Theo Reuters, ông Mugabe được xem là một anh hùng giải phóng của châu Phi nhưng cũng là vị tổng thống gây tranh cãi của Zimbabwe.

Hôm 6-9, Tổng thống Zimbabwe đương nhiệm Emmerson Mnangagwa viết trên mạng xã hội Twitter: "Mugabe là một biểu tượng của sự giải phóng, người ủng hộ hoà bình của châu Phi, đã cống hiến cả cuộc đời mình cho sự giải phóng và trao quyền cho người dân. Những đóng góp của ông cho lịch sử của quốc gia và lục địa chúng ta sẽ không bao giờ bị lãng quên. Cầu mong linh hồn ông được yên nghỉ ở nơi vĩnh hằng".

Trang tin ZimLive của Zimbabwe cho biết ông Mugabe qua đời vào sáng 6-9 tại một bệnh viện ở Singapore.

Cựu Tổng thống Zimbabwe Robert Mugabe qua đời ở tuổi 95 - Ảnh 1.

Ông Mugabe trong một bức ảnh chụp năm 2017. Ảnh: AP

Ông Mugabe đã lãnh đạo đất nước giành độc lập từ Anh. Nhưng trong gần 4 thập kỷ cầm quyền, nhà lãnh đạo này bị phương Tây xem là một nhân vật độc tài. Năm 1980, sau chiến dịch tranh cử bị ảnh hưởng bởi bạo lực và cáo buộc gian lận phiếu bầu, ông Mugabe tuyên thệ nhậm chức thủ tướng, sau đó đảm nhận vai trò mới là tổng thống.

Các chính sách của ông Mugabe đã khiến ​​nền kinh tế của Zimbabwe gặp khủng hoảng, dẫn đến việc phần lớn người dân rơi vào tình trạng nghèo đói do lạm phát và thiếu lương thực.

Cải cách ruộng đất được xem là di sản gây tranh cãi nhất của ông Mugabe. Khi mới lên nắm quyền, đa số đất nông nghiệp màu mỡ của Zimbabwe đều thuộc sở hữu của người da trắng – vốn chiếm chưa đến 1% dân số cả nước. 

Ông Mugabe bắt đầu đề ra luật để thay đổi điều này. Vào năm 2000, ông dẫn đầu nỗ lực "tái phân phối" đất của người trắng cho nông dân da đen mà không cần phải bồi thường.

Năm 2008, lạm phát ở Zimbabwe lên tới con số 500 tỉ %. Ông Mugabe cuối cùng bị lật đổ bởi chính lực lượng vũ trang của mình vào tháng 11-2017.

Phạm Nghĩa (Theo ABC, Reuters)