Bộ trưởng Ngoại giao Úc Marise Payne và Bộ trưởng Quốc phòng Peter Dutton đã gặp 2 người đồng cấp Antony Blinken và Lloyd Austin của Mỹ vào sáng 17-9 (giờ địa phương) để đàm phán về Tham vấn Bộ trưởng Úc - Mỹ (AUSMIN). 

Tại đây, 2 bên đã ký kết 1 hiệp ước lịch sử để chia sẻ công nghệ tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân dưới sự bảo trợ của một liên minh mới được gọi là AUKUS (bao gồm Mỹ - Anh - Úc).

Ông Dutton cho biết ông mong muốn tăng cường luân chuyển binh sĩ và các hoạt động hợp tác quân sự khác giữa hai nước, bao gồm hợp tác về tên lửa.

Đáp lại, Bộ trưởng Austin nói việc tăng quân số của Mỹ tại Úc là một cơ hội thú vị. Được biết, Mỹ đã luân chuyển 2.500 lính thủy đánh bộ qua Darwin theo một thỏa thuận năm 2011 với chính phủ của cựu Thủ tướng Úc Julia Gillard.

Úc mở đường cho Mỹ tăng quân, hợp tác tên lửa - Ảnh 1.

Bộ trưởng Ngoại giao Úc Marise Payne (phải) và Bộ trưởng Quốc phòng Dutton trong cuộc họp báo ngày 17-9 với Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin. Ảnh: AP

Thủ tướng Úc Scott Morrison đã tăng cường hợp tác hơn với Mỹ khi ông chuẩn bị tới Washington để hội đàm với Tổng thống Mỹ Joe Biden.

“Rõ ràng là chúng tôi đang tiếp tục làm việc để tìm ra cách để có thể hợp tác nhiều hơn nữa, không chỉ trên đất liền mà cả trong hàng hải và hàng không. Chúng tôi đang thảo luận về các cuộc tập trận chung và cách thức chúng tôi hợp tác tất cả các lĩnh vực đó" - ông Morrison nói với đài ABC hôm 16-9.

Theo tờ The West Australian, Nhà Trắng cũng sẽ chủ trì cuộc họp trực tiếp đầu tiên của nhóm Quad (Bộ tứ) gồm Úc, Mỹ, Ấn Độ và Nhật Bản. Ông Morrison nói ông không cho rằng chiến lược và việc đẩy mạnh chi tiêu quân sự của Úc sẽ chọc giận Trung Quốc và khiến nước này áp dụng các biện pháp trừng phạt thương mại hoặc những biện pháp khác.

Thông báo chính thức của AUSMIN bày tỏ quan ngại về "các yêu sách hàng hải rộng lớn mà không có cơ sở pháp lý của Trung Quốc ở biển Đông".

Đáp lại, đại sứ quán Trung Quốc tại Canberra tuyên bố Mỹ và Úc đang đang đưa ra "những cáo buộc vô căn cứ và nhận xét sai lầm chống lại Trung Quốc về các vấn đề liên quan đến biển Đông, Tân Cương, Hồng Kông, Đài Loan và các vấn đề khác liên quan đến Trung Quốc".

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên lên án hành động xuất khẩu công nghệ hạt nhân của Mỹ và Anh là "vô trách nhiệm".

Bảo Hạnh