Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc vừa ký ban hành Quyết định số 15/2020/QĐ-TTg Quy định về việc thực hiện các chính sách hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19.

Đây là cơ sở pháp lý để triển khai thực hiện Nghị quyết 42/NQ-CP ngày 9-4-2020 của Chính phủ về các biện pháp hỗ trợ người dân gặp khó khăn do đại dịch Covid-19.

Thủ tướng ký quyết định để triển khai gói hỗ trợ 62.000 tỉ đồng - Ảnh 1.

Cây “ATM thực phẩm miễn phí” đặt tại trụ sở Báo Người Lao Ðộng dần trở thành địa chỉ quen thuộc của những người có hoàn cảnh khó khăn - Ảnh: HOÀNG TRIỀU

Về hỗ trợ người lao động tạm hoãn hợp đồng lao động hoặc nghỉ việc không hưởng lương, Quyết định của Thủ tướng yêu cầu người lao động được hỗ trợ khi có đủ các điều kiện sau:

- Thời gian tạm hoãn hợp đồng lao động, nghỉ việc không hưởng lương thời hạn của hợp đồng từ 1 tháng liên tục trở lên, tính từ ngày 1-4-2020 đến hết ngày 30-6-2020 và thời điểm tạm hoãn hợp đồng lao động hoặc nghỉ việc không hưởng lương từ ngày 1-4-2020 đến hết ngày 1-6-2020.

- Đang tham gia BHXH bắt buộc tính đến thời điểm ngay trước khi tạm hoãn thực hiện hợp đồng  lao động hoặc nghĩ việc không hưởng lương.

- Làm việc tại các doanh nghiệp (DN) không có doanh thu hoặc không còn nguồn tài chính để trả lương (sau khi đã sử dụng các quỹ dự phòng tiền lương, nguồn lợi nhuận sau thuế và các nguồn tài chính hợp pháp khác của DN, số dư đến ngày 31-3-2020) do ảnh hưởng bởi đại dịch Covid-19.

Về hồ sơ, trình tự, thủ tục thực hiện theo phụ lục của Quyết định này, đồng thời DN tiến hành lập danh sách người lao động (NLĐ) tạm hoãn hợp đồng lao động hoặc nghỉ việc không hưởng lương đảm bảo điều kiện theo quy định tại Quyết định này; đề nghị công đoàn cơ sở (nếu có) và cơ quan BHXH xác nhận danh sách.

Trong 3 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được danh sách theo đề nghị của DN, cơ quan BHXH xác nhận việc tham gia BHXH của NLĐ và gửi DN.

Sau đó, DN gửi hồ sơ đề nghị đến UBND cấp huyện nơi đặt trụ sở. Trong 3 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được  đầy đủ hồ sơ, UBND cấp huyện thẩm định, trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh. Trong 2 ngày làm việc, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ, Chủ tịch UBND cấp tỉnh ban hành quyết định phê duyệt danh sách và kinh phí hỗ trợ; đồng thời chỉ đạo thực hiện chi trả.

Về hỗ trợ hộ kinh doanh, Quyết định của Thủ tướng nêu rõ điều kiện hỗ trợ là doanh thu cơ quan thuế thực hiện quản lý thuế đối với hộ kinh doanh năm 2020 dưới 100 triệu đồng, xác định tại thời điểm ngày 15-1-2020 theo quy định của luật quản lý thuế; tạm ngừng kinh doanh từ ngày 1-4-2020 theo Quyết định của Chủ tịch UBND cấp tỉnh triển khai thực hiện Chỉ thị 15/CT-TTg ngày 27-3-2020 của Thủ tướng Chính phủ.

Hồ sơ đề nghị theo phụ lục kèm theo Quyết định này và gửi UBND cấp xã. Trong 5 ngày, UBND cấp xã xác nhận về việc tạm ngừng kinh doanh của hộ kinh doanh; niêm yết công khai; tổng hợp, báo cáo gửi chi cục thuế. Trong 2 ngày làm việc, chi cục thuế chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan thẩm định, trình UBND cấp huyện tổng hợp. Trong 3 ngày, UBND cấp huyện rà soát, tổng hợp, trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh. Trong 2 ngày làm việc, Chủ tịch UBND cấp tỉnh ban hành quyết định phê duyệt danh sách và kinh phí hỗ trợ; đồng thời chỉ đạo thực hiện hỗ trợ. Trường hợp không hỗ trợ, Chủ tịch UBND cấp tỉnh thông báo bằng văn bản và nêu rõ lý do.

Về hỗ trợ người lao động bị chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc nhưng không đủ điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp, Quyết định của Thủ tướng quy định NLĐ được hỗ trợ kinh phí khi có đủ các điều kiện sau: có giao kết hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc trước thời điểm ngày 1-4-2020 và đang tham gia BHXH bắt buộc; chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc trong khoảng thời gian từ 1-4-2020 đến hết ngày 15-6-2020 nhưng không đủ điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp theo quy định; không có thu nhập hoặc có thu nhập thấp hơn mức chuẩn cận nghèo tại Quyết định số 59/2015/QĐ-TTg ngày 19-11-2015 của Thủ tướng Chính phủ.

Hồ sơ đề nghị theo phụ lục tại Quyết định này. UBND cấp xã rà soát và xác nhận mức thu nhập, tổng hợp danhs ách trình UBND cấp huyện. UBND cấp huyện thẩm định, trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh trong 2 ngày làm việc. Chủ tịch UBND cấp tỉnh phê duyệt danhs ách hỗ trợ và kinh phí hỗ trợ; đồng thời chỉ đạo thực hiện chi trả hỗ trợ trong 3 ngày làm việc. Trường hợp không phê duyệt, Chủ tịch UBND cấp tỉnh trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.

Về hỗ trợ người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm (lao động tự do), Quyết định của Thủ tướng quy định NLĐ được hỗ trợ khi có đủ các điều kiện sau: mất việc làm và có thu nhập thấp hơn mức chuẩn cận nghèo tại Quyết định số 59/2015/QĐ-TTg ngày 19-11-2015 của Thủ tướng Chính phủ, trong thời gian từ 1-4-2020 đến ngày 30-6-2020; cư trú hợp pháp tại địa phương; thuộc lĩnh vực phi nông nghiệp, làm một trong những công việc sau: bán hàng rong, buôn bán nhỏ lẻ không có địa điểm cố định; thu gom rác, phế liệu; bốc vác, vận chuyển hàng hóa; lái xe mô tô 2 bánh chở khách, xe xích lô chở khách; bán lẻ xổ số lưu động; tự làm hoặc làm việc tại các hộ kinh doanh trong lĩnh vực ăn uống, lưu trú, du lịch, chăm sóc sức khỏe.

Căn cứ vào điều kiện và tình hình thực tế, UBND cấp tỉnh quyết định các đối tượng được hỗ trợ khác ngoài các đối tượng nêu trên từ nguồn ngân sách địa phương và các nguồn huy động hợp pháp khác.

Nguồn kinh phí hỗ trợ người bán lẻ xổ số lưu động được bảo đảm từ các nguồn tài chính hợp pháp của các công ty xổ số kiến thiết và được hạch toán vào chi phí theo hướng dẫn của Bộ Tài chính.

Về hồ sơ và trình tự, thủ tục, Quyết định cho biết hồ sơ đề nghị theo phụ lục của Quyết định này, gửi UBND cấp xã sau ngày 15 hàng tháng. Trường hợp NLĐ có nơi thường trú và tạm trú không trong phạm vi một tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, nếu đề nghị hưởng hỗ trợ tại nơi thường trú thì phải có xác nhận của UBND cấp xã nôi tạm trú về việc không đề nghị hưởng các chính sách tại quyết định này và ngược lại.

Trong 5 ngày làm việc, UBND cấp xã tổ chức rà soát và lập danh sách NLĐ đủ điều kiện hưởng hỗ trợ với sự tham gia giám sát của đại diện các tổ chức chính trị- xã hội và công khai với cộng đồng dân cư; niêm yết công khai danh sách NLD (đề nghị hỗ trợ trong 2 ngày làm việc; tổng hợp danh sách NLĐ (đủ điều kiện gửi UBND cấp huyện. Trong 2 ngày làm việc, UBND cấp huyện thẩm định, trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh.

Chủ tịch UBND cấp tỉnh phê duyệt danh sách hỗ trợ và kinh phí hỗ trợ; đồng thời chỉ đạo thực hiện chi trả hỗ trợ trong 3 ngày làm việc. Trường hợp không phê duyệt, Chủ tịch UBND cấp tỉnh trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.

Về hỗ trợ người sử dụng lao động vay vốn để trả lương ngừng việc đối với NLĐ, điều kiện để được vay vốn là phải có từ 20% hoặc từ 30 NLĐ trở lên đang tham gia BHXH bắt buộc phải ngừng việc từ 1 tháng trở lên; đã trả trước tối thiểu 50% tiền lương ngừng việc cho NLĐ trong khoảng thời gian từ ngày 1-4-2020 đến hết ngày 30-6-2020. Đang gặp khó khăn về tài chính, không cân đối đủ nguồn để trả lương ngừng việc cho NLĐ, đã sử dụng hết quỹ dự phòng tiền lương để trả lương cho NLĐ ngừng việc. Không có nợ xấu tại các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài tại thời điểm ngày 31-12-2019.

Hồ sơ đề nghị theo phụ lục Quyết định này. Chậm nhất ngày 5 hàng tháng, người sử dụng lao động có nhu cầu gửi hồ sơ đến UBND cấp huyện nơi có trụ sở hoặc chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh hoặc nơi cư trú (đối với hộ kinh doanh, cá nhân).

Trong 3 ngày làm việc, kể từ ngày ngận được đầy đủ hồ sơ, UBND cấp huyện thẩm định, tổng hợp danh sách trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh. Trong 2 ngày làm việc, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ của UBND cấp huyện, Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định phê duyệt danh sách, gửi chi nhánh ngân hàng Chính sách xã hội và người sử dụng lao động trong danh sách. Trường hợp không phê duyệt, Chủ tịch UBND cấp tỉnh trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.

Trong 3 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được đủ hồ sơ vay vốn theo hướng dẫn của ngân hàng Chính sách xã hội và quyết định phê duyệt của Chủ tịch UBND cấp tỉnh, ngân hàng Chính sách xã hội phê duyệt cho vay. Trường hợp không cho vay thì thông báo bằng văn bản và nêu rõ lý do đến người sử dụng lao động. Nguồn vốn cho vay theo quyết định này là nguồn vốn vay tái cấp vốn không có tài sản đảm bảo, lãi suất 0% từ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.

Quyết định của Thủ tướng cũng quy định chi tiết về điều kiện, thủ tục để hỗ trợ người có công với cách mạng, người thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo và đối tượng bảo trợ xã hội.

Ngày 9-4, Thủ tướng Chính phủ đã ký Nghị quyết về các biện pháp và gói hỗ trợ người dân gặp khó khăn do ảnh hưởng bởi đại dịch Covid-19. Gói hỗ trợ với hơn 62.000 tỉ đồng, khoảng 20 triệu đối tượng thuộc 7 nhóm đối tượng thụ hưởng, bao gồm:

- Người có công với cách mạng đang hưởng chính sách ưu đãi hàng tháng

- Đối tượng bảo trợ xã hội

- Hộ nghèo, hộ cận nghèo

- Người lao động theo chế độ hợp đồng phải tạm hoãn hợp đồng lao động, nghỉ không hưởng lương

- Người lao động bị chấm dứt hợp đồng không đủ điều kiện hưởng bảo hiểm thất nghiệp, người lao động tự do, không có giao kết hợp đồng

- Người sử dụng lao động khó khăn về tài chính được vay 50% tiền lương tối thiểu vùng để trả lương cho người lao động.

- Hộ kinh doanh cá thể thu nhập dưới 100 triệu bị ngừng kinh doanh theo Chỉ thị 15/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

Đồng thời Nghị quyết cũng quy định một số chính sách khác hỗ trợ người lao động có quan hệ lao động bị ảnh hưởng sâu do dịch Covid-19. Nghị quyết cũng đã giao nhiệm vụ đối với từng ngành, từng cấp nhằm triển khai đảm bảo nguyên tắc, yêu cầu đặt ra.

Văn Duẩn