VIỆT NAM VƯƠN MÌNH PHÁT TRIỂN, HỘI NHẬP: Nâng cao vai trò, vị thế đất nước

Bám sát đường lối ngoại giao mà Đại hội lần thứ XIII của Đảng đề ra, công tác đối ngoại thời gian qua đã đạt nhiều kết quả quan trọng, góp phần nâng cao thế và lực của đất nước để bước vào kỷ nguyên mới

Những năm gần đây, tình hình thế giới tiếp tục diễn biến nhanh, phức tạp, tạo nên nhiều cơ hội lẫn thách thức đan xen. Trong nước, cả hệ thống chính trị quyết tâm và nỗ lực cao nhất để hoàn thành các mục tiêu mà Đại hội lần thứ XIII của Đảng đã đề ra, tạo cơ sở và tiền đề vững chắc hướng tới thực hiện những nhiệm vụ chiến lược trong giai đoạn phát triển mới.

Khẳng định vai trò, uy tín của Việt Nam

Trong nỗ lực chung của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, các lực lượng đối ngoại đã phát huy tinh thần trách nhiệm cao nhất nhằm thực hiện những nhiệm vụ chiến lược, như Tổng Bí thư Tô Lâm từng nhấn mạnh: "Giữ vững, duy trì môi trường hòa bình, ổn định; phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững; nâng cao đời sống của nhân dân, tất cả vì nhân dân".

Bám sát đường lối đối ngoại mà Đại hội XIII của Đảng đề ra, công tác đối ngoại thời gian qua đã đạt nhiều kết quả quan trọng. Các lực lượng đối ngoại đã góp phần nâng cao thế và lực của đất nước để bước vào kỷ nguyên mới.

Về song phương, những hoạt động đối ngoại diễn ra sôi động, nhất là của các lãnh đạo chủ chốt, tạo khuôn khổ chính trị và tầm nhìn định hướng quan trọng cho các mối quan hệ. Hoạt động đối ngoại hướng đến việc thúc đẩy những vấn đề chúng ta quan tâm, có lợi ích, gắn với việc hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược của đất nước.

Thông qua các cuộc gặp cấp cao, đối thoại chính sách, trao đổi lý luận, công tác đối ngoại Đảng khẳng định vai trò định hướng chiến lược trong việc xác lập và củng cố nền tảng chính trị, hỗ trợ tích cực cho quan hệ song phương. Đến nay, 42 nước đã thiết lập mối quan hệ từ Đối tác toàn diện trở lên với Việt Nam. Việt Nam đã thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện với toàn bộ 5 nước Ủy viên Thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc và hầu hết các nước G20.

Trên bình diện đa phương, trong bối cảnh các thể chế gặp nhiều khó khăn, thách thức, đứng trước yêu cầu đổi mới, cải cách, Việt Nam tiếp tục thể hiện niềm tin, trách nhiệm và cam kết mạnh mẽ đối với chủ nghĩa đa phương, đề cao luật pháp quốc tế. Việt Nam đã tham gia tích cực những trụ cột của các thể chế đa phương, nhất là ASEAN, Liên hợp quốc, APEC và các cơ chế tiểu vùng. Việt Nam cũng tham gia nhiều cơ chế lãnh đạo điều hành của quốc tế như Hội đồng Nhân quyền, 6/7 cơ chế của UNESCO.

Kết quả đối ngoại đa phương của Việt Nam còn được thể hiện rõ qua việc tổ chức thành công các sự kiện lớn tại nước ta, như Diễn đàn Tương lai ASEAN, Hội nghị Thượng đỉnh đối tác vì tăng trưởng xanh và mục tiêu toàn cầu 2030 (P4G), Lễ mở ký Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng. Qua đó, vai trò, uy tín và năng lực dẫn dắt của Việt Nam ngày càng được khẳng định.

Kiên định nguyên tắc độc lập, tự chủ

Đại sứ Vũ Quang Minh, nguyên Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, nhấn mạnh đến nay, Việt Nam luôn theo đuổi chính sách đối ngoại nhất quán và hiệu quả: Đa dạng hóa, đa phương hóa. Việt Nam cân bằng và linh hoạt về sách lược nhưng kiên định về nguyên tắc độc lập, tự chủ; không chọn bên mà chọn lẽ phải và chính nghĩa, tôn trọng luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên hợp quốc.

Thời gian tới, Việt Nam tiếp tục giữ vững độc lập, tự chủ chiến lược như một nguyên tắc tối thượng. Việt Nam không để bất kỳ đối tác nào ép buộc phải chọn phe hoặc hy sinh lợi ích cốt lõi. Chính sách cân bằng chiến lược của Việt Nam không phải là thụ động, mang tính phản ứng, mà là chủ động đa dạng hóa, đa phương hóa quan hệ với tất cả các trung tâm quyền lực lớn, như Mỹ, Trung Quốc, Nga, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ, ASEAN; đồng thời tăng cường quan hệ với những quốc gia bậc trung và mới nổi như Brazil, Nam Phi, Indonesia, UAE…

Song song đó, Việt Nam luôn duy trì các kênh đối thoại, nỗ lực kiểm soát khủng hoảng, tránh leo thang không cần thiết khi có va chạm lợi ích. Đồng thời, Việt Nam tận dụng hiệu quả các cơ chế quốc tế để tạo áp lực pháp lý và dư luận khi cần thiết.

Một trụ cột không thể thiếu trong việc đối ngoại là xây dựng sức mạnh tổng hợp nội tại. Tổng Bí thư Tô Lâm từng nhấn mạnh Việt Nam không có thời gian chờ đợi mà phải đẩy nhanh triển khai các chính sách phát triển đất nước ngay từ đầu năm 2026. Một quốc gia càng mạnh về kinh tế, công nghệ, quốc phòng, nhân lực và đoàn kết nội bộ thì càng có khả năng hợp tác và đàm phán ngang tầm, tránh bị ép buộc.

Theo Đại sứ Vũ Quang Minh, Việt Nam cũng cần tiếp tục đan xen lợi ích quốc tế một cách toàn diện, không chỉ về kinh tế, đầu tư, thương mại mà còn cả về quốc phòng và an ninh, trong khuôn khổ song phương và đa phương. Khi lợi ích của Việt Nam gắn chặt với lợi ích của các đối tác lớn, cái giá phải trả cho bất kỳ hành động gây tổn hại nào với nước ta sẽ lớn hơn lợi ích mà phía gây hành động ấy có thể thu được.

Trong bối cảnh thế giới hiện nay, Việt Nam cũng nên phát triển ngoại giao dự phòng; chuẩn bị sẵn các phương án ứng phó với những kịch bản bất lợi như: xung đột leo thang tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và biển Đông, đứt gãy chuỗi cung ứng, cấm vận công nghệ, suy thoái kinh tế toàn cầu…

Bí thư Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung cho biết bám sát chủ đề Đại hội XIV của Đảng về tinh thần "tự cường, tự tin tiến mạnh trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc", nhiệm vụ trước mắt của ngành ngoại giao và những lực lượng đối ngoại của các bộ, ngành, địa phương là quán triệt sâu sắc, triển khai hiệu quả đường lối đối ngoại được đề ra tại Đại hội Đảng sắp tới. Trong đó, tập trung trí tuệ, khẩn trương xây dựng chương trình hành động thực hiện nghị quyết đại hội; triển khai đồng bộ, thống nhất các hoạt động đối ngoại từ Trung ương đến địa phương, của các cấp, ngành theo định hướng của Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Chính phủ, Quốc hội.

Phương châm đối ngoại trong giai đoạn tới là tăng tốc triển khai các quan điểm, chủ trương mới của Đảng, chính sách của Nhà nước vào thực tế; chuyển hóa những định hướng chiến lược thành các kết quả cụ thể, thực chất, đo lường được, với tinh thần xuyên suốt là đổi mới mạnh mẽ tư duy và phương thức thực hiện.

Yêu cầu cao nhất của đối ngoại trong thời gian tới là bảo đảm đường lối của Đảng được thực thi hiệu quả ngay từ những ngày đầu nhiệm kỳ, tạo đà thuận lợi cho kỷ nguyên mới của đất nước.

Để thực hiện những nhiệm vụ, phương châm, yêu cầu đó, ngành ngoại giao sẽ tiếp tục coi trọng và không ngừng nâng cao chất lượng công tác nghiên cứu, tham mưu, phối hợp và trong tổ chức triển khai.