Những tấn bi kịch

Bà Phạm Thị Thu Hằng, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ (CTĐ) huyện Bến Lức, cho biết: “Người mắc bệnh teo cơ, nhón gót ở huyện Bến Lức nhiều lắm. Có thể nói, mỗi gia đình có người mắc bệnh là một tấn bi kịch”.

Hoàn cảnh thương tâm

Theo Hội CTĐ Bến Lức, huyện này hiện có 679 trường hợp có các triệu chứng teo cơ, nhón gót, bại liệt, phần lớn là trẻ em và thanh thiếu niên. Loại trừ những trường hợp nghi nhiễm chất độc da cam, huyện còn lại 403 người bị tổn thương cơ vận động. Những người bị tổn thương cơ vận động lúc đầu là khoèo tay, khoèo chân, đi đứng không bình thường, vài năm sau bị liệt nằm một chỗ, người nhỏ dần. Có những đứa trẻ khi nhiễm bệnh cân nặng gần 30 kg, sau một thời gian ngắn chỉ còn lại một nửa trọng lượng so với trước. Có những đứa trẻ khi bị chạm vào người thì lên cơn co giật...

Bà Hằng cho biết, con số trên chưa đầy đủ, vì nó chỉ được tập hợp vào năm 2004, làm trong một thời gian ngắn. Trong năm đó, Bến Lức có 54 đứa trẻ tổn thương cơ vận động được phẫu thuật, giảm bớt phần nào sự đau khổ cho bản thân.

Theo chân chị Hằng, chúng tôi đến xã An Thạnh, nơi chỉ cách thị trấn Bến Lức một con sông nhỏ, nhưng đời sống người dân ở đây còn nhiều khó khăn. Nhà cửa phần lớn là tạm bợ, ngay cả những căn nhà tường cấp 4 cũng thể hiện rõ người chủ phải xây dựng dần trong nhiều năm mới xong. Ấp 5 và ấp 6 của xã An Thạnh, tiếp giáp rừng tràm Bà Vụ - nơi tự do bắn phá của địch trong chiến tranh - có 12 đứa trẻ teo cơ, nhón gót mà gia đình không còn khả năng chữa trị. Trong số này có gần một nửa cuộc sống được đếm từng ngày. Chẳng hạn cháu Nguyễn Thị Yến, con anh Nguyễn Văn Trân, năm nay gần 20 tuổi nhưng trông như đứa trẻ 7-8 tuổi. Cách nay không lâu, cháu Yến còn ngồi được xe lăn, nhận biết được người thân. Còn bây giờ, cháu sống đời sống thực vật. Đâu chỉ có thế, anh Trân còn có đứa con gái thứ hai, cháu Nguyễn Thị Huệ, năm nay 14 tuổi mắc phải chứng bệnh teo cơ, nhón gót, gầy nhom. Mới năm trước, cháu tròn trịa, nói năng dễ dàng, nhưng bây giờ tay chân run rẩy, chỉ nói từng tiếng một. Ngoài hai đứa con, anh Trân còn phải nuôi người cha mù lòa, tàn tật, bệnh hoạn suốt 37 năm qua. Kinh tế gia đình khánh kiệt, vợ chồng anh Trân đành phó mặc cho số phận.

Vợ anh Nguyễn Văn Trân (giữa) và hai đứa con bị bệnh

Do chất độc hóa học?

Khi tiễn chân chúng tôi, anh Trân nói: “Gia đình tôi lâm vào thảm cảnh này có thể do uống nước hố bom rừng tràm Bà Vụ vì trong đó còn chất độc hóa học. Dù chiến tranh đã đi qua nhưng di họa của chúng thật đáng sợ”. Tiếp lời anh Trân, một cán bộ xã An Thạnh đi cùng chúng tôi cho biết: “Nếu tính riêng khu vực rừng tràm Bà Vụ có đến 25 trường hợp trẻ em mắc bệnh teo cơ, nhón gót rồi bại liệt. Trong đó xã Tân Hòa 13 trường hợp, phần còn lại là của hai ấp 5 và ấp 6 của xã An Thạnh”.

Chúng tôi đến thăm gia đình anh Nguyễn Văn Tư, ngụ tại ấp 2, xã An Thạnh và được biết cả nhà anh lâm vào bệnh tật sau khi đến tràm Bà Vụ vỡ đất và thường dùng nước ở hố bom. Suốt 11 năm nay, anh bị teo hai cơ chân, nằm liệt một chỗ. Cả ba đứa con của anh cũng có dấu hiệu tương tự, nặng nhất là cháu Nguyễn Thị Thu Thảo, năm nay 15 tuổi. Lúc mới sinh, cháu bình thường như những đứa trẻ khác, nhưng đến năm 9 tuổi, cháu có dấu hiệu đi đứng không bình thường, cơ chân, cơ tay teo dần, nay muốn di chuyển phải bò, lết. Cháu không nói được kể từ khi mắc bệnh. Do nhà quá nghèo, cháu Thảo không được chạy chữa đến nơi đến chốn. Tuy sức khỏe không tốt, nhưng hai đứa con trai của anh là Nguyễn Văn Nh. và Nguyễn Văn N. đều học rất tốt, năm nào cũng đạt danh hiệu học sinh xuất sắc, nhưng bây giờ phải bỏ học tìm kế sinh nhai.

Theo bà Nguyễn Anh Thư, Phó Chủ tịch UBND xã An Thạnh, đồng cảm với ý kiến cho rằng 42 đứa trẻ ở địa phương này bị teo cơ, nhón gót là do ảnh hưởng chất độc trong cuộc chiến tranh đã qua. Không chỉ có xã An Thạnh, mà các xã nằm dọc sông Bến Lức, sông Vàm Cỏ Đông như Thạnh Lợi, Thanh Phú, Tân Hòa, Bình Đức, Lương Hòa, Lương Bình đều bị ảnh hưởng tương tự. Chị cũng thừa nhận, trong thời gian qua, chính quyền địa phương chưa giúp được nhiều cho những đứa trẻ bất hạnh do di họa chiến tranh. Đơn giản là ngân sách xã hãy còn khó khăn, mọi sự giúp đỡ người bệnh đều thông qua cuộc vận động tương thân tương ái của người dân trong xã.