Bị tuyên 20 năm tù, cựu Cục trưởng kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt

Sau gần 2 tháng xét xử và tuyên án trong vụ án 55 bị cáo đưa và nhận hối lộ xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế), đến hôm nay 10-3, TAND TP Hà Nội đã nhận được đơn kháng cáo của 35 bị cáo xin Tòa cấp phúc thẩm xem xét, giảm nhẹ hình phạt cho các bị cáo.

Trong đó, 2 bị cáo Nguyễn Thanh Phong và Trần Việt Nga (cùng là cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế), 2 bị cáo Nguyễn Hùng Long và Đỗ Hữu Tuấn (cùng là cựu Cục phó) đều làm đơn kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt. Ngoài 4 bị cáo trên, còn có 31 bị cáo khác cũng làm đơn xin giảm nhẹ hình phạt, trong đó có 13 bị cáo xin được hưởng án treo.

Trước đó, tháng 1-2026, TAND TP Hà Nội đã tuyên phạt 2 cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm gồm: Nguyễn Thanh Phong 20 năm tù và Trần Việt Nga 15 năm tù; 2 cựu Cục phó là Nguyễn Hùng Long 12 năm tù và Đỗ Hữu Tuấn 7 năm tù; 30 cán bộ dưới quyền bị đề nghị các mức án từ 24 tháng tù nhưng cho hưởng án treo đến 9 năm tù về cùng tội "Nhận hối lộ".

Đối với nhóm 21 bị cáo bị xét xử về tội "Đưa hối lộ", Tòa đã tuyên phạt các mức án gồm: Trần Thị Quỳnh Trang, dược sĩ, 5 năm 6 tháng tù; Nguyễn Việt Anh (cựu Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Balactan Việt Nam) 4 năm 6 tháng tù; Lê Thị Thu Hà, Lại Thị Thu Anh (Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Great Health Việt Nam), Nguyễn Thị Vinh (lao động tự do) và Quách Thị Trà My (nhân viên kinh doanh Công ty Trách nhiệm hữu hạn xuất, nhập khẩu hóa dược IPM) cùng lĩnh 3 năm 6 tháng tù. 18 bị cáo còn lại bị đề nghị các mức án từ 15 tháng tù nhưng cho hưởng án treo đến 26 tháng tù.

Theo cáo buộc, Cục An toàn thực phẩm là đơn vị chuyên ngành thuộc Bộ Y tế thực hiện chức năng tham mưu, giúp Bộ trưởng quản lý nhà nước và tổ chức thực thi trong lĩnh vực an toàn thực phẩm. Tuy nhiên, từ 2018 - 2025, một số lãnh đạo, chuyên viên của cục đã lợi dụng các quy định pháp luật để tạo cơ chế "xin, cho", đưa và nhận hối lộ.

Các sai phạm này diễn ra trong quá trình thẩm định cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm; thẩm định giấy xác nhận nội dung quảng cáo; thẩm định, hậu kiểm, cấp giấy chứng nhận GMP (Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm đạt yêu cầu thực hành sản xuất tốt). Thông qua việc thẩm định xét hồ sơ cấp giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố sản phẩm, một số cá nhân, doanh nghiệp làm dịch vụ đã thống nhất với chuyên viên của cục về việc "chi tiền để xong việc".

Cáo trạng thể hiện, các quy định về đăng ký, công bố sản phẩm với nhóm thực phẩm bảo vệ sức khỏe vẫn mang tính chung chung, chưa cụ thể. Quy định cũng chưa kèm theo hướng dẫn chi tiết về quy trình, tiêu chí kỹ thuật và thành phần hồ sơ. Điều này dẫn đến việc doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn, lúng túng khi thực hiện thủ tục công bố sản phẩm.

Trên cương vị là Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, tháng 9-2018, bị cáo Nguyễn Thanh Phong chủ trì cuộc họp cấp ủy, lãnh đạo cục và thống nhất giao cho Trung tâm Ứng dụng và Đào tạo An toàn thực phẩm và Phòng Quản lý Tiêu chuẩn và Kiểm nghiệm thực hiện nhiệm vụ của Phòng Quản lý sản phẩm thực phẩm trong việc thẩm xét hồ sơ đăng ký bản công bố sản phẩm.

Sau cuộc họp trên và sau khi trao đổi với lãnh đạo các đơn vị, bị cáo Nguyễn Thanh Phong thống nhất chủ trương cho các chuyên viên nhận tiền, ngoài lệ phí quy định trong quá trình thẩm xét đăng ký hồ sơ công bố sản phẩm. Mức tiền từ 5 triệu đồng đến 10 triệu đồng/bộ hồ sơ và trung bình 7 triệu đồng/hồ sơ.

Bên cạnh đó, bị cáo Nguyễn Thanh Phong đồng ý chủ trương cho chuyên viên nhận tiền để giúp đỡ người nộp hồ sơ, song kèm theo đó là cơ chế ăn chia rõ ràng. Cục trưởng nhận từ 2,5 - 3 triệu đồng một bộ hồ sơ; còn lại chia theo các cấp, từ lãnh đạo phòng đến chuyên viên thụ lý.

Cơ quan tố tụng cho rằng lợi dụng quyền hạn, bị cáo Nguyễn Thanh Phong, Trần Việt Nga cùng 32 cấp dưới đã nhận hối lộ của 21 bị cáo là cá nhân, doanh nghiệp. Trong đó, tổng tiền nhận hối lộ trong hoạt động cấp giấy tiếp nhận là 93,7 tỉ đồng, cấp giấy xác nhận quảng cáo là 12,7 tỉ đồng và cấp GMP là 1 tỉ đồng.

Cáo trạng xác định cùng vai trò chỉ đạo, bị cáo Nguyễn Thanh Phong được hưởng lợi 43,9 tỉ đồng; bị cáo Nga hưởng lợi cá nhân 8 tỉ đồng. Cựu cục phó Nguyễn Hùng Long hưởng lợi 8,6 tỉ đồng, cựu cục phó Đỗ Hữu Tuấn hưởng 4,3 tỉ đồng.