Ông Nghiêm là một trong rất nhiều bệnh nhân may mắn thoát chết, hồi phục sức khỏe nhờ vào nguồn chi phí điều trị từ quỹ BHYT. Đừng nói là người bình thường, ngay cả những gia đình khá giả nếu chẳng may có người mắc bệnh hiểm nghèo cũng khó chịu nổi mức chi phí điều trị lớn như thế.

Khó thể kể hết những trường hợp thoát chết hoặc vượt qua bạo bệnh nhờ vào nguồn quỹ BHYT. Hiện nay, hàng ngàn người phải chạy thận nhân tạo mà chỉ cần đứt nguồn chi trả từ BHYT, họ sẽ khó cầm cự nổi. Hàng ngàn trẻ em mắc bệnh tim ngặt nghèo cũng trông chờ hồi sinh nhờ vào chi phí từ nguồn quỹ này mỗi năm...

Quan trọng hơn, BHYT là nguồn quỹ chính yếu chăm sóc sức khỏe ban đầu của toàn dân. Nó giúp người bệnh khó khăn vượt qua mặc cảm, mạnh dạn yêu cầu được tầm soát bệnh tật thường xuyên. Đến nay, chúng ta đã gần như phủ kín BHYT toàn dân, với khoảng 88 triệu người tham gia. Mỗi năm, người bệnh được chi trả hàng chục ngàn tỉ đồng BHYT.

Hiện nay, nền y tế ngày càng phát triển, thiết bị y khoa ngày càng tiên tiến, trình độ chung của đội ngũ y - bác sĩ đã nâng cao. Điều quan trọng là chúng ta đã kết nối với các nền y tế tiên tiến trong khu vực lẫn thế giới. Rất ít căn bệnh nan y nào mà không thể chữa trị.

Nỗi bất hạnh lớn nhất của người bệnh thường là không đủ chi phí điều trị hoặc chi phí điều trị quá lớn sẽ làm khánh kiệt gia sản tích lũy và có thể lấy đi cả nguồn quỹ dự trữ cho tương lai con cái. Những trường hợp này, người bệnh đành buông xuôi để gia đình ít bị ảnh hưởng. Ý nghĩa lớn nhất của BHYT chính là ở vấn đề này: Sự hỗ trợ từ nguồn quỹ chung của cộng đồng người tham gia BHYT, người khỏe chia sẻ với người bệnh, người chưa dùng hỗ trợ người cần dùng.

BHYT là quỹ an sinh xã hội, có tác động cực lớn đến người dân cũng như sự quản lý của nhà nước. Bởi vậy, đây là nguồn quỹ căn bản mà bất cứ quốc gia ổn định nào cũng thành lập. Càng mở rộng diện được thanh toán và mức thanh toán thì tác dụng của quỹ BHYT càng lớn, song như thế lại càng mâu thuẫn với nguồn thu cố định.

Xóa dần sự mâu thuẫn trên, cơ quan quản lý cần kiểm soát chặt chẽ hơn nhằm loại trừ những kẻ lợi dụng chính sách, trục lợi qua các thủ đoạn nâng khống giá thiết bị, vật tư để nâng mức chi trả; luồn lách, bắt tay đưa thuốc giá cao vào bệnh viện... Đây là nguồn quỹ thu - chi hằng năm nên xét cho cùng, nếu bị xà xẻo đồng nào thì chính người bệnh sẽ bị thiệt thòi đồng đó. Trong trường hợp này, tiền chính là sức khỏe và cả sinh mệnh người bệnh.

Chi phí y tế là gánh nặng khó lường nhất và thường tác động nặng nề nhất đến mỗi gia đình. Đóng vài chục ngàn, vài trăm ngàn đồng mỗi tháng sẽ không tác động quá lớn đến chi tiêu của gia đình nhưng đây sẽ là phao cứu sinh nếu chẳng may xảy ra rủi ro về sức khỏe. Phao cứu sinh này không chỉ dành cho bản thân mà còn dành cho đồng bào khác khi cần. 

PHẠM HỒ