Chiều 30-3, Chánh Thanh tra Sở Thông tin và Truyền thông TP HCM Nguyễn Đức Thọ cho biết đã mời chủ Facebook Nguyễn Sin lên làm việc để làm rõ việc sáng 28-3, trên tài khoản này đã đưa thông tin bịa đặt về việc "có ca đầu tiên tử vong". Ngay lập tức, thông tin này lan truyền nhanh chóng trên mạng xã hội, gây hoang mang và lo lắng cho người dân.

Xuyên tạc, cắt ghép

Sau buổi làm việc, ông Nguyễn Đức Thọ cho biết thanh tra sở đang nghiên cứu hình thức xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật.

Trưa cùng ngày, Trung tâm Báo chí TP HCM cũng đã có thông tin chính thức liên quan đến video clip sai sự thật. Theo đó, nhiều ngày qua, trên YouTube phát tán một video clip về việc một lãnh đạo UBND TP nói: "Từ sáng tới giờ có tổng cộng hơn 43.000 ca, trong đó có hơn 100 ca tử vong, nâng số tử vong là hơn 1.000 ca". Video clip này bị chia sẻ rất nhanh với nhiều bình luận tiêu cực.

Xử nghiêm người tung tin thất thiệt về Covid-19 - Ảnh 1.

Công an quận Tân Phú (TP HCM) công bố quyết định xử phạt Nguyễn Văn Đúng Ảnh: PHẠM DŨNG

Theo xác minh của Phòng Báo chí và Xuất bản - Ban Tuyên giáo Thành ủy TP HCM, đoạn clip đã bị cắt ghép với dụng ý xuyên tạc từ video clip Báo Tuổi Trẻ phỏng vấn Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Lê Thanh Liêm trong lúc ông đến kiểm tra công tác điều trị dịch bệnh Covid-19 tại Bệnh viện Dã chiến xã Nhuận Đức, huyện Củ Chi ngày 11-2. Trong đoạn phỏng vấn, ông Lê Thanh Liêm có nói đến con số cập nhật về tình trạng lây nhiễm Covid-19 và số người tử vong trên thế giới tại thời điểm 11-2-2020. Hiện cơ quan chức năng đang điều tra các tài khoản lan truyền video clip trên với ý đồ xấu để xử lý nghiêm.

Cũng trong sáng 30-3, tại trụ sở Công an phường Hiệp Tân (quận Tân Phú), lãnh đạo Công an quận Tân Phú đã công bố quyết định xử phạt Nguyễn Văn Đúng (SN 2000) số tiền 10 triệu đồng do có hành vi "Cung cấp nội dung thông tin sai sự thật và vu khống, xuyên tạc, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm cá nhân". Trước đó, ngày 26-3, Đúng đã thông tin sai sự thật về việc "phong tỏa TP" trong 2 tuần tới.

Người dân cần cảnh giác

Ông Từ Lương, Phó Giám đốc Sở Thông tin và Truyền thông, Giám đốc Trung tâm Báo chí TP HCM, cho biết các cơ quan báo chí đã truyền tải những thông tin chính xác, minh bạch và nhanh chóng về tình hình dịch bệnh trên địa bàn TP. Tuy nhiên hiện nay, trên mạng xã hội có nhiều thông tin xấu, độc, làm người dân hoang mang và ảnh hưởng đến việc điều hành công tác phòng, chống dịch của TP.

"Sở Thông tin và Truyền thông sẽ phối hợp với Công an TP HCM xác minh thông tin chủ các tài khoản để xử lý nghiêm" - ông Từ Lương khẳng định.

Theo ông Từ Lương, người dân cần phải cảnh giác, chọn lọc thông tin; không nên chia sẻ, bình luận và quan tâm đến những thông tin chưa được xác thực, thiếu cơ sở; nên tiếp nhận thông tin thông qua các trang chính thống, có uy tín để tránh những hậu quả đáng tiếc do sự thiếu hiểu biết, bị các đối tượng xấu lợi dụng.

Trong trường hợp phát hiện có người tung tin đồn thất thiệt trên mạng xã hội, người dân cần thông báo ngay với chính quyền địa phương, cơ quan chức năng nơi xảy ra vụ việc để có biện pháp xử lý kịp thời.

Đối với những trường hợp thông tin sai sự thật trên mạng xã hội gây hoang mang cho người dân, dưới góc độ pháp lý, luật sư Võ Đan Mạch (Đoàn Luật sư TP HCM) cho rằng những hành vi này đã vi phạm khoản 1, điều 8 Luật An ninh mạng 2018. Cơ quan quản lý nhà nước yêu cầu xóa bỏ, truy cập xóa bỏ thông tin trái pháp luật hoặc thông tin sai sự thật trên không gian mạng xâm phạm an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân. Bên cạnh mức phạt tiền, nếu đáp ứng đầy đủ các dấu hiệu có thể xử lý hình sự theo điều 288 Bộ Luật Hình sự năm 2015 về tội "Đưa hoặc sử dụng thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông" với mức phạt từ 6 tháng đến 7 năm tù hoặc phạt tiền lên đến 1 tỉ đồng.

"Những thông tin thiếu kiểm chứng mà nhiều người đã tung lên mạng để lại nhiều hệ lụy nghiêm trọng. Bởi lẽ, hành vi này đã gây hoang mang dư luận, làm nhiễu thông tin, gây khó khăn trong công tác quản lý, phòng chống dịch bệnh của nhà nước và nhân dân, nhất là ở thời điểm quan trọng như hiện nay" - luật sư Võ Đan Mạch nhìn nhận.

Cũng theo luật sư Võ Đan Mạch, Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 15/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, công nghệ thông tin và giao dịch điện tử (có hiệu lực từ ngày 15-4). Theo đó, cá nhân có hành vi lợi dụng mạng xã hội để cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân khác sẽ bị phạt tiền từ 10 đến 20 triệu đồng.

Mức phạt này cũng được áp dụng đối với các hành vi: Cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin cổ xúy các hủ tục, mê tín, dị đoan, dâm ô, đồi trụy, không phù hợp với thuần phong, mỹ tục của dân tộc; cung cấp, chia sẻ thông tin bịa đặt, gây hoang mang trong nhân dân, kích động bạo lực, tội ác, tệ nạn xã hội, đánh bạc hoặc phục vụ đánh bạc…

18 tài khoản xuyên tạc

Trước đó, Sở Thông tin và Truyền thông TP HCM đã xác định được 18 tài khoản mạng xã hội chủ động đăng tin không kiểm chứng về TP phong tỏa 14 ngày. Trong đó có 8 tài khoản đã chủ động tháo gỡ thông tin và xóa tài khoản sau khi báo chí đăng tải thông tin chính thức về việc thông tin nói trên là hoàn toàn bịa đặt. Có 5 tài khoản ở Quảng Trị, Đồng Nai, Bình Định vẫn chưa gỡ bỏ và 5 tài khoản ở nước ngoài.

PHAN ANH - PHẠM DŨNG