Ngày 20-3, TAND Hà Nội tiếp tục xét xử sơ thẩm bị cáo Đinh La Thăng, nguyên Chủ tịch HĐQT/HĐTV Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam (PVN), cùng 6 đồng phạm trong vụ gây thiệt hại 800 tỉ đồng của PVN khi góp vốn vào Ngân hàng TMCP Đại Dương (OceanBank).

Được cấp trên đồng ý?

Trong phần xét hỏi, đại diện VKS hỏi bị cáo Đinh La Thăng có trách nhiệm như thế nào đối với việc bảo toàn và phát triển vốn của PVN? Ông Đinh La Thăng trả lời với vai trò chủ tịch HĐQT, bị cáo có trách nhiệm nhận và hoàn trả vốn; đồng thời khẳng định tất cả các khoản đầu tư đều có hiệu quả, bảo toàn và phát triển.

Ông Đinh La Thăng: Oan ức cho bị cáo - Ảnh 1.

Ông Đinh La Thăng trả lời thẩm vấn tại phiên tòa Ảnh: TTXVN

Đại diện VKS tiếp tục truy vấn khoản tiền 800 tỉ đồng PVN góp vốn vào OceanBank có thu hồi được không, thì ông Thăng đáp: "Trong thời gian bị cáo làm chủ tịch HĐQT, việc đầu tư vào các dự án đều có hiệu quả. Đến tháng 11-2011, bị cáo không còn ở PVN nữa nên có thu hồi được hay không không thuộc trách nhiệm của bị cáo".

Trả lời tiếp câu hỏi của đại diện VKS: "Khi bị cáo ký Nghị quyết 7289 về việc tham gia góp vốn vào OceanBank đã được Thủ tướng phê duyệt chưa?", ông Thăng trả lời việc này được sự đồng ý của Thủ tướng. "Nghị quyết 7289 chỉ có giá trị khi Chính phủ đồng ý. Thực tế, sau khi Thủ tướng đồng ý thì PVN mới mua cổ phần của OceanBank" - ông Thăng nói.

Đại diện VKS vặn lại: "Nghị quyết 7289 bị cáo ký ngày 1-10-2008 thì đến ngày 17-10-2008, Thủ tướng mới có ý kiến về nghị quyết đó. Vậy khi bị cáo ban hành nghị quyết đã có ý kiến đồng ý của Thủ tướng chưa?". Lúc này, bị cáo Thăng nói: "Nghị quyết đó chưa phải là quyết định đầu tư mà phải tiếp tục có báo cáo. Nghị quyết chỉ là nội bộ tập đoàn, việc đầu tư ra ngoài phải tuân thủ theo quy định pháp luật và phải báo cáo Thủ tướng".

Ông Đinh La Thăng một mực khẳng định tất cả các quyết định góp vốn của PVN vào OceanBank đều được sự chỉ đạo của cấp trên. Chính phủ còn giao Ngân hàng Nhà nước (NHNN), Bộ Tài chính hướng dẫn PVN thực hiện. Nếu việc đầu tư này có vấn đề gì thì các cơ quan nhà nước hoặc Chính phủ phải "thổi còi" nhưng thực tế đã không có ý kiến nào.

Việc đã xảy ra nhiều năm

Nguyên Chủ tịch HĐQT PVN cho rằng việc PVN góp vốn đầu tư vào OceanBank ở 2 lần đầu là hoàn toàn đúng pháp luật và đúng chỉ đạo của Chính phủ. Tuy nhiên, lần góp vốn thứ 3 đúng thời điểm ông đi công tác dài hạn nên ủy quyền điều hành cho ông Nguyễn Xuân Thắng, thành viên HĐTV PVN.

Theo bị cáo Thăng, trong thời gian này, ông không biết ông Thắng ban hành nghị quyết góp thêm 100 tỉ đồng vào OceanBank. "Về việc này, tôi sẵn sàng nhận toàn bộ trách nhiệm thay ông Thắng cùng những người khác có liên quan" - ông Thăng bày tỏ.

Trả lời luật sư về trách nhiệm của các bị cáo trong việc gây thiệt hại 800 tỉ đồng, ông Hà Văn Thắm, nguyên Chủ tịch HĐQT OceanBank - người được tòa triệu tập với tư cách nhân chứng, trình bày sau khi Luật Các tổ chức tín dụng có hiệu lực, OceanBank liên hệ với NHNN thì được biết cơ quan này sẽ có văn bản hướng dẫn vào năm 2015. Nếu không thoái vốn thời điểm đó, tổ chức tín dụng cũng không bị phạt. "Tôi đề nghị cơ quan thanh tra giám sát phạt cho chúng tôi được tồn tại giống như nhà xây vượt tầng. Nhưng cái này không vi phạm nên không phạt mà chỉ cho quy trình thoái vốn" - bị cáo Thắm phân trần.

Khi luật sư đặt ra câu hỏi NHNN mua OceanBank với giá bằng 0 căn cứ vào đâu thì ông Hà Văn Thắm cho rằng căn cứ vào việc lỗ, âm vốn trong báo cáo kiểm toán quốc tế như trả lời của đại diện NHNN là không đúng. Báo cáo kiểm toán phục vụ mua bán sẽ phân tích rõ giá trị doanh nghiệp (DN) chứ không phải báo cáo kiểm toán để làm căn cứ mua ngân hàng giá 0 đồng. Theo bị cáo Thắm, thực tế có rất nhiều DN trên thế giới được mua với giá rất cao dù đang kinh doanh lỗ. Tuy nhiên, cũng không thể mua DN thua lỗ với giá 0 đồng.

Về việc này, bị cáo Đinh La Thăng cũng nhận định NHNN mua OceanBank với giá 0 đồng không liên quan việc PVN góp vốn vào năm 2008. "Đây là việc xảy ra nhiều năm sau khi PVN đầu tư vào, vì thế không có quan hệ biện chứng nào giữa việc PVN đầu tư vào OceanBank với việc OceanBank bị mua 0 đồng. Vì vậy, cáo buộc của VKS cho rằng mua lại 0 đồng là do các bị cáo gây thất thoát thì oan ức cho bị cáo cũng như các bị cáo ngồi tại đây" - ông Thăng nói.

Nói đầu tư vào OceanBank hiệu quả là không có căn cứ

Trong quá trình xét hỏi, đại diện VKS đã trích dẫn Kết luận Thanh tra của NHNN đối với OceanBank, nêu rõ đến thời điểm 31-3-2012, vốn sở hữu của OceanBank giảm so với số ghi trên báo cáo tài chính gần 1.600 tỉ đồng; lỗ lũy kế hơn 922 tỉ đồng... Từ những dẫn chứng trên, VKS cho rằng việc PVN đánh giá đầu tư vào OceanBank hiệu quả là không có căn cứ. Điều này trái ngược với lời bị cáo Đinh La Thăng cho rằng khi quyết định đầu tư vào OceanBank thì ngân hàng này đang hoạt động có hiệu quả, chia cổ tức tới 16% và được các cơ quan kiểm tra, giám sát, kiểm toán độc lập đánh giá bằng số liệu cụ thể chứ không phải cảm tính.

Nguyễn Hưởng