Đăng nhập
icon Đăng ký gói bạn đọc VIP E-paper

Hình thành "bộ não" khoa học công nghệ

Bài và ảnh: THANH THẢO

Việc hình thành Đô thị Khoa học công nghệ Bắc TP HCM được kỳ vọng tạo sự phát triển bứt phá cho khu vực này

Ông Nguyễn Hoàn Vũ, Tổng Giám đốc Tập đoàn Becamex, cho rằng việc hình thành Đô thị Khoa học công nghệ (KHCN) Bắc TP HCM không chỉ là đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng mà còn là quá trình kiến tạo một "vùng lõi" đổi mới sáng tạo. Đây là nơi hội tụ và tích hợp các nguồn lực chiến lược về con người, tri thức, công nghệ và vốn, nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, tham gia sâu hơn chuỗi giá trị toàn cầu.

Tận dụng hạ tầng sẵn có

Theo đề án, Đô thị KHCN Bắc TP HCM được xác định đóng vai trò là "bộ não KHCN" của vùng sản xuất công nghệ cao. Cấu trúc không gian đô thị này theo hướng tích hợp, gồm: vùng lõi đổi mới sáng tạo (khoảng 103 ha tại phường Bình Dương) tập trung nghiên cứu, thử nghiệm; vành đai phát triển công nghệ cao gồm các khu công nghiệp thế hệ mới như VSIP III, Cây Trường, Lai Hưng.

Đáng chú ý, "bộ não" nghiên cứu được đưa vào ngay giữa vùng sản xuất quy mô lớn để rút ngắn chu trình từ R&D (nghiên cứu và phát triển) đến thương mại hóa. Đề án tận dụng hạ tầng sẵn có tại Thành phố mới Bình Dương, bao gồm việc chuyển đổi công năng Trung tâm Hành chính tỉnh Bình Dương cũ thành Tòa nhà KHCN, để kích hoạt nhanh các hoạt động.

Cùng với đó là cơ chế sandbox (thử nghiệm có kiểm soát). Đây là không gian thí điểm những chính sách đặc thù theo Nghị quyết 98/2023 và Nghị quyết 260/2025 của Quốc hội, cho phép thử nghiệm có kiểm soát các công nghệ và mô hình quản trị mới.

Hình thành "bộ não" khoa học công nghệ - Ảnh 1.

Bí thư Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy TP HCM Trần Lưu Quang tham quan Trung tâm Sản xuất thực nghiệm thuộc hệ sinh thái Tập đoàn Becamex

Với đề án này, hệ sinh thái đối tác toàn cầu sẽ kết nối sâu rộng với các đơn vị như A*STAR (Singapore), Fraunhofer ENAS (Đức), Brainport Eindhoven (Hà Lan) và những tập đoàn dẫn đầu chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu.

Đề án hướng đến mục tiêu tạo động lực tăng trưởng mới dựa trên kinh tế tri thức, thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) chất lượng cao và đào tạo nguồn nhân lực gắn với Công nghiệp 4.0. Đây còn là mô hình tiên phong phát triển xanh, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 và nâng cao vị thế quốc tế của TP HCM.

Ông Trần Thanh Bình, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP HCM, cho rằng với quy mô, dân số và diện tích tự nhiên khá lớn, cùng các điều kiện về hạ tầng sẵn có, việc phân công chức năng trong 1 đô thị lớn như TP HCM là phù hợp với xu thế. "Việc phía Bắc được chọn để đột phá phát triển KHCN đáp ứng đúng mong muốn, kỳ vọng của Đảng bộ và nhân dân TP HCM, thể hiện qua Nghị quyết Đại hội Đại biểu Đảng bộ thành phố lần thứ I vừa qua" - ông Bình nhìn nhận.

Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao

Ông Nguyễn Trọng Luật, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Cicor Việt Nam - doanh nghiệp 100% vốn Thụy Sĩ, sản xuất trong lĩnh vực điện tử - cho biết rất phấn khởi khi chứng kiến lễ công bố phát triển Đô thị KHCN Bắc TP HCM mới đây.

Theo ông Luật, việc biến phía Bắc TP HCM trở thành "bộ não" KHCN sau khi 3 địa phương hợp nhất sẽ góp phần phát triển khu vực này; tạo niềm tin cho nhà đầu tư về sự ổn định kinh tế, chính trị; đồng thời tiếp nối các lộ trình, chiến lược mà tỉnh Bình Dương trước đây đã đặt ra. Qua đó, tạo ra hệ sinh thái ổn định, hấp dẫn và đa dạng, nhất là những ngành công nghệ cao, điện tử và bán dẫn. "Nhà đầu tư mong muốn về sự phát triển đều đặn, chứ không phải chỉ "bùng cháy" lúc đầu" - ông bày tỏ.

Tổng Giám đốc Cicor Việt Nam kiến nghị chính quyền tạo môi trường hấp dẫn cho nhà đầu tư FDI để doanh nghiệp có khả năng chuyển giao những công nghệ mới, đưa các hợp đồng giá trị cao hơn nữa về Việt Nam. Ông cam kết đồng hành với TP HCM trong việc chuyển đổi xanh, hiện đại hóa sản xuất...

Ông Luật cũng kỳ vọng vào việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao tại Đô thị KHCN Bắc TP HCM. Ông nhận xét: "Đây là bước đột phá, mang tầm chiến lược vĩ mô. Hiện nay, doanh nghiệp vẫn còn thiếu những kỹ sư, chuyên gia trong lĩnh vực điện tử, bán dẫn. Nếu không đào tạo nhân lực chất lượng cao bây giờ thì đợi tới lúc nào?".

Liên quan câu chuyện nguồn nhân lực chất lượng cao, GS-TS Nguyễn Thị Thanh Mai, Giám đốc ĐHQG TP HCM, cho rằng trong chiến lược phát triển Đô thị KHCN Bắc TP HCM, đơn vị này không chỉ đóng vai trò hỗ trợ mà còn tham gia trực tiếp quá trình kiến tạo hệ sinh thái. Bà cho biết việc phát triển nguồn nhân lực trong giai đoạn tới sẽ được thực hiện theo hướng đồng thiết kế cùng doanh nghiệp và địa phương, gắn đào tạo với các ngành sản xuất công nghệ cao. Sinh viên và nhà nghiên cứu sẽ tham gia trực tiếp dự án R&D, dây chuyền thử nghiệm và sản xuất thực tiễn. Qua đó, hình thành đội ngũ lao động có khả năng "làm chủ công nghệ", thay vì chỉ vận hành.

GS-TS Nguyễn Thị Thanh Mai khẳng định ĐHQG TP HCM cam kết trở thành đối tác chiến lược lâu dài của Đô thị KHCN Bắc thành phố, với 3 định hướng cụ thể: Kết nối hạ tầng R&D và phòng thí nghiệm dùng chung; xây dựng hành lang đào tạo - sản xuất công nghệ cao; phối hợp phát triển mô hình khu công nghiệp sinh thái, dựa trên nguyên lý cộng sinh công nghiệp và kinh tế tuần hoàn.

Theo Giám đốc ĐHQG TP HCM, đây là cách tiếp cận mới, hướng tới việc phát triển bền vững, giảm phát thải và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. 

Phó Chủ tịch UBND TP HCM Bùi Minh Thạnh nhấn mạnh việc hình thành Đô thị KHCN tại khu vực phía Bắc thành phố không chỉ tạo thêm cực tăng trưởng mới mà còn mở ra dư địa chiến lược để tái phân bổ và dịch chuyển các chức năng đô thị, công nghiệp, logistics khỏi vùng lõi trung tâm. Đây là điều kiện quan trọng để TP HCM phát triển theo mô hình siêu đô thị đa cực, giảm áp lực cho khu vực nội đô hiện hữu, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng không gian và hạ tầng.

Đề án Đô thị KHCN Bắc TP HCM được triển khai trong bối cảnh thành phố đã được Trung ương trao những cơ chế, chính sách đặc thù quan trọng. Nghị quyết 98/2023 và Nghị quyết 260/2025 đã quy định thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP HCM, cho phép thành phố chủ động hơn trong việc quản lý đầu tư, tài chính, phân cấp phân quyền và thử nghiệm các mô hình phát triển mới. Đây là nền tảng thể chế quan trọng để triển khai Đô thị KHCN Bắc TP HCM theo tư duy đột phá, linh hoạt, tiệm cận chuẩn mực quốc tế.


Lên đầu Top

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.

Thanh toán mua bài thành công

Chọn 1 trong 2 hình thức sau để tặng bạn bè của bạn

  • Tặng bằng link
  • Tặng bạn đọc thành viên
Gia hạn tài khoản bạn đọc VIP

Chọn phương thức thanh toán

Tài khoản bạn đọc VIP sẽ được gia hạn từ  tới

    Chọn phương thức thanh toán

    Chọn một trong số các hình thức sau

    Tôi đồng ý với điều khoản sử dụng và chính sách thanh toán của nld.com.vn

    Thông báo