Giữa tháng 7, UBND tỉnh Tiền Giang đã làm việc với doanh nghiệp dự án, Tập đoàn Đèo Cả (đơn vị quản trị, điều hành dự án Trung Lương - Mỹ Thuận) và có văn bản gửi Thủ tướng Chính phủ kiến nghị một số giải pháp nhằm sớm khắc phục những hạn chế về việc vận hành công trình sau khi hoàn thành giai đoạn 1.

Cần giải pháp để tuyến cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận không bị dừng đột ngột - Ảnh 1.

Tuyến cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận đưa vào vận hành đúng hẹn

Tuyến cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận dài 51,5 km, được khởi công năm 2009, nhưng bị đình trệ suốt 10 năm. Năm 2019, Tập đoàn Đèo Cả điều hành dự án này.

Sau gần 3 năm triển khai thi công, vượt qua những khó khăn bởi dịch bệnh Covid-19, giá vật liệu tăng phi mã, vận chuyển khó khăn do hạn - mặn, Tập đoàn Đèo Cả đã đưa dự án về đích đúng hẹn, bảo đảm các yêu cầu về kỹ thuật, tiến độ; tuân thủ hợp đồng BOT đã ký và cam kết với Chính phủ về các mốc thông tuyến và thời gian khánh thành vào dịp kỷ niệm ngày giải phóng Miền Nam 30-4-2022.

Từ ngày 30-4-2022, tuyến cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận được đưa vào khai thác không thu phí trong vòng 90 ngày để đánh giá chất lượng công trình và các bất cập liên quan đến bảo đảm an toàn giao thông của phương án phân kỳ đầu tư giai đoạn 1.

Cần giải pháp để tuyến cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận không bị dừng đột ngột - Ảnh 2.

Tuyến cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận dài 51,5 km

PGS-TS Trần Chủng, Nguyên Cục trưởng Cục Giám định Nhà nước về chất lượng công trình xây dựng (Bộ Xây dựng), cho biết từ năm 2019 đến khi hoàn thành dự án, nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án đã đối mặt nhiều khoá khăn. Đặc biệt, với tính chất nền đất yếu tại vùng ĐBSCL, để kịp tiến độ hoàn thành dự án theo yêu cầu của Chính phủ, các đơn vị đã rất nỗ lực áp dụng nhiều biện pháp đòi hỏi kỹ thuật cao để xử lý, rút ngắn thời gian chờ lún của nền đường…

"Để đưa dự án về đích đúng hẹn, đúng theo thiết kế kỹ thuật của Bộ GTVT phê duyệt, doanh nghiệp dự án đã thực hiện nghiêm túc các điều khoản trong hợp đồng BOT đồng thời có sự kiểm soát đánh giá của Hội đồng Nghiệm thu Nhà nước (nay là Hội đồng Kiểm tra Nhà nước) qua các giai đoạn kiểm tra kỹ thuật kể cả khâu nghiệm thu xử lý, khắc phục các tồn tại trước khi đưa vào vận hành khai thác thu phí" - PGS Trần Chủng đánh giá.

Việc vận hành dự án mà chưa thu phí sẽ khiến doanh nghiệp gặp khó khăn khi phải tự bỏ nguồn tài chính để phục vụ công tác vận hành, chưa có nguồn thu để hoàn trả vốn và lãi vay cho ngân hàng... Với lưu lượng xe như hiện nay, 90 ngày không thu phí thì nhà đầu tư sẽ hụt nguồn thu hàng trăm tỉ đồng. Doanh nghiệp sẽ đối mặt với ngân hàng, các nhà đầu tư góp vốn.

Theo PGS-TS Dương Đăng Huệ, nguyên Vụ trưởng Vụ Pháp luật Kinh tế - Dân sự (Bộ Tư pháp), đây là một hành động đã thể hiện sự thiện chí của nhà đầu tư cũng như ý thức tuân thủ nguyên tắc hợp tác của nhà đầu tư với Nhà nước trong quá trình xây dựng, vận hành công trình dự án đã được ghi nhận trong Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư năm 2020. Tuy nhiên, dự án cần phải đưa vào thu phí theo kế hoạch, thực hiện đúng nguyên tắc của hợp đồng và phương án tài chính đã ký để bảo đảm quyền lợi và tạo niềm tin cho doanh nghiệp.

"Còn một số vướng mắc, bất cập khác phát sinh trong quá trình thực hiện dự án ngoài việc các bên phải cùng nhau hợp tác để tiếp tục giải quyết vẫn cần có sự chỉ đạo của các cấp có thẩm quyền, không thể để dự án bị dừng khai thác, không thể để sự chậm trễ lại tiếp xảy ra một lẫn nữa sau 13 năm đình trệ " - PGS Dương Đăng Huệ nêu quan điểm.

Cần giải pháp để tuyến cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận không bị dừng đột ngột - Ảnh 3.

Lưu lượng trong 30 ngày gần đây đạt khoảng hơn 31.000 xe/ngày đêm

Theo thông tin từ Công ty CP BOT Trung Lương - Mỹ Thuận, sau gần 80 ngày đưa vào khai thác (từ này 30-4 đến 17-7-2022), đơn vị quản lý vận hành cao tốc đã phục vụ hơn 1,8 triệu lượt xe (lưu lượng trong 30 ngày gần đây đạt khoảng hơn 31.000 xe/ngày đêm); giải quyết 55 vụ va chạm; cứu hộ 489 trường hợp xe bị hỏng, chết máy, nổ lốp, hết nhiên liệu; tiếp nhận giải đáp hơn 1.100 cuộc gọi.

Việc triển khai hoàn thành giai đoạn 1 quá chậm và chưa đưa vào thu phí nên các phương tiện tập trung đi nhiều vào tuyến cao tốc, khiến lưu lượng xe tăng đột biến. Phản hồi từ phía dư luận thời gian qua khi được trải nghiệm thực tế cho thấy chất lượng công trình bảo đảm nhưng quy mô đầu tư không như kỳ vọng về tuyến cao tốc hiện đại

Để hoàn thành tuyến đường này, Bộ GTVT, UBND tỉnh Tiền Giang và các doanh nghiệp tham gia đã nỗ lực nhưng vẫn chậm một nhịp khi các tiêu chuẩn quy phạm, nguồn lực và thủ tục đầu tư chưa đáp ứng được việc gia tăng đột biến của phương tiện giao thông. Các bên cần phối hợp khắc phục và thực hiện nhiều giải pháp từ điều tiết giao thông đến giải pháp kỹ thuật để khắc phục.

Tuyến cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận nằm trên địa bàn tỉnh Tiền Giang. Trên tuyến bố trí các trạm thu phí: Thân Cửu Nghĩa, Cai Lậy, Cái Bè, An Thái Trung. Tất cả các trạm đều đã được lắp đặt hệ thống thu phí tự động không dừng.

Theo hợp đồng BOT, dự án đã đủ điều kiện thu phí chính thức, nhưng để chia sẻ khó khăn với người dân, các doanh nghiệp vận tải…, nhà đầu tư đã thống nhất với UBND tỉnh Tiền Giang kéo dài thời gian lưu thông miễn phí từ 60 ngày lên 90 ngày. Theo kế hoạch, từ 1-8-2022, cao tốc Trung Lương - Mỹ Thuận sẽ đưa vào thu phí chính thức.

B.T.V