“Mỗi năm chúng ta xuất khẩu tới 1,7 triệu tấn cà phê thu về cho đất nước 3 tỉ đô la/năm nhưng tại sao người dân thì chưa uống được một ly cà phê chất lượng đúng nghĩa. Cà phê trộn thì phải công bố là cà phê trộn. Còn bột ngũ cốc có pha hương vị phụ gia cà phê thì phải nói rõ ra. Đã gọi là cà phê thì phải ra cà phê chứ…”. Bức xúc này của ông Nguyễn Tân Kỷ, Tổng giám đốc Vinacafe Biên Hòa, được nêu ra tại tọa đàm “Cà phê “bẩn”: Thực trạng và giải pháp” do Báo Tuổi Trẻ phối hợp với Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ người tiêu dùng VN (Vinastas) tổ chức ngày 20-7, thu hút đại diện các bộ, ngành tham gia như Y tế, Công thương, NN & PT NT.

Theo Vinastas, trong tháng 6 và 7-2016, Vinastas đã thực hiện khảo sát hàm lượng cafein trong 253 mẫu cà phê đen tại 4 tỉnh, thành phố, gồm: Hà Nội, TP HCM, Bình Dương và Sóc Trăng. Mẫu khảo sát được mua ngẫu nhiên tại các địa điểm kinh doanh cà phê khác nhau gồm: Cà phê quán (cửa hàng lịch sự); quán cà phê nhỏ (quán cóc); căn tin bệnh viện; cà phê vỉa hè và xe đẩy.


Cáckhách mời đang trao đổi ý kiến về việc nâng cao chất lượng cà phê hiện nay.

Cáckhách mời đang trao đổi ý kiến về việc nâng cao chất lượng cà phê hiện nay.

Kết quả phân tích cho thấy gần 1/3 lượng cà phê được tiêu thụ (30,04%) có hàm lượng cafein rất thấp, đặc biệt đáng báo động có 5 mẫu trong số đó hoàn toàn không có cafein. Điều này đồng nghĩa với việc nhiều người uống cà phê mà không có cà phê. Các mẫu này đều được tìm thấy từ các điểm bán quen thuộc hằng ngày là các quán cà phê vỉa hè, quán cóc và cà phê bệt. Trong khi đó, gần phân nửa (47,54%) trên tổng số các mẫu khảo sát mua tại xe đẩy, căn tin bệnh viện và vỉa hè cho thấy không phát hiện hàm lượng cafein hoặc có rất ít.

Theo ông Đinh Văn Mạnh, Phó Đội trưởng phòng 7 Cục cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường (Bộ Công an), từ năm 2012, qua thanh kiểm tra 20 doanh nghiệp, cơ sở… hoạt động sản xuất kinh doanh cà phê, công an đã bắt giữ khỏang 100 tấn cà phê không bảo đảm chất lựơng, xử phạt 1 tỉ đồng. Ba hành vi vi phạm của các cơ sở này gồm: Pha ngũ cốc (bắp, đậu nành, có cơ sở sử dụng 100% là đậu nành); sử dụng hóa chất, phụ gia thực phẩm không được phép sử dụng (hương vị không rõ nguồn gốc, xuất xứ); đóng cơ sở sản xuất nhỏ lẻ, làm thủ công, khu phố vắng vẻ ít ai để ý. Sản phẩm các đơn vị này cung cấp cho thị trường miền Tây, Campuchia và vỉa hè.

Tại tọa đàm, nhiều ý kiến cho rằng VN là cường quốc về sản lượng cà phê nhưng người tiêu dùng luôn lo lắng phập phồng khi sử dụng. Đó là điều nghịch lý. Trong ly cà phê có gì?. Cà phê làm từ đậu nành, bắp, tẩm ướp hương vị không rõ nguồn gốc. Nhiều người lo ngại cho sức khỏe người tiêu dùng do cà phê rang không đúng nhiệt độ sinh ra nhiều độc chất. Vì lợi nhuận, các chủ cơ sở sản xuất sử dụng hóa chất, phụ gia thực phẩm không rõ nguồn gốc bày bán tràn lan để pha trộn cà phê.

Theo ông Nguyễn Huy Quang, Vụ trưởng Pháp chế (Bộ Y tế), cơ quan chức năng cần xây dựng quy chuẩn cho sản phẩm cà phê đúng nghĩa, minh bạch thành phần có trong sản phẩm cà phê và tăng cường sự giám sát của cơ quan chức năng…

NGUYỄN THẠNH

Nguyễn Thạnh