Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng cho rằng trong bối cảnh diễn biến kinh tế khó lường, TP HCM là địa phương bị ảnh hưởng nhưng bằng sự năng động, sáng tạo, đoàn kết và trí tuệ, Đảng bộ TP đã lãnh đạo nhân dân vững vàng vượt qua khó khăn, đạt được những thành tựu quan trọng. Nổi bật là giữ vững vai trò đầu tàu của nền kinh tế. Tăng trưởng kinh tế TP gắn liền với phát triển kinh tế, đã hoàn thành cơ bản chương trình giảm nghèo rất ấn tượng. Luôn quan tâm giữ vững chính trị xã hội. Kết cấu hạ tầng dần dần hình thành là một đô thị hiện đại.

“Đây là những kết quả to lớn và quan trọng, góp phần cho những thành tựu có ý nghĩa trong công cuộc 30 năm đổi mới của đất nước” – Tổng Bí thư nhấn mạnh.

Tuy nhiên, theo Tổng Bí thư, tăng trưởng kinh tế của TP chưa tương xứng tiềm năng, kết cấu hạ tầng còn tình trạng quá tải; phát triển văn hóa chưa tương xứng; hệ thống chính trị có mặt chưa đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ... Tổng Bí thư đề nghị Đại hội phải tập trung làm rõ những hạn chế này.

Theo Tổng Bí thư, xây dựng TP HCM có chất lượng sống tốt, văn minh, hiện đại, nghĩa tình; có vai trò động lực trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; sớm trở thành một trong những trung tâm lớn về kinh tế, tài chính, thương mại, khoa học - công nghệ của khu vực Đông Nam Á,... là nhiệm vụ nặng nề nhưng cũng rất vẻ vang của TP HCM.

Đảng bộ và nhân dân TP phải ý thức sâu sắc về vị trí quan trọng của mình để không ngừng sáng tạo, năng động, vươn lên, thực hiện thắng lợi các mục tiêu đã đề ra.

Trong thời gian tới, Tổng Bí thư yêu cầu TP làm tốt công tác quy hoạch, quy hoạch đồng bộ, giải quyết cơ bản tình trạng ùn tắc giao thông, chống ngập nước. Đổi mới và nâng cao toàn diện chất lượng nguồn nhân lực.

Cùng với việc thảo luận các văn kiện, Tổng Bí thư đề nghị Đại hội có nhiệm vụ quan trọng là bầu Ban Chấp hành Đảng bộ TP nhiệm kỳ 2015 - 2020 và bầu Đoàn Đại biểu của Đảng bộ dự Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng.

"Tôi mong rằng, với tinh thần trách nhiệm cao, Đại hội sẽ sáng suốt lựa chọn bầu được Ban Chấp hành Đảng bộ khoá tới đủ mạnh, tiêu biểu cho trí tuệ, phẩm chất và năng lực, với một cơ cấu hợp lý, bảo đảm tính liên tục, kế thừa trong đội ngũ cán bộ lãnh đạo, được Đảng bộ và nhân dân tín nhiệm. Đại hội cũng sẽ bầu được những đồng chí tiêu biểu" - Tổng Bí thư nói.

Cuối cùng, theo Tổng Bí thư, TP HCM có bề dày lịch sử và truyền thống cách mạng vẻ vang. Những cống hiến của TP cho đất nước, cho sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc là rất to lớn.

Đảng, Nhà nước và nhân dân cả nước luôn tự hào về TP HCM và đang hướng về Đại hội của Đảng bộ Thành phố với niềm tin yêu sâu sắc, mong muốn Thành phố không ngừng phát triển nhanh, bền vững; Đảng bộ Thành phố ngày càng trong sạch, vững mạnh.

Tôi tin tưởng chắc chắn rằng, Đại hội chúng ta với tinh thần "vì cả nước, cùng cả nước", tập trung trí tuệ, phát huy truyền thống năng động, sáng tạo, tiếp tục đóng góp ý kiến để có những quyết định đúng đắn về phát triển Thành phố trong thời kỳ mới, xây dựng TP HCM ngày càng phồn vinh, văn minh, hiện đại; mãi mãi xứng đáng là Thành phố mang tên Bác Hồ kính yêu, Thành phố Anh hùng, Thành đồng của Tổ quốc.

Trước đó, đúng 8 giờ cùng ngày, Đại hội Đại biểu Đảng bộ TP HCM lần thứ X (nhiệm kỳ 2015-2020) đã chính thức khai mạc với sự tham dự của 444 đại biểu đại diện cho hơn 200.000 đảng viên của Đảng bộ.

Ngoài Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đến dự và chỉ đạo đại hội, còn có rất nhiều đồng chí lãnh đạo cấp cao của Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã đến dự đại hội, như: nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu, Nông Đức Mạnh; nguyên Chủ tịch nước Trần Đức Lương, Nguyễn Minh Triết; nguyên Thủ tướng Chính phủ Phan Văn Khải; nguyên Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Văn An; Bí thư Thành ủy TP Hà Nội Phạm Quang Nghị; Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Bình Minh; ông Trần Quốc Hương, cán bộ lão thành cách mạng.

Một trong những nhiệm vụ quan trọng của Đại hội lần này là thảo luận và đề ra các giải pháp để xây dựng TP HCM có chất lượng sống tốt, văn minh, hiện đại, nghĩa tình; có vai trò động lực trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; sớm trở thành một trong những trung tâm lớn về kinh tế, tài chính, thương mại, khoa học - công nghệ của khu vực Đông Nam Á.

Các đại biểu biểu quyết thông qua chương trình đại hội (Ảnh do Ban Tuyên giáo Thành ủy TP HCM cung cấp)

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đến tham dự  và chỉ đạo đại hội

Phát biểu khai mạc Đại hội, Chủ tịch Lê Hoàng Quân cho biết Đại hội diễn ra trong không khí cả nước hướng về Đại hội XII của Đảng.

Theo ông Quân, trong 5 năm qua, mặc dù tình hình thế giới và khu vực có nhiều chuyển biến phức tạp. Khủng hoảng tài chính và suy thoái kinh tế toàn cầu; kinh tế thế giới phục hồi chậm, diễn biến rất phức tạp trên biển Đông. Những hạn chế, yếu kém vốn có của nền kinh tế, cùng những khó khăn mới phát sinh đã ảnh hưởng đến sự phát triển TP nhưng với  truyền thống kiên cường, đoàn kết, năng động, sáng tạo và kinh nghiệm qua 30 năm thực hiện đường lối đổi mới, Đảng bộ, chính quyền TP đã bám sát thực tiễn, phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và nhân dân đã hoàn thành cơ bản các mục tiêu, nhiệm vụ giai đoạn 2010-2015.

Các đại biểu đang thực hiện nghi lễ chào cờ khai mạc đại hội

Ông Quân nhiệt liệt biểu dương các ngành các cấp, sự năng động, sáng tạo của các tầng lớp đã tạo nên những thành tựu quan trong trong nhiệm kỳ 2010-2015.

Ông Quân cho biết Đại hội lần này có nhiệm vụ rất quan trọng trong việc phát huy trí tuệ góp ý cho Đại hội XII của Đảng; bầu chọn những đại biểu có đức có tài, có phẩm chất chính trị, đạo đức, có trí tuệ, có mối quan hệ mật thiết với nhân dân vào Ban Chấp hành Đảng bộ nhiệm kỳ 2015-2020, đủ sức lãnh đạo thực hiện thắng lợi các chỉ tiêu Đại hội lần này cũng như bầu đại biểu dự Đại hội lần thứ XII của Đảng.

Để hoàn thành trọng trách trên, ông Quân yêu cầu mỗi đại biểu phải phát huy tinh thần tự giác, nghiêm túc, tập trung trí tuệ để Đại hội thành công.

Tiếp theo, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Thành ủy TP HCM Nguyễn Hữu Nhân đã báo cáo kết quả thẩm tra tư cách đại biểu. 67 đảng bộ quận, huyện, cấp trên cơ sở trực thuộc thành ủy đã tổ chức đại hội đảm bảo như quy định của Đảng. 445 đại biểu được triệu tập; trong đó 65 đại biểu đương nhiên và 380 đại biểu được bầu từ Đại hội đảng bộ các quận huyện và đảng ủy cấp trên cơ sở trực thuộc Thành ủy.

100% đại biểu đồng ý với kết quả thẩm tra tư cách đại biểu.

Bí thư Thành ủy TP Lê Thanh Hải thay mặt Đoàn Chủ tịch trình các văn kiện của Đại hội đại biểu Đảng bộ TP lần thứ X, nhiệm kỳ 2015-2020.

Bí thư Thành ủy TP Lê Thanh Hải thay mặt Đoàn Chủ tịch trình các văn kiện của Đại hội đại biểu Đảng bộ TP lần thứ X, nhiệm kỳ 2015-2020.

Theo ông Hải, một trong những nhiệm vụ quan trọng của Đại hội lần này là thảo luận và đề ra các giải pháp để xây dựng TP HCM có chất lượng sống tốt, văn minh, hiện đại, nghĩa tình; có vai trò động lực trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; sớm trở thành một trong những trung tâm lớn về kinh tế, tài chính, thương mại, khoa học - công nghệ của khu vực Đông Nam Á.

Báo cáo về tình hình thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ IX, ông Hải nhấn mạnh kinh tế TP trong nhiệm kỳ IX tăng trưởng khá cao. Tổng sản phẩm nội địa (GDP) tăng, bình quân 9,6%/năm, gấp 1,66 lần mức tăng bình quân cả nước.

Từ năm 2013, GDP năm sau tăng cao hơn năm trước. Chỉ số giá tiêu dùng được kiểm soát tốt. Đóng góp thu ngân sách của TP vào cả nước năm sau cao hơn năm trước, vượt dự toán hàng năm, tăng gấp 2 lần giai đoạn 2006-2010. Năm 2011 đóng góp hơn 27% ngân sách Nhà nước, năm 2014 tăng lên 30%, đã góp phần cùng cả nước ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm an sinh xã hội.

Nhất là GDP bình quân đầu người tăng 12%/năm, đến cuối năm 2015 ước đạt 5.538 USD/người, vượt kế hoạch đề ra là 4.800 USD. Vai trò và vị trí của TP về kinh tế đối với cả nước ngày càng khẳng định. Tỷ trọng kinh tế TP trong nền kinh tế đất nước ngày càng cao, từ 18,3% năm 2011 tăng lên 21,5% năm 2014.

Đáng chú ý, chất lượng tăng trưởng kinh tế từng bước được nâng cao thông qua chỉ số ICOR ngày càng giảm, bình quân giai đoạn 2011-2015 ước đạt 3,56. Năng lực cạnh tranh được cải thiện. Đóng góp của yếu tố năng suất tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng kinh tế ngày càng tăng, giai đoạn 2011-2015 đạt 33,1%, cao gấp đôi so với giai đoạn 2006-2010.

Tăng trưởng kinh tế giảm phụ thuộc vào vốn đầu tư xã hội; cơ cấu kinh tế chuyển dịch tích cực, đúng định hướng dịch vụ, công nghiệp, nông nghiệp (59,9%-39,2%-0,9%), nhất là chuyển dịch cơ cấu kinh tế nội ngành, tăng dần tỷ trọng các ngành dịch vụ có giá trị gia tăng cao, 4 ngành công nghiệp trọng yếu, phát triển nông nghiệp đô thị.

Môi trường đầu tư, kinh doanh được cải thiện; thực hiện nhiều chính sách thu hút các thành phần kinh tế đầu tư vào các ngành, lĩnh vực kinh tế phù hợp chiến lược và quy hoạch phát triển TP, chú trọng công nghệ cao và các ngành công nghiệp trọng yếu. Tổng vốn đầu tư xã hội tăng, hiệu quả đầu tư ngày càng nâng cao. Giai đoạn 2006-2010 một đồng vốn ngân sách thu hút 8,5 đồng vốn xã hội thì đến giai đoạn 2011-2015 đã thu hút trên 12,5 đồng.

Bên cạnh sự phát triển năng động của nền kinh tế, trong 5 năm qua, TP HCM đã không ngừng chăm lo, cải thiện và nâng cao đời sống vật chất, văn hóa tinh thần của nhân dân. Khoảng cách thu nhập giữa thành thị và nông thôn ngày càng thu hẹp. Năm 2010, thu nhập bình quân đầu người ở thành thị là 28,32 triệu đồng/người/năm, cao gấp 1,5 lần so với nông thôn thì đến cuối năm 2014 chỉ còn cao gấp 1,27 lần.

Về thực hiện Chỉ thị 03 của Bộ Chính trị về tiếp tục đẩy mạnh việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, ông Hải cho biết đã tạo ra nhận thức sâu sắc trong đảng viên và người đứng đầu. Các đơn vị đã xây dựng chuẩn mực đạo đức Hồ Chí Minh gắn với chuẩn mực của ngành, nghề các đơn vị. Năng lực lãnh đạo của cơ sở đảng được cũng cố, chất lượng đảng viên được nâng lên.

Nói về công tác dân vận, ông Hải cho hay công tác dân vận của hệ thống chính trị tiếp tục đổi mới về nội dung, phương thức. Công tác này của chính quyền được chú trọng hơn, ngày càng sâu sát và gắn bó với Nhân dân; các cấp ủy đảng, chính quyền tăng cường tiếp xúc, lắng nghe, đối thoại với Nhân dân các giới, tiếp thu hiến kế, kiến nghị, kịp thời điều chỉnh, bổ sung chủ trương, chính sách, thấu hiểu và giải quyết thấu tình, đạt lý những bức xúc, nguyện vọng chính đáng, hợp pháp của nhân dân.

Các đại biểu xem triễn lãm công nghiệp công nghệ cao của TP HCM trong giờ giải lao đại hội

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu nghe lãnh đạo TP giới thiệu sản phẩm công nghệ cao

Bên cạnh những thành tựu đạt được trong nhiệm kỳ 2010-2015, ông Hải cũng thẳn thắng chỉ ra những hạn chế. Đó là tăng trưởng kinh tế không đạt chỉ tiêu Nghị quyết, thấp hơn nhiệm kỳ trước , chưa bền vững, chưa tương xứng với tiềm năng của thành phố, chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh trong điều kiện hội nhập chưa cao.

Quy hoạch, quản lý đô thị và phát triển kết cấu hạ tầng đô thị chưa đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - văn hóa, cải thiện dân sinh và bảo vệ môi trường.

Chất lượng giáo dục - đào tạo và nguồn nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu phát triển và hội nhập quốc tế; khoa học - công nghệ chưa thật sự là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - văn hóa - xã hội; khắc phục một số vấn đề bức xúc trên lĩnh vực văn hóa - xã hội còn chậm.

Tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội còn diễn biến phức tạp; một số nơi, lĩnh vực còn tiềm ẩn yếu tố có thể gây bất ổn, bức xúc trong nhân dân.

Lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện 6 chương trình đột phá có nhiệm vụ triển khai chậm, có chương trình hiệu quả chưa cao.

Kết quả công tác xây dựng Đảng một số mặt, một số nơi còn hạn chế; hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước trên một số lĩnh vực còn thiếu trách nhiệm với Nhân dân; việc phát huy sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị và Nhân dân còn thiếu chiều sâu; hệ thống chính trị có mặt chưa đáp ứng kịp yêu cầu, nhiệm vụ trong giai đoạn mới; đổi mới phương thức lãnh đạo của cấp ủy đối với hệ thống chính trị chưa đáp ứng với yêu cầu, nhiệm vụ.

Về mục tiêu, nhiệm vụ phát triển TP, xây dựng Đảng bộ và hệ thống chính trị TP giai đoạn 2015-2020, ông Hải cho biết mục tiêu tổng quát là Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân thành phố kiên định mục tiêu xã hội chủ nghĩa, ra sức phát huy truyền thống vẻ vang “Xây dựng Đảng bộ thành phố thật trong sạch, vững mạnh; tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước; không ngừng đổi mới, năng động, sáng tạo, giữ vững ổn định chính trị - xã hội; nâng cao chất lượng tăng trưởng và năng lực cạnh tranh của kinh tế thành phố, xây dựng con người, thực hiện tiến bộ, công bằng xã hội, bảo vệ môi trường; nâng cao phúc lợi xã hội và chất lượng cuộc sống của nhân dân.

Theo đó, theo ông Hải, các chỉ tiêu chủ yếu của nhiệm kỳ 2015-2020 gồm:

1. Tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm nội địa trên địa bàn thành phố (GRDP) bình quân hàng năm từ  8% - 8,5% (tính theo GDP thì tăng hơn 1,5 lần mức tăng trưởng GDP bình quân của cả nước), chuyển dịch cơ cấu theo định hướng dịch vụ, công nghiệp - xây dựng, nông - lâm nghiệp và thủy sản; trong đó tỷ trọng của dịch vụ trong GRDP đến năm 2020 chiếm từ 56% đến 58%.

2. Tỷ trọng đóng góp của yếu tố năng suất tổng hợp (TFP) vào GRDP bình quân hàng năm từ 35% trở lên.

3. Tổng vốn đầu tư xã hội chiếm bình quân khoảng 30% GRDP.

4. GRDP bình quân đầu người đến cuối năm 2020 đạt 9.800 USD.

5. Đến năm 2020, tỷ lệ lao động đang làm việc đã qua đào tạo nghề đạt 85% trong tổng số lao động làm việc.

6. Trong 5 năm, tạo việc làm mới cho 625.000 lao động (bình quân 125.000/lao động/năm), tỷ lệ thất nghiệp đô thị dưới 4,5%.

7. Đến cuối năm 2020, thu nhập bình quân đầu người của hộ nghèo tăng so với đầu năm 2011 là 3,5 lần; giảm tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn chương trình “Giảm nghèo bền vững” giai đoạn 2016 - 2020 bình quân 1%/năm.

8. Đến cuối năm 2020, đảm bảo nước sạch cho 100% hộ dân.

9. Đến cuối năm 2020, tổng diện tích nhà ở xây dựng mới đạt 40 triệu m2 và diện tích nhà ở bình quân đầu người đạt 19,8 m2/người.

10. Đến cuối năm 2020, đạt 300 phòng học/10.000 dân trong độ tuổi đi học (từ 3 tuổi đến 18 tuổi).

11. Đến cuối năm 2020, đạt tỷ lệ 20 bác sĩ/10.000 dân, 42 giường bệnh đạt chuẩn quốc gia/10.000 dân.

12. Đến cuối năm 2020, xử lý chất thải y tế và nước thải công nghiệp đạt 100%.

13. Tỷ lệ tổ chức cơ sở đảng đạt trong sạch vững mạnh năm sau cao hơn năm trước theo hướng ngày càng thực chất hơn; kéo giảm tỷ lệ tổ chức cơ sở đảng yếu kém xuống dưới 0,5%/năm.

14. Về năng lực quản lý của bộ máy chính quyền, phấn đấu thành phố trong nhóm 5 địa phương dẫn đầu cả nước về xếp hạng chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh (PAPI), chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI), chỉ số cải cách hành chính (PAR-index).

Để thực hiện mục tiêu, chỉ tiêu nhiệm kỳ 2015-2020, ông Hải cho biết Đại hội đại biểu Đảng bộ TP lần thứ X đã đề ra 13 nhóm nhiệm vụ và giải pháp. Đó là tạo sự đột phá trong nâng cao chất lượng tăng trưởng và năng lực cạnh tranh. Phát triển đô thị bền vững, xây dựng kết cấu hạ tầng đồng bộ. Đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục - đào tạo. Phát triển, ứng dụng mạnh mẽ khoa học - công nghệ thật sự là động lực phát triển kinh tế - xã hội. Phát triển văn hóa, xây dựng con người.

Phát triển y tế, thể dục - thể thao. Đảm bảo an sinh xã hội và phúc lợi xã hội. Giữ vững ổn định chính trị - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh vững chắc. Nâng cao hiệu quả hoạt động đối ngoại, chủ động hội nhập quốc tế. Tiếp tục đổi mới, nâng cao hơn nữa hiệu quả công tác dân vận, tăng cường mối quan hệ máu thịt giữa Đảng bộ với nhân dân; phát huy dân chủ, kỷ cương và sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Xây dựng chính quyền hiệu lực, hiệu quả. Xây dựng Đảng bộ TP thật trong sạch, vững mạnh, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức đảng, chất lượng cán bộ, đảng viên. Nhóm nhiệm vụ và giải pháp thứ 13 là 7 chương trình đột phá.

Chiều nay, Đại hội sẽ nghe báo cáo kiểm điểm sự lãnh đạo, chỉ đạo của Thành ủy khóa IX. Sau đó, Đại hội sẽ tiến hành thảo luận tổ về dự thảo các văn kiện trình Đại hội XII của Đảng.

Bài: Phan Anh - Ảnh: Hoàng Triều