Chiều 15-6, Cuộc gặp không chính thức Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN - Trung Quốc được tổ chức theo hình thức trực tuyến dưới sự đồng chủ trì của Thiếu tướng Pehin Datu Lailaraja Dato Paduka Seri Haji Awang Halbi bin Haji Md Yussof, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng thứ 2 Brunei, cùng Thượng tướng Ngụy Phượng Hòa, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Trung Quốc.

Ủng hộ lập đường dây nóng Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN - Trung Quốc - Ảnh 1.

Thượng tướng Phan Văn Giang, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, Trưởng đoàn Việt Nam, dự cuộc gặp - Ảnh: TTXVN

Tham dự cuộc gặp có Bộ trưởng Bộ Quốc phòng các nước ASEAN, Tổng Thư ký ASEAN Lim Jock Hoi. Đoàn Việt Nam dự cuộc gặp do Thượng tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, làm Trưởng đoàn. Cùng dự tại điểm cầu Hà Nội có Thượng tướng Hoàng Xuân Chiến, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng.

Phát biểu khai mạc, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng thứ hai Brunei chào mừng các đại biểu tham dự Cuộc gặp không chính thức giữa ASEAN với Trung Quốc - một trong những đối tác lâu năm của ASEAN. Đây là một minh chứng cho mối quan hệ hữu nghị cũng như quyết tâm của ASEAN và Trung Quốc "cùng quan tâm, chuẩn bị và thịnh vượng, nhất là trong thời điểm khó khăn hiện nay".

Cuộc gặp không chính thức diễn ra trong bối cảnh ASEAN và Trung Quốc kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ đối thoại (1991-2021). Ngày 7-6-2021, tại TP Trùng Khánh (Trung Quốc), Hội nghị đặc biệt Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN - Trung Quốc đã nhìn lại những thành tựu và bước phát triển của 30 năm quan hệ đối thoại; bày tỏ tin tưởng rằng ASEAN và Trung Quốc sẽ cùng nhau tìm ra các cách thức sáng tạo để tiếp tục duy trì, thúc đẩy hợp tác trong thời gian tới.

Tại cuộc gặp, các đại biểu điểm lại những thành tựu và kinh nghiệm thành công của sự hợp tác quốc phòng ASEAN - Trung Quốc; đề xuất nội dung hợp tác quốc phòng nhân dịp kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ đối thoại ASEAN - Trung Quốc; trao đổi quan điểm về tình hình quốc tế và khu vực.

Trưởng đoàn Việt Nam, Bộ trưởng Phan Văn Giang nhấn mạnh tầm quan trọng của hợp tác ASEAN - Trung Quốc, vì hòa bình, ổn định khu vực; đánh giá cao vai trò của Trung Quốc và sự hợp tác quốc phòng - an ninh giữa ASEAN - Trung Quốc thời gian qua, đặc biệt trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng các nước ASEAN mở rộng (ADMM+) và Diễn đàn khu vực ASEAN (ARF).

Trưởng đoàn Việt Nam bày tỏ sự ủng hộ đối với các đề xuất của Trung Quốc nhằm hướng tới tăng cường sự hiểu biết lẫn nhau, xây dựng lòng tin, cụ thể là giao lưu sĩ quan trẻ, sĩ quan trung cấp và giao lưu giữa các Viện nghiên cứu quốc phòng ASEAN - Trung Quốc; hưởng ứng việc thiết lập đường dây nóng giữa Bộ trưởng Quốc phòng các nước ASEAN và Trung Quốc trên nền tảng Cơ sở hạ tầng liên lạc trực tiếp ASEAN.

Về vấn đề Biển Đông, Trưởng đoàn Việt Nam đề nghị các bên cần tạo môi trường thuận lợi cho việc đàm phán Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC), nhất là thông qua các biện pháp xây dựng lòng tin, kiềm chế các hành động, tránh làm phức tạp tình hình, giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước của Liên Hiệp Quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS 1982).

Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN cam kết về Biển Đông

Sáng cùng ngày 15-6, đã diễn ra Hội nghị trực tuyến Bộ trưởng Quốc phòng các nước ASEAN lần thứ 15 (ADMM-15). Hội nghị đã thông qua Tuyên bố chung ADMM lần thứ 15 - Tuyên bố Bander Seri Begawan kỷ niệm 15 năm ADMM hướng tới một ASEAN sẵn sàng cho tương lai, hòa bình và thịnh vượng. Tuyên bố nhấn mạnh cam kết của tất cả các bên trong việc hợp tác hòa bình và mang tính xây dựng để Biển Đông trở thành một vùng biển hòa bình, ổn định và thịnh vượng thông qua việc thực thi đầy đủ và hiệu quả Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC), sớm hoàn tất một Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) hiệu quả, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, bao gồm Công ước của Liên Hiệp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) năm 1982, theo lịch trình đã được nhất trí. Ngoài ra, các bên cũng cam kết thúc đẩy an ninh, an toàn hàng hải, tự do hàng hải và thuận lợi để giải quyết hòa bình các tranh chấp ở Biển Đông.

Đồng thời, Tuyên bố cũng thể hiện cam kết của các thành viên ASEAN trong thời gian tới về việc tiếp tục đẩy mạnh hợp tác ứng phó với đại dịch Covid-19.

Tuyên bố cũng cho thấy sự thống nhất của các Bộ trưởng trong việc nhấn mạnh sự cần thiết duy trì, thúc đẩy hòa bình, an ninh, ổn định, an toàn và tự do hàng hải, hàng không ở Biển Đông; hoan nghênh các sáng kiến xây dựng lòng tin như Bộ Quy tắc tránh va chạm bất ngờ trên biển (CUES), Hướng dẫn tránh va chạm trên không giữa các máy bay quân sự (GAME), Hướng dẫn tương tác trên biển, Cơ sở hạ tầng liên lạc trực tiếp ASEAN (ADI) và các hoạt động khác trong khuôn khổ DOC nhằm tăng cường thông tin liên lạc, xây dựng lòng tin và sự tin cậy lẫn nhau, cũng như giảm thiểu căng thẳng, nguy cơ xảy ra tai nạn, hiểu nhầm và những tính toán sai lầm trên không và trên biển.

D.Ngọc