Tô điểm đô thị bằng đất "vàng" chưa khai thác

Là người sống ở TP HCM thời gian dài nhưng sáng 12-5, ông Tài Chánh (51 tuổi) mới lần đầu tới công viên tại khu đất số 8 Võ Văn Tần, phường Xuân Hòa.

Điểm đến lý tưởng

Khu đất số 8 Võ Văn Tần nằm trong số nhiều "vị trí vàng" từng để trống được TP HCM chỉnh trang thành những không gian công cộng phục vụ người dân, du khách đợt Tết Nguyên đán vừa qua. Thong thả dạo bước, ông Tài Chánh cho hay ông nghe về địa điểm này đã lâu, dịp này tới thì ngạc nhiên trước quy mô cùng nhiều hoạt động phong phú như tập văn nghệ, chơi thể thao.

"Khu vực được chỉnh trang tỉ mỉ, chỉn chu từng chi tiết. Lãnh đạo thành phố tạo điều kiện mở thêm nhiều điểm xanh cho người dân là điều tuyệt vời!" - ông Tài Chánh nói và nhận xét hàng loạt khu vực khác của thành phố nếu có thêm vườn hoa, công viên để người dân vui chơi, tập thể dục thể thao, cảm nhận giá trị của đô thị xanh - sạch - đẹp thì tốt hơn nữa.

Số 8 Võ Văn Tần cũng là địa chỉ tìm đến mỗi ngày của giới trẻ. Quốc Bình (21 tuổi, sinh viên năm ba Trường Đại học Kiến trúc TP HCM) thường xuyên chọn công viên là điểm "check-in", nghỉ ngơi, trò chuyện và trao đổi kiến thức với bạn bè.

Quốc Bình nhận xét nơi đây mọi thứ được bố trí sinh động, không gian thoáng và mát giúp tâm trạng những sinh viên như bạn rất thoải mái sau mỗi giờ học căng thẳng.

Cách đó không xa, khu đất số 2-4-6 Nguyễn Huệ (mũi tàu đường Nguyễn Huệ - Tôn Đức Thắng) mang tới cảm nhận tương tự. Anh Chí Kiệt (tài xế xe công nghệ) cho hay thường tranh thủ nghỉ trưa dưới bóng mát ở đây. Theo Kiệt, sự đầu tư mảng xanh của thành phố khiến người dân và du khách khi ghé tham quan đều thích thú, lưu luyến và muốn dừng chân ngắm nhìn lâu hơn.

Duy trì nhiều công viên

Hồi giữa tháng 4, Sở Xây dựng đã báo cáo, đề xuất UBND TP HCM phương án duy trì công viên tạm tại những khu đất trống từng chỉnh trang phục vụ Tết Bính Ngọ 2026. Theo đó, 6 khu đất phân tán trên các phường Xuân Hòa, Sài Gòn, Bến Thành, Chợ Quán… chưa triển khai dự án theo kế hoạch sẽ tiếp tục duy trì công viên, vườn hoa tạm để phục vụ cộng đồng và bảo đảm mỹ quan đô thị với kinh phí chủ yếu đến từ nguồn xã hội hóa.

Trong khi đó, 5 khu đất đã có kế hoạch sử dụng, triển khai dự án theo tiến độ thì công tác chỉnh trang tập trung vào duy trì cảnh quan khu vực mặt tiền, tăng cường cây xanh, hoa kiểng bảo đảm mỹ quan đô thị và vệ sinh môi trường.

Đến cuối tháng 4, Chủ tịch UBND TP HCM thống nhất chủ trương tiếp tục duy trì công viên tạm tại các khu đất trống đã được chỉnh trang phục vụ Tết Bính Ngọ 2026. Việc duy trì công viên được yêu cầu bảo đảm nguyên tắc không làm thay đổi mục đích sử dụng đất; không ảnh hưởng đến tiến độ triển khai dự án theo kế hoạch của đơn vị quản lý, sử dụng khu đất; không làm phát sinh thủ tục pháp lý về đất đai. Đồng thời, bảo đảm mỹ quan đô thị, vệ sinh môi trường và an ninh trật tự.

Đối với nhiều người, động thái trên của thành phố nhận được sự đồng thuận cao. Họ cho hay những địa điểm trên không còn là nơi tham quan, nghỉ ngơi mà kể từ khi hình thành đã như một phần quan trọng trong cuộc sống mỗi ngày khi có thể sử dụng để gặp mặt, nghỉ ngơi, thư giãn, tái tạo năng lượng...

Phát triển thêm mảng xanh

Song song với việc duy trì công viên tạm, các sở, ngành và địa phương tiếp tục rà soát, đề xuất tận dụng khu đất trống cho mục đích dân sinh.

Mới đây, 10 phường, xã Hòa Bình, Kim Long, Bình Tây, Vĩnh Tân, Vĩnh Hội, Bảy Hiền, Phước Long, Bình Chánh, Thạnh An, Tam Thắng có văn bản đáng chú ý. Theo đó, những địa phương này muốn tận dụng những khu đất trống chưa đầu tư xây dựng trên địa bàn để tạm thời phát triển mảng xanh, công viên, vườn hoa và không gian sinh hoạt cộng đồng. Đây là những khu đất có nguồn gốc đất công nhưng chưa sử dụng, sử dụng chưa hiệu quả hoặc các dự án đã được chấp thuận chủ trương, giao đất, cho thuê đất nhưng chậm đưa vào sử dụng.

Tiếp đó, Sở Xây dựng thống nhất với ý kiến của Sở Nông nghiệp và Môi trường và đề xuất của UBND 10 phường, xã liên quan nội dung trên. Sở Xây dựng cũng đề nghị UBND các địa phương tùy theo đặc điểm, điều kiện của từng khu đất mà lựa chọn giải pháp, hình thức, nguồn kinh phí thực hiện phù hợp (sân sinh hoạt cộng đồng, vườn hoa, trồng cây xanh). Sở này đồng thời đề nghị Sở Tài chính chủ trì hướng dẫn về nguồn kinh phí thực hiện và duy trì phù hợp với đặc điểm, điều kiện của từng khu đất.