Falerii Novi từ lâu đã nổi tiếng với một chiếc cổng thành lớn,một nhà thờ cổ và nhiều cấu trúc hoang phế - tàn tích của một thành phố từng hưng thịnh. Thế nhưng nghiên cứu mới đứng đầu bởi giáo sư Martin Millett từ Đại học Cambridge (Anh) cho thấy những thứ không thể tin nổi khi quyết định nhìn xuyên mặt đất.

Quét radar, lộ diện hàng loạt bóng ma 1.800 tuổi bên dưới thành phố cổ - Ảnh 1.

Falerii Novi hiện nay có vẻ hoang toàn với vài phế tích giữa đồng hoang. Nhưng dưới mặt đất, thành phố La Mã huy hoàng vẫn tồn tại - ảnh: L. Verdonck / Google Earth

Radar xuyên mặt đất - kỹ thuật cấp hình ảnh 3D có độ phân giải cao của các cấu trúc bị chôn vùi - đã cho thấy bên dưới lòng đất vẫn còn vô số tòa nhà, đền thờ, nhà tắm công cộng, chợ, nhà dân và hệ thống đường sá phức tạp.

Phối cảnh của thành phố dưới mặt đất cho thấy nó đã được… lập bản đồ quy hoạch rõ ràng trước khi bắt đầu xây dựng, việc làm mà không thể tin rằng người sống vào thế kỷ thứ 3 đã nghĩ tới.

Thành phố còn có một tuyến đường gần như bao quanh vùng ngoại ô, tập trung những công trình mang tính tôn giáo. Trên con đường này có một tòa nhà đặc biệt, dài tới 60 m với những hàng cột cao khổng lồ, bên trong chứa 2 tòa nhà nhỏ hơn với các hốc đặt tượng trang trí và… đài phun nước.

Kinh ngạc nhất là hệ thống cấp - thoát nước hiện đại mà những con người thế kỷ thứ 3 đã xây dựng nên. Các nhà khoa học đã tìm thấy một tòa nhà lớn, có thể mang vai trò của nhà máy nước với các đường ống dẫn nước và cống thoát liên kết từ đây đến khắp nơi trong thành phố. Điều này giúp người dân ở đây tận hưởng những nhà tắm công cộng và bể bơi tiện nghi.

Thành phố đà tồn tại được gần 5 thế kỷ trước khi bị phá hủy vào khoảng năm 700 sau Công Nguyên.

A. Thư (Theo The Guardian, Sci-News)