Ngày 16-12, Cơ quan CSĐT Công an TP HCM đã tống đạt Quyết định khởi tố vụ án, Quyết định khởi tố bị can và lệnh bắt để tạm giam ông Tất Thành Cang (Phó Trưởng Ban Biên soạn Lịch sử Đảng bộ TP HCM; cựu Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TP HCM) để điều tra về tội danh "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát lãng phí".

Tạm đình chỉ tư cách đại biểu HĐND TP

Thường trực HĐND TP HCM chiều cùng ngày đã có quyết định tạm đình chỉ tư cách đại biểu HĐND TP nhiệm kỳ 2016-2021 đối với ông Tất Thành Cang.

Ông Tất Thành Cang được xác định có sai phạm liên quan đến việc bán 9 triệu cổ phiếu tại Công ty CP Phát triển Nam Sài Gòn (Sadeco).

Vào tháng 5-2019, cơ quan điều tra Công an TP HCM đã khởi tố bị can, bắt tạm giam ông Tề Trí Dũng (Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Phát triển công nghiệp Tân Thuận (IPC), nguyên Tổng Giám đốc Sadeco) để điều tra về 2 tội danh "Tham ô tài sản" và "Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí". Liên quan đến vụ án này, cơ quan điều tra còn khởi tố 13 người khác.

Năm 2015, IPC chiếm tỉ lệ sở hữu vốn 44% tại Sadeco. Tháng 11-2016, Công ty Nguyễn Kim (viết tắt là Nguyễn Kim) có văn bản đề xuất mua cổ phần để trở thành cổ đông chiến lược của Sadeco. Ông Tề Trí Dũng, ông Trần Đăng Linh (Phó Tổng giám đốc IPC), bà Hồ Thị Thanh Phúc (Tổng Giám đốc Sadeco) và ông Trần Mạnh Khôi (Phó trưởng Ban Kiểm soát Sadeco) biểu quyết đồng ý 100% phương án tăng vốn điều lệ theo hình thức phát hành cổ phiếu cho cổ đông chiến lược là Công ty Nguyễn Kim. Đến tháng 10-2017, Công ty Nguyễn Kim chuyển thanh toán cho Sadeco 360 tỉ đồng.

Ông Tất Thành Cang bị khởi tố, bắt tạm giam: Liên quan việc bán 9 triệu cổ phiếu tại Sadeco - Ảnh 1.

Công an tống đạt quyết định khởi tố, bắt tạm giam ông Tất Thành Cang Ảnh: CÔNG AN CUNG CẤP

Thanh tra TP HCM đã có kết luận, chỉ ra nhiều sai phạm của IPC, trong đó có việc Sadeco phát hành 9 triệu cổ phiếu cho cổ đông chiến lược là Công ty Nguyễn Kim… khiến ngân sách TP bị thiệt hại hơn trăm tỉ đồng. Trong đó, ông Dũng có nhiều "động thái" giúp Nguyễn Kim thâu tóm Sadeco với 54% cổ phần, IPC chỉ còn 28,8%.

Trước khi "bán đứt" quyền biểu quyết tại Sadeco cho Nguyễn Kim, vào năm 2015, nhóm cổ đông nhà nước cũng đã bán 5.235.683 cổ phần Sadeco cho Công ty Exim, mệnh giá 10.000 đồng/cổ phần, mức giá 26.100 đồng/cổ phiếu.

Sau đó, Công ty Exim chuyển nhượng toàn bộ số cổ phần này cho Công ty Nguyễn Kim với mức 57.000 đồng/cổ phiếu. Sang đầu năm 2017, nhà đất khu Nam Sài Gòn (nơi Sadeco có nhiều dự án quan trọng với quy mô đất đai lớn) sốt đất, giá tăng rất nhiều nên thiệt hại trên thực tế rất lớn.

Theo Thanh tra TP, bản chất vụ việc này là việc chỉ định đối tác chiến lược (Công ty Nguyễn Kim) và chỉ định giá bán cổ phần không được tổ chức thẩm định giá hợp pháp. Việc làm này là "trái quy định pháp luật", dẫn đến gây thiệt hại ít nhất 153 tỉ đồng (chỉ tính chênh lệch giá cổ phiếu).

Thanh tra TP cũng khẳng định việc đề xuất chỉ định phát hành cổ phần cho Công ty Nguyễn Kim để huy động vốn đầu tư cho các dự án là không đúng với thực tế. Công ty Nguyễn Kim không công khai, minh bạch trong việc mua bán cổ phần với Công ty Exim, chỉ định 3 cá nhân đứng tên sở hữu cho thấy tại thời điểm mua cổ phần của Công ty Exim, Công ty Nguyễn Kim đã có kế hoạch thâu tóm doanh nghiệp (DN) này với giá rẻ thông qua việc phát hành cổ phiếu cho cổ đông chiến lược.

Liên quan đến "phi vụ" trên, Thanh tra TP xác định IPC thực hiện việc này theo Văn bản số 495 ngày 18-5-2017 truyền đạt ý kiến chấp thuận chủ trương của Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TP (thời điểm này là ông Tất Thành Cang - PV).

Vi phạm nghiêm trọng

Ngày 26-12-2018, Hội nghị Trung ương 9, khóa XII đã thông qua việc kỷ luật ông Tất Thành Cang bằng hình thức: Cách chức Ủy viên Trung ương Đảng khóa XII, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy TP HCM nhiệm kỳ 2015-2020 vì đã có những khuyết điểm, vi phạm rất nghiêm trọng.

Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã kết luận: Ông Tất Thành Cang đã vi phạm nguyên tắc tập trung dân chủ và quy chế làm việc; vi phạm thẩm quyền, nguyên tắc, quy trình xử lý công việc; vi phạm quy định của Thành ủy về quản lý, sử dụng tài sản tại các DN thuộc sở hữu Đảng bộ TP và các quy định pháp luật trong việc quyết định chủ trương hợp tác kinh doanh, chuyển nhượng dự án, chuyển nhượng quyền sử dụng đất của các DN thuộc Thành ủy. Ngoài ra, ông Cang còn chấp thuận chủ trương để người đại diện phần vốn của Thành ủy biểu quyết phát hành cổ phần cho cổ đông chiến lược tại DN; thiếu trách nhiệm, buông lỏng lãnh đạo, chỉ đạo, thiếu kiểm tra, giám sát, để lĩnh vực được phân công phụ trách có nhiều vi phạm pháp luật, gây thiệt hại lớn cho ngân sách Đảng bộ TP.

Trong thời gian giữ cương vị Thành ủy viên, Ủy viên UBND TP, Giám đốc Sở Giao thông Vận tải TP, ông Tất Thành Cang đã vi phạm quy định pháp luật về đất đai và quản lý đầu tư xây dựng trong việc ký quyết định phê duyệt dự án, ký tắt hợp đồng dự án đầu tư xây dựng 4 tuyến đường chính trong khu đô thị mới Thủ Thiêm.

Trước đó, Ban Thường vụ Thành ủy TP đã thống nhất đề xuất kỷ luật ông Tất Thành Cang vì liên quan đến những vi phạm tại dự án khu dân cư Phước Kiển (huyện Nhà Bè). Theo kết luận của Ủy ban Kiểm tra Thành ủy TP HCM, ông Tất Thành Cang với vai trò Phó Bí thư Thường trực Thành ủy đã đồng ý cho IPC chuyển nhượng quyền sử dụng đất mà không báo cáo cho tập thể Thường trực Thành ủy và tập thể Ban Thường vụ Thành ủy theo quy định về Quy chế quản lý, sử dụng tài sản là nhà, quyền sử dụng đất tại các công ty TNHH MTV thuộc sở hữu của Đảng bộ TP. 

Theo điều 219 Bộ Luật Hình sự năm 2015 quy định về tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí như sau:

"1. Người nào được giao quản lý, sử dụng tài sản nhà nước mà vi phạm chế độ quản lý, sử dụng tài sản, gây thất thoát, lãng phí từ 100.000.000 đồng đến dưới 300.000.000 đồng hoặc dưới 100.000.000 đồng nhưng đã bị xử lý kỷ luật về hành vi này mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 1-5 năm.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 3-12 năm:

a) Vì vụ lợi;

b) Có tổ chức;

c) Dùng thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt;

d) Gây thiệt hại về tài sản từ 300.000.000 đồng đến dưới 1.000.000.000 đồng.

3. Phạm tội gây thiệt hại về tài sản 1.000.000.000 đồng trở lên, thì bị phạt tù từ 10-20 năm.

PHẠM DŨNG - NGUYÊN NGUYÊN