Thanh tra Chính phủ (TTCP) vừa có báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết luận thanh tra của Thanh tra Chính phủ về việc thực hiện dự án đầu tư xây dựng khách sạn cao cấp, thương mại, dịch vụ, căn hộ cho thuê tại số 8-12 Lê Duẩn, quận 1, TP HCM.

Giao đất không đấu thầu

Theo kết luận thanh tra, khu đất tại số 8 - 12 đường Lê Duẩn có tổng diện tích hơn 4.896 m2. Sau khi 2 khu đất này được xác lập quyền sở hữu Nhà nước, Công ty Quản lý kinh doanh nhà thành phố tiếp tục quản lý và ký hợp đồng cho thuê nhà, đất với 4 đơn vị thuộc Bộ Công Thương là Công ty CP Thiết bị phụ tùng Sài Gòn, Công ty CP Kim khí TP, Công ty CP Hóa chất vật liệu điện TP và Công ty Cổ phần Vận tải xăng dầu thuê sử dụng làm trụ sở.

Nhiều sai phạm khi thực hiện dự án tại khu “đất vàng” 4.896 m2 ở trung tâm TP HCM - Ảnh 1.

Khu đất "vàng" tại đường Lê Duẩn đang được tận dụng làm bãi trông giữ xe - Ảnh: Hoàng Triều

Nhiều sai phạm khi thực hiện dự án tại khu “đất vàng” 4.896 m2 ở trung tâm TP HCM - Ảnh 2.

Đến năm 2010, theo đề nghị của Bộ Công Thương, UBND TP đồng ý lập Công ty Cổ phần Đầu tư Lavenue gồm các cổ đông là Công ty TNHH MTV Quản lý kinh doanh nhà TP và 4 công ty của Bộ Công Thương góp vốn để thực hiện dự án, mỗi phía 50%. Tuy nhiên, sau đó, UBND TP lại cho phép Công ty TNHH MTV Hoa Tháng Năm được tham gia hợp tác đầu tư 30% vốn góp trong phần tỉ lệ vốn góp 50% của Công ty TNHH MTV Quản lý kinh doanh nhà TP.

Ngày 20-4-2010, 4 công ty thuộc Bộ Công Thương đã đồng ý chuyển nhượng cho Công ty TNHH Đầu tư Kinh Đô (nay là Công ty TNHH Đầu tư Kido) quyền đầu tư phát triển dự án trên khu đất 8-12 Lê Duẩn. 

Đến tháng 6-2011, UBND TP đã có quyết định chấp thuận cho Công ty Cổ phần Đầu tư Lavenue sử dụng toàn bộ diện tích đất tại số 8-12 Lê Duẩn để đầu tư xây dựng khách sạn cao cấp, thương mại - dịch vụ, căn hộ cho thuê với thời hạn sử dụng đất là 50 năm. Hình thức sử dụng đất là Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất đối với khu đất tại số 8 Lê Duẩn và Nhà nước cho thuê đất trả tiền thuê hằng năm đối với khu đất số 12 Lê Duẩn.

Trong đó, duyệt giá trị quyền sử dụng đất và giá trị công trình xây dựng trên đất tại số 8 Lê Duẩn (khoảng 3.400 m2) giá thị trường là hơn 621,7 tỉ đồng, duyệt đơn giá thuê đất tại số 12 Lê Duẩn theo giá thị trường là hơn 3,5 triệu/m2/năm. Công ty Cổ phần Đầu tư Lavenue đã nộp đủ số tiền sử dụng đất và nộp tiền thuê đất đến 30-6-2016 vào ngân sách Nhà nước; Sở Tài nguyên và Môi trường TP CM cũng đã cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho Lavenue.

Theo kết luận của TTCP, khu đất số 8-12 đã được xác lập quyền sở hữu Nhà nước, do đó việc bán tài sản trên đất, chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được thực hiện đấu giá theo quy định của Thủ tướng Chính phủ. Bên cạnh đó, khu đất này cũng không thuộc trường hợp được chỉ định nhà đầu tư. 

Cụ thể, Công ty SUNWAH Vietnam Real Estade Limited gửi văn bản cho UBND TP HCM đề nghị được thực hiện dự án theo đúng quy hoạch. Tuy nhiên, UBND TP HCM đã không chỉ đạo các cơ quan chức năng tổ chức thẩm định để chọn các nhà đầu tư có đủ năng lực thực hiện dự án, sau đó tham gia đấu thầu theo đúng quy định.

"Năng lực tài chính của các Công ty được giao thực hiện dự án cũng không được thẩm định"- kết luận TTCP nêu rõ.

Về việc Công ty TNHH MTV Hoa Tháng Năm tham gia góp vốn thành lập Công ty Cổ phần Đầu tư Lavenue, theo TTCP, qua kiểm tra hồ sơ nhận thấy công ty này không có chức năng và chưa có kinh nghiệm trong hoạt động kinh doanh bất động sản. Do đó, việc công ty TNHH MTV Quản lý kinh doanh nhà đề xuất và được UBND TP HCM cho phép Công ty TNHH MTV Hoa Tháng Năm tham gia góp 30% vốn điều lệ là trái với chính chủ trương của UBND TP HCM. Đồng thời, trái với pháp luật về đấu thầu dự án, đấu giá quyền sử dụng đất.

Nhiều sai phạm khi thực hiện dự án tại khu “đất vàng” 4.896 m2 ở trung tâm TP HCM - Ảnh 3.

Bên trong khu đất "vàng" tại đường Lê Duẩn đang được tận dụng làm bãi trông giữ xe - Ảnh: Hoàng Triều

Nhiều sai phạm khi thực hiện dự án tại khu “đất vàng” 4.896 m2 ở trung tâm TP HCM - Ảnh 4.

Có dấu hiệu cố ý làm trái

Theo TTCP, UBND TP HCM không xin ý kiến HĐND, không báo cáo HĐND TP tại phiên họp gần nhất trước khi quyết định giá đất để làm căn cứ thu tiền sử dụng đất. Trách nhiệm thuộc về Thường trực UBND TP HCM nhiệm kỳ 2011-2015, trách nhiệm cá nhân thuộc về ông Nguyễn Thành Tài, Phó Chủ tịch thường trực, thời điểm đó.

Việc UBND TP HCM chỉ đạo Sở Quy hoạch kiến trúc thực hiện điều chỉnh chức năng, các chỉ tiêu quy hoạch kiến trúc và điều chỉnh một số chỉ tiêu sử dụng đất theo kiến nghị của chủ đầu tư dự án là không phù hợp Luật Quy hoạch đô thị.

Cơ quan thanh tra chỉ rõ, việc UBND TP HCM không tham khảo ý kiến tham mưu cơ quan chuyên môn, chưa nhận được sự phản hồi từ các cơ quan chuyên môn đã chấp thuận cho các nhà đầu tư không đủ năng lực tham gia dự án, dẫn đến 4 công ty chuyển nhượng kiếm lời gây giảm nguồn thu cho ngân sách; giảm tỉ lệ cổ phần góp vốn của Nhà nước từ 50% xuống còn 20%. Việc làm này có dấu hiệu cố ý làm trái quy định của Nhà nước.

"Trách nhiệm chung thuộc về Chủ tịch UBND TP HCM, trách nhiệm trực tiếp thuộc về cá nhân ông Nguyễn Thành Tài, Phó Chủ tịch UBND TP HCM nhiệm kỳ 2011-2015"- TTCP chỉ rõ.

Kết luận thanh tra cũng nêu rõ, những sai phạm của UBND TP HCM và các sở, ngành và các doanh nghiệp liên quan như đã nêu ở trên là có dấu hiệu của việc cố ý làm trái quy định của Nhà nước, cần phải được xử lý trách nhiệm một cách nghiêm túc…

Cơ quan thanh tra cũng kiến nghị thu hồi lại toàn bộ khu đất số 8-12 đường Lê Duẩn để thực hiện việc đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định nhằm giữ kỷ cương pháp luật và tăng thu cho ngân sách. Đồng thời xem xét, tính toán để hoàn trả chi phí hợp lý cho Công ty CP Đầu tư Lavenue (bồi thường thiệt hại).

Theo TTCP, việc thu hồi đất có thuận lợi là hiện tại dự án chưa triển khai xây dựng mà hiện đang làm bãi giữ xe. Về kinh tế, hiện nay giá đất tại khu vực đường Lê Duẩn khu trung tâm thành phố có giá trên 400 triệu đồng/m2. Nếu đấu giá khu đất 8-12 Lê Duẩn có vị trí tốt (3 mặt tiền) diện tích 4.896 m2 sẽ thu về trên 2.000 tỉ đồng.

Về khó khăn, TTCP cho rằng việc hủy bỏ dự án đầu tư sẽ không tránh khỏi việc gây thiệt hại cho nhà đầu tư, phát sinh khó khăn trong việc xác định bồi thường và có thể ảnh hưởng tới môi trường đầu tư của TP HCM.

Đất "vàng" làm bãi trông xe

Theo báo cáo của Công ty Cổ phần Đầu tư Lavenue, công ty đã thi công 2 cọc thử hoàn thành vào tháng 7-2013, ngoài ra, công ty đã ký kết hợp đồng với các công ty tư vấn thiết kế và quản lý dự án.

Qua kiểm tra hiện trạng tại khu đất 8-12 Lê Duẩn, hiện nay công ty đang tận dụng làm bãi trông giữ xe ô tô. Theo giải trình của Lavenue, dự án chậm tiến độ do phải chờ kết luận của cơ quan có thẩm quyền.

Minh Chiến, Ảnh: Hoàng Triều