Liên quan vụ nhiều doanh nghiệp (DN) trúng các gói thầu cung cấp gạo nhập kho dự trữ quốc gia năm 2020 (lần 1) nhưng "xù" hợp đồng sau đó lại tiếp tục tham gia đấu thầu lần 2 và trúng thầu, ông Đỗ Việt Đức, Tổng Cục trưởng Tổng cục Dự trữ nhà nước, thừa nhận pháp luật hiện hành chưa có chế tài cụ thể.

Trước đó, Cục Dự trữ nhà nước khu vực Nam Tây Nguyên (Tổng cục Dự trữ nhà nước - Bộ Tài chính) vừa thông báo kết quả lựa chọn nhà thầu các gói thầu cung cấp gạo nhập kho dự trữ quốc gia năm 2020. Tuy nhiên, DN trúng thầu đều là những cái tên quen thuộc bởi đã từng "xù" không cung cấp gạo ở đợt đấu thầu lần 1 như Công ty TNHH Phát Tài, Công ty CP Mỹ Tường, Công ty Lương thực Hà Tĩnh...

Theo ông Đức, việc các DN từng "xù" hợp đồng nhưng tiếp tục tham gia đấu thầu cung cấp gạo dự trữ là vấn đề mà Tổng cục Dự trữ nhà nước đã thấy. Tuy nhiên, hiện không có quy định cấm các DN này tham gia đấu thầu dù đã từng "xù" hợp đồng.

Để hạn chế tình trạng DN "xù" hợp đồng, Tổng cục Dự trữ nhà nước đã chỉ đạo các Cục Dự trữ nhà nước khu vực nâng cao biện pháp ràng buộc với các nhà thầu khi tham gia thầu bằng việc nâng mức bảo lãnh dự thầu từ 1,5% lên mức tối đa là 3% theo quy định hiện hành.

Bên cạnh đó, ông Đức cho rằng cần xem xét trên khía cạnh của Luật Dự trữ quốc gia đối với hành vi từ chối ký hợp đồng, không cung cấp hàng hóa dù đã trúng thầu. Đây không chỉ là vấn đề giữa nhà thầu - bên mời thầu mà còn là hành vi cản trở hoạt động dự trữ quốc gia, được quy định tại điều 22 Luật Dự trữ quốc gia.

Do đó, đại diện cơ quan dự trữ nhà nước kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, sửa đổi các quy định để xử lý các đơn vị trúng thầu nhưng từ chối ký hợp đồng cung cấp hàng dự trữ.

Về lâu dài, cần sửa đổi các quy định về đấu thầu, đấu thầu hàng dự trữ quốc gia, trong đó có mặt hàng gạo để bảo đảm an ninh lương thực cũng như trong trường hợp yêu cầu cấp bách. "Phải sửa đổi, bổ sung Luật Đấu thầu theo hướng tăng bảo đảm dự thầu và bảo đảm thực hiện hợp đồng đối với các gói thầu cung cấp mặt hàng dự trữ quốc gia" - ông Đỗ Việt Đức nhấn mạnh.

Ông Đức cũng cho biết đã chỉ đạo các Cục Dự trữ nhà nước khu vực chấn chỉnh công tác đấu thầu mua gạo, tuân thủ nghiêm quy định của pháp luật về đấu thầu; tổ chức đấu thầu qua hệ thống mạng đấu thầu quốc gia để hạn chế tiêu cực, tạo điều kiện cho nhà thầu tiếp cận hồ sơ mời thầu nhanh chóng, giảm chi phí. 

MINH CHIẾN