Dự án đường cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2021 - 2025, đoạn qua địa phận các tỉnh Quảng Ngãi, Bình Định và Phú Yên có tổng chiều dài khoảng 220 km. Riêng đoạn qua Quảng Ngãi dài hơn 60 km, đi qua các huyện Tư Nghĩa, Nghĩa Hành, Mộ Đức và thị xã Đức Phổ, có điểm đầu kết nối với đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi tại Km130+800, điểm cuối giao cắt với Tỉnh lộ 629 qua địa bàn tỉnh Bình Định.

Hoàn thiện cắm cọc mốc GPMB

Theo Bộ Giao thông Vận tải (GTVT), dự án đường cao tốc Bắc - Nam dự kiến khởi công giữa tháng 11-2022. Để dự án được khởi công đúng hẹn, Bộ GTVT yêu cầu tỉnh Quảng Ngãi đến tháng 11-2022 phải bàn giao mặt bằng đạt ít nhất 70% và quý II/2023 sẽ bàn giao 100% mặt bằng.

Hiện các địa phương ở Quảng Ngãi đã thành lập ban chỉ đạo, tổ giúp việc, chủ động thống kê diện tích, số hộ dân thuộc diện tái định cư và tổ chức họp, tham vấn ý kiến người dân.

Nỗ lực khởi công dự án cao tốc Bắc - Nam đúng tiến độ - Ảnh 1.

Lãnh đạo Bộ Giao thông Vận tải kiểm tra thực địa hướng tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông qua Quảng Ngãi

Ngày 3-5, ông Lê Thắng, Giám đốc Ban Quản lý dự án 2 (thuộc Bộ GTVT, đơn vị chủ đầu tư đoạn qua Quảng Ngãi), cho biết trong thời gian qua, Ban Quản lý dự án 2 phối hợp các địa phương của tỉnh Quảng Ngãi tích cực vào cuộc, đẩy tiến độ các bước triển khai dự án. "Đến nay đã hoàn thiện và bàn giao cắm cọc mốc giải phóng mặt bằng (GPMB) toàn tuyến qua Quảng Ngãi. Riêng vị trí các nút giao sẽ hoàn thành bàn giao mốc vào tháng 6-2022" - ông Thắng cho biết.

Ông Nguyễn Phong, Giám đốc Sở GTVT tỉnh Quảng Ngãi, cho biết sau khi Ban Quản lý dự án 2 bàn giao cọc mốc đến đâu thì tỉnh triển khai đo đạc, kiểm kê đến đó. "Tuy nhiên, để thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, bàn giao 70% mặt bằng cho dự án vào tháng 11-2022, tỉnh Quảng Ngãi kiến nghị Chính phủ, Bộ GTVT, các đơn vị chức năng sớm hoàn thiện khung pháp lý, phê duyệt dự án, chủ đầu tư tiểu dự án GPMB cho địa phương, sớm bố trí kinh phí... Phía tỉnh sẽ chủ động giải pháp kiểm kê, đo đạc, xong đến đâu sẽ thu hồi đến đó, GPMB cuốn chiếu để bàn giao sớm nhất cho dự án" - ông Phong nói.

Sớm tháo gỡ các vướng mắc

Theo tính toán sơ bộ của UBND tỉnh Quảng Ngãi, tổng diện tích tái định cư cho người dân bị ảnh hưởng bởi dự án đường cao tốc Bắc - Nam đoạn qua Quảng Ngãi khoảng 130 ha. Ước tính, Quảng Ngãi cần được trung ương bố trí gần 1.000 tỉ đồng để xây dựng các khu tái định cư (chưa tính bồi thường về đất, hoa màu, nhà cửa). Vì thế, tỉnh đề nghị Ban Quản lý dự án 2 tham mưu Bộ GTVT xem xét, bố trí kinh phí thỏa đáng, bảo đảm chăm lo tốt nhất cho người dân trong vùng dự án.

Nỗ lực khởi công dự án cao tốc Bắc - Nam đúng tiến độ - Ảnh 2.

Cắm cọc mốc GPMB cao tốc Bắc - Nam, đoạn qua Quảng Ngãi

Tại cuộc họp Ban Chỉ đạo về tình hình thực hiện dự án đường cao tốc Bắc - Nam phía Đông diễn ra giữa tháng 4-2022, ông Đặng Văn Minh, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi, nhận định mặc dù các địa phương ở Quảng Ngãi đã tổ chức thực hiện tốt, nghiêm túc, đầy đủ, kịp thời những nội dung công việc thuộc trách nhiệm nhưng vẫn còn một số vướng mắc về cơ chế. Đặc biệt là về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, khung giá bồi thường.

Hiện UBND tỉnh đã có văn bản báo cáo trung ương sớm ban hành khung giá bồi thường để không làm ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện bồi thường, GPMB của dự án.

Theo Bộ GTVT, hiện nay dù tuyến cao tốc Bắc - Nam chưa khởi công, đang trong quá trình chuẩn bị nhưng xuất hiện tình trạng người dân xây dựng, cơi nới công trình, trồng cây trái phép, sử dụng đất không đúng mục đích thuộc phạm vi dự án đường cao tốc để trục lợi. Điều này gây phức tạp cho công tác GPMB, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện dự án.

"Về việc này, tỉnh Quảng Ngãi đã ban hành văn bản yêu cầu các địa phương có dự án đi qua tuyệt đối không để xảy ra việc tách thửa, chuyển nhượng, chuyển mục đích sử dụng đất, xây dựng, trồng cây trái phép nhằm trục lợi từ bồi thường, GPMB, tái định cư. Địa phương nào để xảy ra vi phạm về tách thửa, chuyển nhượng, chuyển mục đích sử dụng đất, xây dựng, trồng cây trái phép thì chủ tịch UBND cấp huyện phải chịu trách nhiệm" - ông Đặng Văn Minh khẳng định.

Tháo dỡ hàng trăm công trình chờ đền bù dự án đường cao tốc

Ngày 3-5, UBND tỉnh Quảng Bình cho biết đã chỉ đạo các đơn vị, địa phương tăng cường kiểm tra và đang xử lý dứt điểm tình trạng người dân xây trái phép công trình nhà tạm, chuồng trại, tường rào... trong phạm vi tuyến đường cao tốc Bắc - Nam đi qua địa bàn tỉnh này để "đón đầu" dự án.

Theo thống kê của UBND huyện Lệ Thủy, đến nay trên địa bàn có 78 công trình lớn, nhỏ được xây dựng trước và sau khi có thông tin về dự án đường cao tốc Bắc - Nam. Cụ thể, các công trình này chủ yếu là chuồng trại, các công trình phụ trợ... được xây dựng tạm bợ bằng gạch không nung, mái lợp tôn, trên đất rừng sản xuất, đất trồng cây lâu năm.

Trong khi đó, trước tình trạng hàng loạt công trình như nhà ở, quán xá, chuồng trại, hàng rào... của người dân ở Quảng Trị bất ngờ mọc lên, chờ đền bù tuyến cao tốc Cam Lộ - Vạn Ninh với chiều dài gần 33 km, các cấp chính quyền tỉnh Quảng Trị và Bộ GTVT đã có văn bản đề nghị các địa phương tăng cường công tác quản lý nhà nước về trật tự xây dựng trên địa bàn, tuyên truyền vận động người dân ủng hộ chủ trương đầu tư xây dựng đường cao tốc và chấp hành nghiêm quy định về xây dựng cũng như xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.

H.Phúc - Đ.Nghĩa

Bài và ảnh: TỬ TRỰC