Nấm tràm cho hương vị riêng so với các loài nấm khác chính là từ vị đắng của nó.

Cũng như bao loài nấm khác, nấm tràm mọc rất nhanh. Chỉ sau một vài cơn mưa trút xuống những cánh rừng, ngọn đồi sau những ngày hè dài khô hạn; không khí trở nên mát mẻ, thoáng đãng trong lành của mùa thu là trên các nẻo đường xứ Huế đã thấy những đôi gánh cùng những chuyến xe chở nấm tràm về các chợ.

Nấm tràm đâm những búp non lên trên những lớp mùn mục ra từ lá cây tràm, cây bạch đàn hay cây bổi; mọc chen chúc nhau từng vạt dày, chờ người đến hái. Nấm tràm là thứ lộc trời ngon lành ban cho người dân lao động xứ Huế. Những buổi sáng sớm, quanh các ngọn đồi, bìa rừng của TP Huế đến các vùng Hương Thủy, Hương Trà hay Phong Điền, từng đoàn người cầm rổ, rá đi hái nấm tràm để bán.

Nấm tràm xứ Huế - Ảnh 1.

Nấm tràm xứ Huế

Bởi được thu hoạch nhiều như thế nên nấm tràm là loài nấm vừa ngon lại vừa rẻ nhất trong tất cả các nấm. Giá mỗi cân nấm tràm tươi dao động từ 20.000-30.000 đồng/kg. Theo kinh nghiệm chọn nấm của những người sành ăn, những tai nấm mới nở màu tím thẫm, lật ngửa lên thấy màu trắng đục còn phấn bám quanh, thân nấm ngắn, chắc và nặng, có màu phớt hồng là những cây nấm ngon.

Ai ăn nấm tràm, thẩm được cái vị nhẫn nhẫn, đăng đắng của nó thì cho rằng đây là loại nấm ngon nhất với họ. Ai sợ đắng thì gọt sạch cả cây nấm. Những người sành ăn thì để nguyên cả tai lẫn chân nấm, chỉ rửa sạch đất cát rồi chế biến. Họ cho rằng ăn như vậy mới béo, mới thấm. Nấm tràm xào với thịt heo ba chỉ, xào với thịt bò gân thêm lá ngò tây, lá lốt trong vườn nhà là tuyệt; nấm tràm còn dùng nấu canh rau lang, canh rau tập tàng; tuyệt vời là món cháo nấm tràm với tôm, thịt...

Cứ đến mùa nấm tràm, người xứ Huế mua thật nhiều nấm tràm tươi. Phần để ăn, phần làm sạch cấp đông tủ lạnh gửi cho những người thân xa quê. Nấm tràm đi xa vẫn giữ được cái vị đắng đặc trưng nhưng lại thêm ngọt ngào, thơm thảo tình quê xứ Huế... 

Bài và ảnh: Phi Tân