Ngày 24-9, TAND TP HCM xét xử 12 bị cáo trong đường dây mua bán thuốc ung thư giả xảy ra tại VN Pharma (Công ty CP VN Pharma). Nguyễn Minh Hùng (nguyên Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc VN Pharma), Võ Mạnh Cường (nguyên Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Hàng hải quốc tế H&C) cùng 10 đồng phạm bị xét xử tội danh "Buôn bán hàng giả là thuốc chữa bệnh".

Theo cáo trạng, Nguyễn Minh Hùng cấu kết Võ Mạnh Cường nhập khẩu thuốc chữa ung thư H-Capita 500 mg về Việt Nam tiêu thụ ở các bệnh viện. Hùng khai do quen biết từ trước nên khi được Cường chào mua thuốc H-Capita 500 mg, Hùng đồng ý với giá 0,9 USD/viên và hộp 30 viên giá 27 USD. Tuy nhiên, sau khi làm các thủ tục thông quan, Hùng chỉ đạo thuộc cấp nâng lên thành 75 USD/hộp để bán cho bệnh nhân ung thư.

Chủ tọa truy lý do nâng khống này thì Hùng khai do một số hoạt động của công ty không có hóa đơn chứng từ nên phải làm thế để bù vào. Về hành vi này, cáo trạng chỉ rõ Hùng đã chi 14,1 tỉ đồng (tiền nâng khống giá thuốc) cho trình dược viên để chi hoa hồng cho các bác sĩ để tuồn thuốc ung thư giả vào bệnh viện.

Xét xử vụ án VN Pharma: Cấu kết nhập thuốc ung thư giả - Ảnh 1.

Bị cáo Nguyễn Minh Hùng tại tòa

Lời khai của Hùng thể hiện khi chào hàng thuốc H-Capita 500 mg thì Cường xưng là đại diện của Công ty Helix Canada tại Việt Nam. "Cường nói với bị cáo là Helix có trụ sở tại Canada, đã đến nhà máy ở Canada nên bị cáo tin tưởng. Khi chào hàng, Cường cũng cung cấp giấy chứng nhận lưu hành tự do (FSC), giấy chứng nhận thực hành tốt sản xuất thuốc (GMP) của Canada" - Hùng khai.

Tuy nhiên, theo cáo trạng, FSC và GMP là những giấy tờ giả. Ngoài ra, băng nhóm này còn đóng dấu giả hợp pháp hóa Lãnh sự của Đại sứ quán Việt Nam tại Canada, đóng dấu Công ty Helix Canada giả vào hồ sơ để đề phụ lục hợp đồng mua bán với Công ty Austin Hồng Kông. Mục đích của hành vi này là để nhập khẩu 9.300 hộp thuốc H-Capita Caplet chữa ung thư giả vào Việt Nam để bán.

Kết luận giám định của Bộ Y tế thể hiện lô thuốc H-Capita 500 mg chứa 97% hoạt chất capecitabine là thuốc không rõ nguồn gốc, kém chất lượng, không được sử dụng làm thuốc chữa bệnh cho người.

Chủ tọa phiên tòa khẳng định muốn đưa thuốc vào Việt Nam thì phải xin giấy phép nhập khẩu từ Cục Quản lý dược - Bộ Y tế. Hồ sơ gồm có 2 giấy quan trọng là FSC và GMP cùng hàng mẫu, tiêu chuẩn kiểm nghiệm do nhà sản xuất cung cấp, cụ thể là Công ty Helix Canada tại Canada. Tuy nhiên, Cường chỉ cung cấp FSC, GMP nhưng không có tiêu chuẩn, phương pháp sản xuất thuốc.

Chủ tọa đặt câu hỏi tại sao Cường không cung cấp tiêu chuẩn, phương pháp sản xuất thuốc thì Hùng khai Cường nói đây là bảo mật nên tin tưởng. Khi chủ tọa lưu ý tiêu chuẩn bắt buộc để lưu hành thuốc tại một quốc gia khác phải được công khai rõ ràng thì Hùng gật gù nói không hiểu biết nhiều về dược nên tin Cường.

Dự kiến, hôm nay, 25-9, HĐXX tiếp tục làm rõ vai trò, trách nhiệm của Cục Quản lý dược trong vụ án này. 

Thứ trưởng Trương Quốc Cường không đến tòa

HĐXX triệu tập gần 200 người tham gia tố tụng, gồm người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, người làm chứng, có thành viên Hội đồng Giám định Bộ Y tế, Viện Kiểm nghiệm thuốc TP HCM, Cục Quản lý dược. Đáng chú ý, mặc dù bị triệu tập nhưng Thứ trưởng Bộ Y tế Trương Quốc Cường vắng mặt không lý do.

Bài và ảnh: PHẠM DŨNG