Tại buổi họp báo thường kỳ của Bộ Ngoại giao được tổ chức bằng hình thức trực tuyến chiều 9-4, trả lời câu hỏi của phóng viên về đánh giá, kiến nghị hợp tác Mỹ - Trung - ASEAN trong phòng chống dịch bệnh Covid-19?, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng, Chủ tịch Nhóm Quan chức Cao cấp (SOM) ASEAN của Việt Nam, nhấn mạnh Mỹ và Trung Quốc là 2 cường quốc lớn nhất trên thế giới. Do đó, các nước đều nhìn vào Mỹ và Trung Quốc với hy vọng 2 nước sẽ phát huy được vai trò, tiềm lực của mình để hỗ trợ không chỉ trong nước của các nước này mà cho cả thế giới trong cuộc đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi bệnh dịch Covid-19.

Việt Nam nói về vai trò của Mỹ, Trung Quốc trong chống dịch Covid-19 - Ảnh 1.

Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Quốc Dũng - Ảnh: Bộ Ngoại giao

"Cũng với nhận thức như vậy, Việt Nam rất ủng hộ việc Mỹ và Trung Quốc phát huy vai trò của cường quốc trên thế giới. Việt Nam cũng đã hợp tác ngay từ đầu với Mỹ và Trung Quốc trong nỗ lực của mình nhằm phòng chống dịch bệnh Covid-19"- Thứ trưởng chia sẻ.

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao cũng cho biết trong khuôn khổ ASEAN, Trung Quốc là nước đầu tiên, sau đó là Mỹ, Liên minh Châu Âu (EU) là những đối tác mà các nước ASEAN có các cuộc họp đầu tiên trong nỗ lực chung này. "Đây vừa là hy vọng, vừa là nỗ lực của các nước ASEAN nhằm củng cố quan hệ đối tác với Mỹ, Trung Quốc. Đến nay, chúng tôi cũng nhận được những cam kết rất mạnh mẽ của Trung Quốc, Mỹ trong việc hỗ trợ, đoàn kết với ASEAN để ngăn chặn dịch bệnh" - ông nhấn mạnh.

Về việc ASEAN có dự định tổ chức họp thượng đỉnh trực tuyến, thay vì tổ chức trực tiếp như mọi lần?, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng cho biết trước diễn biến phức tạp của Covid-19, đã phải lùi lùi thời điểm tổ chức Hội nghị Cấp cao ASEAN 36 và Hội nghị các nhà Lãnh đạo ASEAN-New Zealand dự kiến vào ngày 8, 9-4 tại Đà Nẵng đến cuối tháng 6-2020.

"Đến nay, không thể dự báo là bao giờ dịch bệnh này sẽ kết thúc, nên chúng ta vẫn phải có phương án dự phòng. Chúng tôi không loại trừ khả năng sẽ phải tiến hành các cuộc họp trực tuyến. Trên thực tế, thời gian qua, chúng tôi đã tổ chức một số cuộc họp trực tuyến. Trên thế giới cũng đã có các cuộc họp trực tuyến của các nhà lãnh đạo như G20. Đến ngày 14-4, chúng tôi sẽ tổ chức cuộc họp lãnh đạo cấp cao ASEAN và cuộc họp đặc biệt của lãnh đạo ASEAN. Họp trực tuyến là cách làm phù hợp trong thời đại khoa học kỹ thuật hiện nay, nếu phát huy được tốt, các cuộc họp cấp cao (tất nhiên chúng ta mong muốn các cuộc họp diễn ra như bình thường, nhưng trong trường hợp không tổ chức được các cuộc họp như bình thường) hoàn toàn có thể sử dụng biện pháp họp trực tuyến" - Thứ trưởng Nguyễn Quốc Dũng, Chủ tịch SOM ASEAN của Việt Nam, nói.

Thủ tướng chủ trì Hội nghị ASEAN với Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc về ứng phó Covid-19

Tại khu vực Đông Nam Á, dịch bệnh đã lan đến toàn bộ các quốc gia thành viên ASEAN với tổng số ca lây nhiễm là hơn 14 ngàn, 493 ca tử vong.

Trước tình hình diễn biến phức tạp của dịch bệnh, phát huy vai trò chủ tịch ASEAN và trên tinh thần Gắn kết và Chủ động thích ứng, Việt Nam đã chủ động, tích cực thúc đẩy các nỗ lực chung, đồng bộ của Cộng đồng ASEAN trong ứng phó dịch bệnh.

Trên cơ sở các khuyến nghị của Nhóm công tác liên ngành, tại cuộc họp lần thứ 25 của Hội đồng Điều phối ASEAN (ACC) do Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Bình Minh chủ trì sáng nay 9-4, các Bộ trưởng Hội đồng Điều phối ASEAN đã nhất trí với khuyến nghị của Nhóm và sẽ trình những khuyến nghị này lên Lãnh đạo Cấp cao. Các khuyến nghị này tập trung vào 3 khía cạnh: (i) kiểm soát, ngăn ngừa lây lan của dịch bệnh; (ii) hỗ trợ người dân các nước ASEAN chịu tác động của dịch bệnh, trong đó có hỗ trợ lãnh sự cho công dân ASEAN sinh sống, làm việc và học tập ở các quốc gia thành viên của nhau và ở các nước thứ ba và (iii) giảm thiểu các tác động kinh tế-xã hội của dịch bệnh.

Nhiều đề xuất cụ thể, thiết thực đã được xem xét như khả năng lập Quỹ hợp tác chung của ASEAN ứng phó Covid-19; lập kho dự trữ vật tư y tế thiết yếu để đáp ứng các nhu cầu khẩn cấp trong bối cảnh dịch bệnh; lập mạng lưới các chuyên gia y tế công cộng của ASEAN và với các Đối tác để trao đổi thông tin, chia sẻ kinh nghiệm trong kiểm soát và điều trị các ca bệnh; ngăn chặn tin tức giả mạo, sai lệnh, hợp tác duy trì chuỗi cung ứng khu vực; đảm bảo cung cấp kịp thời, đầy đủ các nhu yếu phẩm và vật tư y tế cần thiết cho người dân; hỗ trợ giảm bớt khó khăn cho các doanh nghiệp và người dân chịu tác động của dịch bệnh; xây dựng kế hoạch phục hồi kinh tế hậu dịch bệnh... Các nước ASEAN cũng nhấn mạnh sẽ tăng cường đoàn kết, tương trợ lẫn nhau, cùng chia sẻ các nỗ lực và nâng cao khả năng tự cường, thích ứng hiệu quả trước các thách thức của dịch bệnh, giữ vững đà hợp tác ASEAN và vững vàng vượt qua giai đoạn khó khăn, thử thách này.

Tại Hội nghị của Hội đồng Điều phối ASEAN, các Bộ trưởng cũng nhất trí kế hoạch tổ chức các Hội nghị Cấp cao đặc biệt của ASEAN và Cấp cao đặc biệt giữa ASEAN với các nước Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc (ASEAN+3) về Ứng phó dịch bệnh Covid-19 trực tuyến ngày 14-4-2020. Hội nghị sẽ do Thủ tướng Chính phủ Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc, Chủ tịch ASEAN và Chủ tịch ASEAN+3 chủ trì. Dự kiến, các Nhà Lãnh đạo sẽ thông qua 2 văn kiện quan trọng là Tuyên bố chung của Hội nghị Cấp cao đặc biệt ASEAN và Tuyên bố chung của Hội nghị Cấp cao đặc biệt ASEAN+3 về Ứng phó dịch bệnh Covid-19, qua đó, khẳng định cam kết và quyết tâm mạnh mẽ của ASEAN và các nước ASEAN+3 trong ngăn ngừa và loại bỏ các nguy cơ của dịch bệnh đe dọa cuộc sống người dân, ổn định tình hình kinh tế-xã hội các quốc gia thành viên.

D.Ngọc