Từ trái sang: Nghệ sĩ Trường Giang, Hoài Linh và Vũ Văn Long trên sàn tập vở Cây cải về trời
Kịch với đề tài ma quỷ không còn ăn khách, các sàn kịch gần như chuyển hướng trong mùa kịch mới lần này.

Lấy nước mắt khán giả

Sân khấu Kịch Sài Gòn đang đầu tư dàn dựng 2 kịch bản mới về đề tài hôn nhân, gia đình. Đạo diễn Hữu Nghĩa cho biết: “Với 2 vở diễn về đề tài hôn nhân, gia đình, các nghệ sĩ hài sẽ lấy nước mắt khán giả qua những thân phận nhân vật mà họ hóa thân”.

Kịch Phú Nhuận cũng không đi vào khai thác kịch ma nữa mà chuyển sang đề tài mới. Những vấn đề như truyền thống đạo đức bị phá hủy; lối sống không đúng của những bậc làm cha mẹ khiến con cái mất phương hướng trong cuộc sống được khai thác qua kịch bản của tác giả trẻ Nguyễn Quý Khang, vở Lậm tiền. Kịch bản này cũng do chính tác giả làm đạo diễn. Nguyễn Quý Khang tốt nghiệp cao đẳng đạo diễn Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh TPHCM. Vở thứ hai của Sân khấu Kịch Phú Nhuận vẫn trung thành với dòng chảy của kịch văn học, vở Làm đĩ, do tác giả Lê Chí Trung viết dựa theo tác phẩm văn học cùng tên của cố nhà văn Vũ Trọng Phụng. NSƯT Hồng Vân cho biết: “Mảng kịch về đề tài ma quỷ, đồng tính chỉ là giai đoạn chúng tôi dàn dựng mang tính thể nghiệm. Nói một cách nào đó như xu hướng thời trang, còn về lâu dài, kịch cần sự định hướng để nâng cao tính thẩm mỹ và nhu cầu giải trí lành mạnh cho người xem”.

Sân khấu Hoàng Thái Thanh có 2 vở mới sẽ được dàn dựng: Cảm ơn mình đã yêu em (tác giả: Hoàng Thái Thanh, đạo diễn: Ái Như) cùng vở Đêm thứ 1002 của hai tác giả: Thế Sơn (con trai NSƯT Giang Châu) và Lương Duyên. Vở kịch hài này cũng do cả hai tác giả trẻ này dàn dựng.

Kịch IDECAF đã đưa lên sàn tập vở Vương thánh triều Lê của tác giả Lê Duy Hạnh, do đạo diễn Vũ Minh dàn dựng. Kịch bản này nói một cách ngắn gọn giống như đoạn kết của câu chuyện Bí mật vườn Lệ Chi, kể về sự minh oan nghi án vườn Lệ Chi đã khiến gia tộc Nguyễn Trãi bị tru di. Đạo diễn Vũ Minh cho biết: “Chúng tôi không có tham vọng viết lại lịch sử bằng kịch mà chỉ muốn thông qua cái nhìn và sự phán đoán của người xem hôm nay để mọi người có cái nhìn rõ hơn về công, tội và những chuyển biến tích cực trong thời điểm làm nên lịch sử của các nhân vật trong câu chuyện Lệ Chi viên. Bằng cách khẳng định thương hiệu của IDECAF khi đi vào dàn dựng kịch lịch sử, không chạy theo trào lưu mà xuất phát từ cái tâm của người ngày nay nhìn về lịch sử với sự kính trọng, chúng tôi sẽ công diễn lại kịch bản Bí mật vườn Lệ Chi 10 suất tại Nhà hát Bến Thành, đồng thời công diễn vở Vương thánh triều Lê tiếp theo sau đó như một mạch tiếp nối đầy tính sáng tạo và kế thừa”.

Kịch Nụ Cười Mới lần đầu tiên dựng vở Cây cải về trời, dựa theo tác phẩm văn học Cải ơi của nhà văn Nguyễn Ngọc Tư, do đạo diễn trẻ Ngọc Tưởng dàn dựng. Đó là tín hiệu vui mà ê kíp diễn viên tại sàn kịch này như: Hoài Linh, Chí Tài, Hồng Nga, Thanh Thủy, Vũ Văn Long… hết sức vui mừng, bởi khác với sở trường mang lại tiếng cười cho khán giả như lâu nay của sân khấu này là nước mắt.

Chiêu thức dàn dựng là mấu chốt thành công

Trên các sàn tập đang nóng dần, các đạo diễn đều thừa nhận việc dàn dựng vở mới hiện nay không phải chỉ dựa vào nội dung kịch bản mà chủ yếu là chiêu thức dàn dựng. Đạo diễn Vũ Minh cho biết: “Những trình thức vũ đạo, kết hợp với cảnh trí, âm thanh, âm nhạc, ánh sáng, trang phục… sẽ được chăm chút để tạo nên sự nền nã, chỉn chu cho một tác phẩm sân khấu lịch sử.  Sự tập hợp lực lượng diễn viên hùng hậu của vở Vương thánh triều Lê đã nói lên sức đầu tư lớn, hứa hẹn mang đến cho người xem cảm nhận đầy đủ về một tác phẩm kịch lịch sử mà chúng tôi đặt hết tâm huyết vào đó. Nếu ở vở Bí mật vườn Lệ Chi, NSƯT Thành Lộc diễn vai thái giám Tạ Thanh thì ở vở Vương thánh triều Lê, anh sẽ vào vai nhân vật hiền tài, một vai chính diện lấy nước mắt khán giả; còn Hữu Châu sẽ diễn vai ác. Tôi có được dàn diễn viên tâm huyết, giỏi nghề nên sự phối hợp ăn ý giữa họ là điều kiện tốt nhất để tôi có thể thực hiện được những chiêu thức trong dàn dựng của mình”.

Đạo diễn Nguyễn Quý Khang cũng cho biết dàn dựng những cảnh phục hiện, kịch trong kịch để mổ xẻ đến tận cùng chủ đề vở diễn Lậm tiền. Ca sĩ chuyên nghiệp sẽ được mời hát ca khúc chính của vở, tạo sức hấp dẫn mới lạ cho các tình huống kịch.

Vở kịch Làm đĩ do đạo diễn Hồng Vân dàn dựng, cũng tập trung khai thác sự thổn thức trong nỗi đau của thân phận người phụ nữ ở thời kỳ đen tối trong xã hội Việt Nam trước năm 1945. Qua đó, làm bật lên nghị lực vươn tới cuộc sống lương thiện của những con người sa chân, lỡ bước. Bằng hình thức cài đặt các yếu tố giả định, vở kịch hứa hẹn sẽ tạo sức hấp dẫn cho người xem, nhất là việc sử dụng dàn đồng ca để thể hiện nỗi lòng của các nhân vật bằng âm nhạc.

Chiêu thức mộc mạc, chân thành trong diễn xuất luôn được đạo diễn Ái Như tuân thủ, khi vở Cảm ơn mình đã yêu em sẽ là vở thứ ba được dàn dựng trong chuỗi kịch dài tập của Kịch Hoàng Thái Thanh.

Đạo diễn Ngọc Tưởng cũng rất chăm chút cho vở Cây cải về trời. Với anh, lâu nay, Sân khấu kịch Nụ Cười Mới chuyên diễn hài nhưng câu chuyện này mang tính văn học và có nỗi buồn cô đặc ở từng cảnh diễn, do đó, đòi hỏi các diễn viên quen diễn hài phải thay đổi cách diễn vốn là thế mạnh của mình. Đây cũng chính là chiêu thức độc đáo nhất và cũng đầy thách thức của sàn kịch này.

Chưa thể nói trước mức độ thành công của các vở diễn mới sẽ nối tiếp nhau công diễn trong tháng 3 này nhưng rõ ràng sự đầu tư từ khâu chuẩn bị đến trên sàn tập đã cho thấy tính nghiêm túc trong làm nghề của mỗi sàn diễn. NSƯT Thành Hội cho biết: “Không ai có thể cứu chúng tôi bằng chính ý thức làm nghề của người nghệ sĩ”.
Bài và ảnh: Thanh Hiệp