Những việc làm nào, ở đâu sẽ bị GenAI ảnh hưởng nhiều nhất?

Trí tuệ nhân tạo (AI), bao gồm AI tạo sinh (GenAI - một nhánh của trí tuệ nhân tạo có khả năng tạo ra nội dung mới dựa trên dữ liệu đã được học trước đó), đang phát triển nhanh chóng và ngày càng trở nên quan trọng đối với quá trình chuyển đổi kinh tế của Việt Nam. Khi Chính phủ ưu tiên công nghệ và chuyển đổi số nhằm nâng cao năng suất, sức cạnh tranh và hiện đại hóa khu vực công, việc xác định các ngành nghề và nhiệm vụ dễ bị ảnh hưởng bởi GenAI là điều then chốt để dự báo những thay đổi trong nhu cầu kỹ năng, hỗ trợ chuyển đổi việc làm và thúc đẩy việc làm thỏa đáng và bao trùm.

Trong bối cảnh này, Văn phòng Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) tại Việt Nam - cơ quan chuyên môn của Liên hợp quốc về lao động và việc làm - thực hiện Báo cáo tóm tắt về Trí tuệ nhân tạo tạo sinh (GenAI) và việc làm tại Việt Nam, áp dụng chỉ số toàn cầu của ILO về mức độ ảnh hưởng nghề nghiệp bởi GenAI vào Điều tra Lao động và Việc làm năm 2024 của Việt Nam.

Kết quả chính của nghiên cứu: Khoảng 20,8% việc làm tại Việt Nam - tương đương 11,5 triệu việc làm - có khả năng bị tác động bởi GenAI.

Chỉ có 1,8% việc làm, tương đương khoảng 1 triệu việc làm, thuộc nhóm ảnh hưởng cao nhất, cho thấy GenAI có khả năng tái cấu trúc các nhiệm vụ trong công việc nhiều hơn là gây ra tình trạng thay thế nghề nghiệp trên diện rộng.

Mức độ ảnh hưởng là không đồng đều giữa các ngành nghề. Ở cấp độ nghề nghiệp, nhân viên hỗ trợ hành chính chiếm 84,4% việc làm trong nhóm ảnh hưởng cao nhất.

Mức độ ảnh hưởng tập trung theo vị trí địa lý. Hà Nội, TPHCM và Đà Nẵng chiếm 24,3% tổng số việc làm nhưng lại chiếm tới 38,0% việc làm có khả năng bị tác động bởi GenAI.

Mức độ ảnh hưởng cũng khác nhau giữa các nhóm lao động. Lao động nữ có khả năng đối mặt với mức độ ảnh hưởng tổng thể bởi GenAI cao hơn nam giới (24,1% so với 17,8%) và chiếm 55,5% việc làm có khả năng bị tác động.

Báo cáo nhằm cung cấp thông tin cho quá trình đối thoại giữa các bên liên quan bằng cách đánh giá mức độ và tính chất của sự ảnh hưởng từ GenAI trên khắp các ngành và nghề nghiệp, đặc biệt chú trọng đến những tác động tiềm năng đối với lao động nữ.

Trí tuệ nhân tạo tạo sinh và việc làm tại Việt Nam: Mức độ ảnh hưởng tới thị trường lao động và các khuyến nghị chính sách

Bản báo cáo tóm tắt này xác định phạm vi tập trung mức độ ảnh hưởng của GenAI tại Việt Nam theo các lĩnh vực, ngành nghề, tỉnh thành và nhóm người lao động, tính đến cả sự khác biệt về giới tính, trình độ học vấn và tính chính thức của việc làm.

Trí tuệ nhân tạo (AI), bao gồm AI tạo sinh (GenAI), đang phát triển nhanh chóng và ngày càng trở nên quan trọng đối với quá trình chuyển đổi kinh tế của Việt Nam. Khi Chính phủ ưu tiên công nghệ và chuyển đổi số nhằm nâng cao năng suất, sức cạnh tranh và hiện đại hóa khu vực công, việc xác định các ngành nghề và nhiệm vụ dễ bị ảnh hưởng bởi GenAI là điều then chốt để dự báo những thay đổi trong nhu cầu kỹ năng, hỗ trợ chuyển đổi việc làm và thúc đẩy việc làm thỏa đáng và bao trùm.