Trước đó, hàng loạt doanh nghiệp (DN) hoạt động trong lĩnh vực xuất nhập khẩu gỗ gửi đơn kêu cứu đến các cơ quan chức năng và báo chí cho biết lâu nay họ mua bán gỗ hợp pháp từ Lào về Việt Nam qua cửa khẩu Nam Giang (huyện Nam Giang). Tuy nhiên, ngày 8-5-2018, ông Nguyễn Hồng Quang, lúc đó là Chánh Văn phòng UBND tỉnh Quảng Nam (nay là Chủ tịch UBND TP Tam Kỳ), ký thông báo tạm dừng xuất nhập khẩu gỗ qua cửa khẩu Nam Giang. Lý do được đưa ra là vì "hạ tầng giao thông qua cửa khẩu xuống cấp trầm trọng".

Thông báo đột ngột này khiến các DN điêu đứng vì các hợp đồng đã ký kết trước đó không thể thực hiện, gỗ để lâu ngày bị hư hỏng...

Quảng Nam cấm đường qua cửa khẩu - Ảnh 1.

Các doanh nghiệp thiệt hại nặng vì thu mua gỗ ở Lào nhưng không thể nhập về Việt Nam Ảnh: DOANH NGHIỆP CUNG CẤP

Sau khi có đơn kêu cứu của các DN, chiều 3-1, Cục Hải quan Quảng Nam cùng các ngành chức năng tỉnh này đã có cuộc họp với các DN hoạt động trong lĩnh vực xuất nhập khẩu gỗ. Sáng 7-1, ông Lê Thành Khang, Cục trưởng Cục Hải quan Quảng Nam, cho biết đang tổng hợp ý kiến của các DN để báo cáo UBND tỉnh.

Theo tìm hiểu của chúng tôi, ngày 24-12-2018, sau khi các DN có đơn kêu cứu và sau hơn nửa năm có thông báo trên, UBND tỉnh Quảng Nam mới gửi công văn đến Bộ Công Thương đề xuất thống nhất chủ trương cho phép tạm dừng nhập khẩu gỗ qua cửa khẩu Nam Giang.

Văn bản cho biết tuyến Quốc lộ 14D được Bộ Giao thông Vận tải xây dựng năm 1998, đến nay đã xuống cấp nghiêm trọng nhưng chưa có vốn sửa chữa. Văn bản cũng nhắc đến chủ trương "đóng cửa rừng" và đề xuất: "Để tăng cường công tác quản lý, bảo vệ rừng và bảo đảm an ninh biên giới trên địa bàn vùng giáp ranh hai nước Việt - Lào, đồng thời bảo vệ kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ Quốc lộ 14D (...), UBND tỉnh Quảng Nam đề nghị Bộ Công Thương và các bộ, ngành liên quan thống nhất chủ trương cho phép tạm thời dừng việc nhập khẩu gỗ tròn, gỗ xẻ các loại từ Lào về Việt Nam qua cửa khẩu chính Nam Giang cho đến khi tuyến Quốc lộ 14D được đầu tư nâng cấp, mở rộng". 

Lạm quyền?

Theo chủ một DN, thông báo "cấm đường" của UBND tỉnh Quảng Nam có dấu hiệu trái thẩm quyền. Quốc lộ 14D qua cửa khẩu Nam Giang do Bộ Giao thông Vận tải quản lý nên thẩm quyền cấm phương tiện qua lại thuộc bộ này. Ngoài ra, theo quy định tại Nghị định 112/2014/NĐ-CP của Chính phủ về quản lý cửa khẩu biên giới đất liền, chủ tịch UBND tỉnh chỉ có quyền tạm dừng hoặc hạn chế qua lại cửa khẩu chính không quá 24 giờ.

Bên cạnh đó, theo ông Lê Sỹ Hùng, Giám đốc Công ty TNHH Tiến Dũng Gia Lai, cho biết có rất nhiều phương tiện khác chở hàng nặng nhưng không bị cấm mà tỉnh Quảng Nam chỉ cấm mỗi xe chở gỗ.

TRẦN THƯỜNG