Tác giả Việt Thường bên di ảnh của cha mình - tác giả Trần Hữu Trang
Tác giả Việt Thường bên di ảnh của cha mình - tác giả Trần Hữu Trang

Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch Tiền Giang đã phối hợp Sở Văn hóa - Thể thao TP HCM và Nhà hát Trần Hữu Trang tổ chức lễ tưởng niệm 50 năm ngày hy sinh của soạn giả - liệt sĩ Trần Hữu Trang (1906 – 1966) và khánh thành nhà lưu niệm Trần Hữu Trang – một điểm đến cho khách du lịch khi về thăm huyện Chợ Gạo (tỉnh Tiền Giang).

Nhà lưu niệm tác giả Trần Hữu Trang được xây dựng tại phần đất của gia đình soạn giả tại ấp Phú Khương B, xã Phú Kiết, huyện Chợ Gạo, với kinh phí trên 800 triệu đồng, trong đó Sở Văn hóa - Thể thao TP HCM và Nhà hát Trần Hữu Trang vận động ủng hộ 600 triệu đồng. “Đây là số tiền chúng tôi vận động trong suất diễn vở cải lương “Đời cô Lựu” của soạn giả Trần Hữu Trang, với sự tham gia của nhiều thế hệ nghệ sĩ. Di sản nghệ thuật của soạn giả Trần Hữu Trang để lại cho cuộc đời rất lớn. Ông là tấm gương lớn đối với những nghệ sĩ theo đuổi lý tưởng cách mạng, mang lời ca tiếng hát tôn vinh nghĩa cử sống vì đời, trung kiên với tổ quốc” – NSND đạo diễn Trần Ngọc Giàu chia sẻ.

Chương trình nghệ thuật vinh danh tác giả Trần Hữu Trang được biểu diễn tại nhà lưu niệm
Chương trình nghệ thuật vinh danh tác giả Trần Hữu Trang được biểu diễn tại nhà lưu niệm

Phát biểu tại buổi lễ, NSND Trần Ngọc Giàu, Giám đốc Nhà hát Trần Hữu Trang,khẳng định: “Nhà lưu niệm tác giả, liệt sĩ Trần Hữu Trang là một công trình văn hóa có tính thiết thực và mang ý nghĩa chính trị sâu sắc nhằm góp phần giáo dục, tuyên truyền và phát triển loại hình nghệ thuật truyền thống của dân tộc đến thế hệ trẻ; đồng thời thể hiện tinh thần đoàn kết của hai địa phương cùng hoàn thành nhiệm vụ chung để tri ân người chiến sĩ cách mạng đã có nhiều đóng góp trên mặt trận văn hóa tư tưởng của nước nhà. Nhà hát sẽ tổ chức thêm nhiều suất diễn tại nhà lưu niệm để phục vụ khán giả và du khách. Năm 2017 là năm kỷ niệm 40 năm thành lập của Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang”.

Cảnh trong vở Đời cô Lựu
Cảnh trong vở "Đời cô Lựu"

Trong tối 22-1, Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang đã tổ chức biểu diễn hai trích đoạn trong tác phẩm nổi tiếng của soạn giả Trần Hữu Trang: “Mộng Hoa Vương” và “Đời cô Lựu"

Tác giả Trần Hữu Trang sinh năm 1906 tại xã Phú Kiết, huyện Chợ Gạo, tỉnh Mỹ Tho (nay thuộc tỉnh Tiền Giang ) trong một gia đình nông dân. Ngay từ nhỏ ông đã say mê đàn hát. Lúc đầu đi theo các gánh hát làm thư ký chép vở, sau đó được ông Mười Giảng (tức Đặng Công Danh ) hướng dẫn dạy dỗ. Ông cho ra mắt kịch bản đầu tay Lửa đỏ lòng son vào năm 1928 .

Những năm 30 của thế kỷ XX, ông nổi tiếng với hàng loạt sáng tác như: “Tô Ánh Nguyệt” (1934 ), “Lan và Điệp” (1936), nhất là Đời cô Lựu (1937). Ông cộng tác với các gánh hát Trần Đắc, Năm Phỉ, Phụng Hảo, Năm Châu. Những sáng tác sau đó: “Tìm hạnh phúc”, “Mộng hoa vương”, “Chị chồng tôi”, “Tình lụy”... hay “Khi người điên biết yêu” - cộng tác với Năm Châu , Lê Hoài Nở - tiếp tục gây tiếng vang lớn.

NS Kim Tiến và Tô Tấn Loan tại nhà lưu niệm Trần Hữu Trang
NS Kim Tiến và Tô Tấn Loan tại nhà lưu niệm Trần Hữu Trang

Sau Cách mạng Tháng 8 , ông hăng hái tham gia kháng chiến, làm Chủ tịch Ủy ban kháng chiến xã Phú Kiết. Năm 1947, ông trở lại hoạt động tại Sài Gòn. Năm 1954, ông hoạt động trong phong trào hoà bình Sài Gòn - Chợ Lớn. Năm 1960, ông tham gia Uỷ ban Trung ương Mặt trận Dân tộc Giải phóng Miền Nam Việt Nam và được bầu làm Chủ tịch Hội Văn nghệ Giải phóng. Ông mất vào ngày 1-10-1966 , tại suối Cây vùng Sa Mát trong một trận bom oanh tạc của Mỹ.

Tác giả Trần Hữu Trang đã được Nhà nước truy tặng Huân chương Thành đồng và Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật đợt 1 (1996). Tên ông còn được đặt cho một con đường, một ngôi trường ở TP HCM và Nhà hát Cải lương Trần Hữu Trang, giải thưởng Trần Hữu Trang - một giải thưởng lớn trong lĩnh vực cải lương.


NSND đạo diễn Trần Ngọc Giàu - Giám đốc Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang, thắp hương trước bàn thờ tác giả Trần Hữu Trang tại nhà lưu niệm

NSND đạo diễn Trần Ngọc Giàu - Giám đốc Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang, thắp hương trước bàn thờ tác giả Trần Hữu Trang tại nhà lưu niệm

Tác giả Việt Thường – con trai của ông, hiện là người quản lý nhà lưu niệm - cho biết: “Tôi vô cùng xúc động khi nhà lưu niệm đã được xây dựng và đưa vào phục vụ khán giả, du khách, người dân đã yêu mến những tác phẩm của cha tôi. Cảm ơn tất cả tấm lòng đáng quý của văn nghệ sĩ, lãnh đạo ngành văn hóa của TP HCM và Tiền Giang đã dốc sức hoàn thành công trình này đúng vào ngày giỗ lần thứ 50 của cha tôi”.


Lãnh đạo ngành văn hóa của TP HCM và Tiền Giang cắt băng khánh thành nhà lưu niệm

Lãnh đạo ngành văn hóa của TP HCM và Tiền Giang cắt băng khánh thành nhà lưu niệm

Bài và ảnh: Thanh Hiệp