Chiều 18-12, tại Hà Nội, Hội đồng Lý luận Trung ương phối hợp với Tổng LĐLĐ Việt Nam tổ chức tọa đàm khoa học "Phúc lợi xã hội cho công nhân, viên chức, người lao động (CN, VC, NLĐ) và vai trò của Công đoàn (CĐ) Việt Nam".

Lấy bảo vệ, chăm lo làm kim chỉ nam

Các đại biểu đã tập trung phát biểu, thảo luận 3 chủ đề chính: Lý luận về phúc lợi xã hội và vai trò của CĐ trong chăm lo phúc lợi xã hội cho CN, VC, NLĐ; thành tựu và hạn chế trong chăm lo phúc lợi xã hội cho CN, VC, NLĐ ở Việt Nam; kinh nghiệm quốc tế và kiến nghị đổi mới, nâng cao hiệu quả thực hiện phúc lợi xã hội cho CN, VC, NLĐ, đáp ứng yêu cầu của tình hình mới.

Ông Bùi Sỹ Lợi, Phó Chủ nhiệm Thường trực Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội, nhấn mạnh CĐ Việt Nam từ khi thành lập đến nay đã thể hiện vai trò quan trọng trong việc chăm lo phúc lợi xã hội và bảo vệ quyền, lợi ích chính đáng của các tầng lớp lao động, bao gồm CN, VC, NLĐ trên tất cả phương diện theo quy định của Hiến pháp và pháp luật. CĐ các cấp, đặc biệt là Tổng LĐLĐ Việt Nam, đã tổ chức được nhiều chương trình hoạt động như: Chương trình phúc lợi cho đoàn viên CĐ; tổ chức "Tết sum vầy", "Tháng CN"; đề xuất xây dựng các thiết chế CĐ, góp phần tháo gỡ những vấn đề bức xúc cho CN các KCN. Đồng thời, đẩy mạnh đối thoại, thương lượng tập thể, góp phần bảo đảm chính sách và từng bước nâng cao phúc lợi, lợi ích cho NLĐ.

Thực hiện tốt sứ mệnh chăm lo, bảo vệ - Ảnh 1.

Ông Nguyễn Đình Khang, Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam, phát biểu tại tọa đàm

Nói rõ thêm về hoạt động chăm lo phúc lợi xã hội cho CN, VC, NLĐ của CĐ Việt Nam, ông Nhạc Phan Linh, Phó Viện trưởng Viện CN và CĐ, cho biết chương trình "Phúc lợi cho đoàn viên CĐ và NLĐ" ra đời với điểm khởi đầu năm 2017 là năm "Vì lợi ích đoàn viên", tạo bước chuyển biến quan trọng trong tư duy về hoạt động CĐ theo hướng mang lại lợi ích thiết thực nhiều hơn cho đoàn viên và NLĐ. Tổng LĐLĐ Việt Nam và các cấp CĐ đã tổ chức đàm phán và ký kết các thỏa thuận hợp tác với 1.553 đối tác để cung cấp các sản phẩm, dịch vụ cho đoàn viên và NLĐ với giá ưu đãi, góp phần tăng thêm lợi ích cho trên 3,2 triệu lượt đoàn viên, NLĐ với số tiền hơn 1.026 tỉ đồng.

Chương trình "Tết sum vầy" được triển khai từ năm 2015 đã tổ chức chăm lo, tặng quà Tết, hỗ trợ vé tàu, xe đưa đón cho hơn 11,3 triệu lượt đoàn viên, NLĐ, với tổng số tiền hơn 10.800 tỉ đồng. Theo ông Linh, vai trò của CĐ Việt Nam trong thực thi và bảo đảm phúc lợi, lợi ích cho CN, VC, NLĐ ngày càng trở nên quan trọng trong bối cảnh nước ta đang tập trung tăng tốc về kinh tế, đẩy mạnh công nghiệp hóa. Việc làm của CN chưa bền vững, khả năng đáp ứng của CN thấp, nguy cơ bị sa thải, thay thế cao… Do đó, chăm lo phúc lợi xã hội cho CN, VC, NLĐ vừa là sứ mệnh của tổ chức CĐ vừa là cách để CĐ Việt Nam thực hiện vai trò đại diện, chăm lo và bảo vệ.

Còn nhiều rào cản

Theo ông Nguyễn Đình Khang, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam, Đảng và Nhà nước luôn dành sự quan tâm chăm lo đời sống vật chất, tinh thần của CN, VC, NLĐ. Với sứ mệnh tham gia như là một chủ thể quan trọng góp phần thúc đẩy phúc lợi xã hội, tổ chức CĐ Việt Nam đã có nhiều cố gắng trong việc bảo đảm tốt nhất chăm lo, đại diện bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng cho CN, VC, NLĐ.

Những năm qua, CĐ đã có nhiều đổi mới cả về nội dung và phương thức hoạt động, tìm tòi, sáng tạo, đề xuất và tổ chức được nhiều chương trình hoạt động mới như: Chương trình phúc lợi cho đoàn viên CĐ; "Mái ấm CĐ", "Quỹ trợ vốn" cho NLĐ, chương trình sử dụng thẻ đoàn viên hưởng các ưu đãi giảm giá, nâng cao chất lượng bữa ăn giữa ca..., góp phần tháo gỡ những khó khăn, vấn đề bức xúc cho CN các KCN. Các hoạt động trên đang tiếp tục được đẩy mạnh với nhiều hình thức phong phú, mang lại nhiều lợi ích cho đoàn viên, NLĐ, góp phần nâng cao phúc lợi xã hội, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển, khẳng định được vai trò của tổ chức CĐ.

Tuy nhiên, người đứng đầu tổ chức CĐ Việt Nam thẳng thắn cho rằng quá trình thực hiện chính sách phúc lợi xã hội cho CN, VC, NLĐ còn một số hạn chế, vướng mắc cần được nghiên cứu, tháo gỡ để nâng cao hiệu quả thực hiện trong thời gian tới. Việc đầu tư phát triển về nhà ở xã hội cho CN, NLĐ còn khá chậm bởi khó khăn về vốn, ưu đãi thu hút đầu tư, bố trí quỹ đất, trình tự, thủ tục mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội. Các thiết chế CĐ tại các KCN-KCX cũng đang gặp một số vướng mắc về giao đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, việc huy động nguồn lực xã hội. Các công trình phúc lợi công cộng, các thiết chế văn hóa, thể thao như: nhà tập thể thao đa năng, nhà sinh hoạt văn hóa, văn nghệ, khu vui chơi giải trí sau giờ làm việc còn thiếu so với nhu cầu đời sống tinh thần của CN.

Thương lượng để mang lại phúc lợi cho NLĐ

TS Vũ Minh Tiến, Viện trưởng Viện CN và CĐ, cho rằng dưới góc độ lịch sử, tổ chức CĐ Việt Nam ngay từ khi ra đời đến nay có truyền thống luôn đặc biệt chú trọng đến vấn đề chăm lo việc làm, đời sống vật chất, tinh thần của NLĐ. Điều này thể hiện bằng nhiều hình thức và ở mỗi giai đoạn có những sự thay đổi khác nhau. Có thể phân nhóm một cách tương đối thành 2 mô hình là: "CĐ phúc lợi" và mô hình "CĐ thương lượng phúc lợi". Tuy nhiên, đặt trong bối cảnh tổng thể và điều kiện hiện nay, CĐ Việt Nam cần chuyển trọng tâm từ "CĐ phúc lợi" sang "CĐ thương lượng phúc lợi", phải sử dụng thương lượng để mang lại phúc lợi cho NLĐ. Theo ông Tiến, đây là cách có tính bền vững, hiệu quả và đúng với bản chất của CĐ, đáp ứng nguyện vọng của đoàn viên.

Bài và ảnh: VĂN DUẨN