Lý giải về động thái gây tranh cãi này, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Heather Nauert cho rằng chính phủ các nước phương Tây đã hủy những thỏa thuận tiềm tàng trị giá nhiều tỉ USD với các công ty vũ khí Nga nên không cần phải có thêm biện pháp trừng phạt mới.

Tuy nhiên, những người chỉ trích cho rằng bước đi trên cho thấy chính quyền ông Donald Trump không sẵn sàng cứng rắn với hành vi "gây hấn" của Nga giữa lúc có những cảnh báo Moscow sẽ tiếp tục "ngựa quen đường cũ".

Trả lời phỏng vấn đài BBC hôm 29-1, Giám đốc Cơ quan Tình báo trung ương Mỹ (CIA) Mike Pompeo cho biết ông không nhận thấy sự giảm bớt hoạt động của Nga và lo ngại nước này tìm cách làm gián đoạn "các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ" vào tháng 11 tới.

Mỹ vừa đánh vừa xoa Nga? - Ảnh 1.

Thủ tướng Dmitry Medvedev (phải), người có tên trong danh sách mới được Mỹ công bố, và Tổng thống Vladimir Putin của Nga Ảnh: REUTERS

Theo đạo luật được ông Donald Trump miễn cưỡng ký ban hành hồi tháng 8-2017, hôm 29-1 là thời hạn chót để Washington trừng phạt bất kỳ ai có quan hệ làm ăn đáng kể với lĩnh vực quốc phòng, tình báo Nga.

Ngày này cũng là hạn chót để Bộ Tài chính Mỹ công bố danh sách những nhân vật bị xem là có quan hệ gần gũi với chính quyền Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ngay trước nửa đêm 29-1 (giờ địa phương), bộ này đã công bố danh sách gồm 114 chính khách cấp cao và 96 doanh nhân Nga có tài sản từ 1 tỉ USD trở lên nhưng nhấn mạnh đây không phải là danh sách trừng phạt.

Điều này có nghĩa những nhân vật bị nêu tên trong cái gọi là "danh sách Putin" này, trong đó có toàn bộ chính phủ Nga, không đối mặt các biện pháp trừng phạt tức thì, như phong tỏa tài sản hoặc cấm nhập cảnh Mỹ. Theo đài BBC, một số người, nhất là giới tài phiệt, có thể thở phào nhẹ nhõm nhưng trong lòng không khỏi lo lắng về nguy cơ trở thành mục tiêu bị trừng phạt sau này.

Nga lập tức cảnh báo việc công bố danh sách có thể "làm tổn hại quan hệ song phương" và dẫn đến "những hậu quả rất nghiêm trọng". Ông Aleksey Chepa, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại của Duma Quốc gia (Hạ viện) Nga, nhận định với hãng tin RIA Novosti rằng đây rõ ràng là bước đi dẫn đến sự leo thang căng thẳng hơn nữa trong lúc thượng nghị sĩ Vladimir Dzhabarov gọi danh sách trên gần như đồng nghĩa với sự tan vỡ hoàn toàn trong quan hệ Moscow - Washington. 

Hoàng Phương