trương Văn Thuận (thôn Tuyết Diêm 2, xã Bình Thuận), chủ tàu cá QNg-5973, cho biết từ đầu năm đến nay, ông đã thu về hơn 2 tỉ đồng từ việc đánh bắt tôm hùm nhí. Ông Thuận hào hứng kể: “Hôm đó, mùng 2 Tết, ra khơi cứ nghĩ là làm thủ tục mở biển đầu năm. Rải mành xong, mấy anh em vào trong ghe lai rai vài lon bia rồi ngủ, sáng tranh thủ thu lưới về. Ấy vậy mà tôm hùm dính đầy lưới, cả thảy 800 con. Tôi mừng quá gọi điện thoại về báo tin vui cho vợ và gọi cho thương lái đến lấy hàng. Bán hàng xong, trừ chi phí, mỗi anh em kiếm được gần 40 triệu đồng”.

Nhiều ngư dân ở huyện Núi Thành - Quảng Nam hốt bạc nhờ tôm hùm nhí. Ảnh: Thúy Phương

Không chỉ ngư dân huyện Bình Sơn mà nhiều ngư dân ở các huyện khác của tỉnh Quảng Ngãi như Tư Nghĩa, Sơn Tịnh, Mộ Đức, Đức Phổ và Lý Sơn, kể cả ngư dân các xã vùng biển huyện Núi Thành - Quảng Nam cũng trúng lớn tôm hùm nhí. Ngư dân Bùi Quốc Cường, chủ chiếc ghe QNa-000.86 ở thôn Phước Lộc, xã Tam Tiến, huyện Núi Thành, cho biết ghe của ông ra khơi từ mùng 3 Tết, đánh bắt được trên 1.000 con tôm hùm nhí, trừ mọi chi phí, thu lợi trên 200 triệu đồng; mỗi ngư dân đi bạn được hơn 15 triệu đồng. Hàng trăm tàu, ghe của ngư dân thôn Phước Lộc cũng đã ra khơi đánh và bắt được hàng ngàn con tôm hùm nhí, bán giá cao, thu lợi hàng trăm triệu, thậm chí cả tỉ đồng. Hầu hết ngư dân xã Tam Hải, huyện Núi Thành cũng thu được bộn tiền. Chỉ từ sau Tết đến nay, doanh thu từ tôm hùm nhí mang về cho ngư dân địa phương này từ 5 đến 7 tỉ đồng. 

Lộc biển

Theo ông Nguyễn Lê (thôn Định Tân, xã Bình Châu, huyện Bình Sơn - Quảng Ngãi), một trong những ngư dân trúng tôm hùm nhí, từ trước đến nay chưa bao giờ tôm hùm nhí lại nhiều đến như vậy. Ông nói: “Trước đây, ai trúng lớn lắm cũng chỉ kiếm được chừng 100 con/đêm. Còn năm nay, nhiều người trúng gấp 2, 3 lần. Có đêm tôi bắt được hơn 200 con. Đúng là lộc biển ban tặng”. Ông Nguyễn Thanh Hùng, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Châu, cho rằng việc nhiều ngư dân trúng đậm tôm hùm nhí như hiện nay là khá bất ngờ. “Từ đầu năm đến nay, tôm hùm giống đã mang về cho xã nhà hàng tỉ đồng. Nhờ tôm hùm giống có giá và nhiều ngư dân cũng tranh thủ ra khơi đánh bắt nên những tệ nạn như cờ bạc, nhậu nhẹt, gây rối trật tự công cộng cũng giảm đáng kể” – ông Hùng nhìn nhận.

Còn ở huyện Núi Thành - Quảng Nam, tính từ sau Tết Nguyên đán đến nay, nguồn thu từ đánh bắt tôm hùm nhí mang về cho ngư dân của huyện này đã lên đến 15 tỉ đồng. Nhiều gia đình trở nên khá giả nhờ nghề “săn lộc biển”. Ngư dân Bùi Quốc Cường cho biết trước Tết, giá giống tôm hùm nhí 250.000 đồng/con, gần đây giảm còn 200.000 đồng, có lúc xuống 150.000 đồng/con. Tuy rớt giá nhưng nhờ trúng lớn mà ngư dân giàu lên từ sau Tết. Theo anh Cường, sau một ngày hoạt động, trừ các khoản chi phí, mỗi tàu, ghe đánh bắt tôm hùm giống thu lãi khoảng 15 triệu đồng đến cả trăm triệu đồng. Nhiều gia đình ngư dân săn tôm từ sau Tết đến nay đã có thu nhập từ 200 triệu đến 300 triệu đồng; có tàu thu nhập trên 1 tỉ đồng.

Ông Phùng Đình Toàn, Phó Chi cục trưởng Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thủy sản Quảng Ngãi, cho rằng việc tôm hùm nhí về nhiều như hiện nay là do khu vực biển này có nhiều đá ngầm và môi trường tương đối trong lành, nhiều thức ăn tạo điều kiện lý tưởng để tôm về trú ngụ, sinh sản. Tuy nhiên, theo ông Toàn, người dân cần phải đánh bắt có mức độ, tránh làm tổn hại đến môi trường biển dẫn đến mùa sinh sản sang năm tôm sẽ không về lại.

Bí quyết săn tôm hùm nhí

Theo ngư dân Lê Văn Hồng (56 tuổi, trú xã Tam Hải, huyện Núi Thành - Quảng Nam), tôm hùm nhí thường xuất hiện từ những ngày sau Tết đến cuối tháng 2 âm lịch nên nhiều ngư dân tranh thủ đánh bắt. Ông Hồng cho hay vùng đánh bắt tôm nhí chỉ cách bờ từ 1-3 hải lý nên phương tiện chỉ là thuyền máy, tàu có công suất từ 15-30 CV. Ngư cụ cũng khá đơn giản, chỉ cần lưới mành hoặc máy hơi nén, dây hơi, kính lặn... là được.

Nghe tưởng chừng đơn giản nhưng không hẳn là như vậy. Nghề lặn bắt tôm nhí không phải ai cũng làm được, công việc thường chỉ dành cho những thanh niên khỏe mạnh, mắt thật sáng vì con tôm hùm nhí chỉ khoảng bằng cây tăm xỉa răng và trắng trong nên khó phát hiện. Muốn bắt phải chọn chỗ đá ngầm, mang bình ôxy vào và lặn xuống sâu trên 10 m. Khi phát hiện tôm nhí núp trong các kẽ đá, các lỗ nhỏ, người bắt tôm dùng cây tăm xe đạp chọc vào, các con tôm nhí bị “nhột” và bung ra. Thợ lặn phải nhanh tay chộp lấy cho vào chiếc chai nhựa mang theo.

Niêm Hà - Thúy Phương