Thực phẩm chức năng không phải là thuốc

Theo Trung tâm Xúc tiến thương mại và đầu tư, thị trường thực phẩm chức năng (TPCN) rất phát triển. Tại Việt Nam, tuy chưa có thống kê chính thức về TPCN nhưng do tâm lý người dân ngày càng thích dùng thuốc bổ nên TPCN phát triển mạnh. Thế nhưng, theo PGS-TS Nguyễn Thị Bay, bộ môn y học cổ truyền Trường Đại học Y Dược TPHCM, hiện chưa có tiêu chuẩn cụ thể về sản xuất, tiêu dùng TPCN và thiếu các quy định đối với TPCN (sự giám sát y khoa, biện pháp chế tài đối với nhà sản xuất, kinh doanh TPCN). Rất khó để xác định ranh giới giữa TPCN và thuốc nên có tình trạng sản phẩm sản xuất theo công thức thuốc y học cổ truyền... rồi công bố là TPCN.

Tình trạng người tiêu dùng sử dụng TPCN có cảm giác chủ quan rằng “tôi đã có TPCN rồi” mà không quan tâm đến việc bổ sung các chất dinh dưỡng để cân bằng dinh dưỡng hoặc khám chữa bệnh kịp thời. Theo nhận định của các nhà khoa học, TPCN không phải là thuốc, không có tác dụng thay thế thuốc trong điều trị bệnh mà chỉ hỗ trợ chức năng cho các bộ phận trong cơ thể, tăng sức đề kháng và giảm bớt nguy cơ gây bệnh. TPCN có tác dụng đặc hiệu, vì thế chỉ nên sử dụng theo liều lượng trong thời gian nhất định, nếu không sẽ gây tác dụng ngược. Ví dụ: Ăn nhiều tinh bột có nguy cơ gây rối loạn dung nạp đường, ăn nhiều chất béo sẽ dễ béo phì... Nghiêm trọng hơn, nếu dùng thừa, có thể gây bệnh mới.

Thực tế hiện nay, TPCN không bán theo kê toa mà bán qua tư vấn và chia sẻ kinh nghiệm; một số công ty phân phối TPCN quảng cáo phóng đại gây ngộ nhận cho khách hàng về TPCN. Trong khi chờ các cơ quan quản lý Nhà nước kiểm soát việc sản xuất, quảng cáo TPCN; TS Nguyễn Thị Minh Kiều, Chủ tịch Hội Dinh dưỡng thực phẩm TPHCM, khuyên người tiêu dùng nên hiểu đúng về TPCN để sử dụng hợp lý. TPCN chỉ mang lại hiệu quả có ích cho sức khỏe khi được sử dụng kết hợp với các loại thức ăn khác. Bên cạnh đó, người tiêu dùng nên tranh thủ các cơ hội để phòng chống bệnh tật như: xây dựng chế độ ăn cân đối, thực hiện nếp sống an toàn, lành mạnh....